Amid Əliyev: "Yaxın zamanlarda HƏMAS və Hizbullah birliyi İranın xeyir-duası ilə İsrailə qarşı hansısa addımların atılmasını təmin edəcək"
HƏMAS lideri İsmayıl Haniyə İranın paytaxtı Tehran şəhərində öldürülüb. Bu barədə İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu məlumat yayıb. Belə ki, bu gün səhər saatlarında HƏMAS rəhbərinin Tehrandakı iqamətgahı raket atəşinə tutulub.
Qeyd olunub ki, təkcə Haniyə deyil, onun mühafizəçilərindən biri də öldürülüb.
Hadisə ilə bağlı araşdırma aparılır.
Xatırladaq ki, 13 iyul 2024-cü ildə İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu bütün HƏMAS rəhbərliyini hədələmişdi.
Bundan sonra İran və HƏMAS İsrailə qarşı hansı addımları ata bilər?
Siyasi şərhçi Amid Əliyev "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında bildirdi ki,
HƏMAS-ın siyasi lideri olan İsmayıl Haniyənin qətlə yetirilməsi həmin təşkilatın son günlər İsrailin nəzarət etdiyi ərazilərə hücumu ilə birbaşa bağlıdır: "Belə ki, hücumdan dərhal sonra İsrail Baş naziri Netanyahu verdiyi bəyanatda HƏMAS-ın bütün liderlərinin qətlə yetirilməsinə qədər bu prosesin davam edəcəyini bildirib.
Bundan əvvəl isə HƏMAS-ın əsas komandirlərindən biri də məhz İsrail ordusu tərəfindən qətlə yetirildi. Haniyənin isə Tehranda İranın paytaxtında qətlə yetirilməsi birbaşa İrana və onun radikal hissəsinə olan bir mesajdır. Çünki HƏMAS İranın əsas siyasi-hərbi proksi qüvvəsi olaraq regionda bir sıra lokal və regional münaqişələrin yarnmasında əsas rol oynayan qrupdur.
Bundan əlavə, Tehranda HƏMAS liderinin qətlə yetirilməsi onu deməyə əsas verri ki, İsrail xüsusi xidmət orqanlarının İranın daxilində də güclə şəbəkə sistemi mövcuddur.
Hazırki yarnmış gərgin siyasi və hərbi vəziyyətdə 150.000 raket və digər dağıdıcı silahlara malik olan HƏMAS-ın növbəti addımının nədən ibarət olacağını söyləmək bir qədər çətindir.
Belə ki, keçən ilin oktyabrından başlamış yeni İsrail-Fələstin, daha doğrusu, HƏMAS qarşıdurmasında artıq qırmızı xətlər keçilib. İsrail bu məslədə geri addım atmayacağını dəfələrlə bildirib. Hətta İsrail Baş nazirinin son Vaşinqton səfəri də buna dəstəyin alınması məqsədini güdürdü. Lakin Çinin təşkilatçılğı ilə HƏMAS və Hizbullah arasında Qəzzanın birgə idarəolunmasında razılğın əldə edilməsi və HƏMAS liderinin qətlə yetilrilməsi yeni qorxunc ssenarinin bölgədə başlamasını tətikləyə bilər.
Eyni zamanda, onsuz da düşmən cəbhələrdə yerləşən İran və İsrail arasındaki münasibətlərin kəskinləşməsi və bu prosesdə İranın daha da radikal mövqe tutması gözləniləndir. Belə ki, Tehranda HƏMAS liderinin qətlə yetirilməsi bütövlükdə həm radikal dini qruplaşmaya, həm də İranin siyasi nüfuzuna bir zərbədir. Təbii ki, bunun sorğusu İran tərəfindən olunacaq.
Görünən odur ki, yaxın zamanlarda HƏMAS və Hizbullah birliyi İranın xeyir-duası ilə İsrailə qarşı hansısa addımların atılmasını təmin edəcək. Bu məqamda İsrail ona qarşı ikinci cəbhənin açılmasını istəmədiyi halda buna adekvat cavab verməli, ya da Qəzza və ətraf ərazilərdən çəkilməli olacaq.
Nəzərə alsaq ki, hazırki məqama qədər İsrail bir addım da olsun nəzarətində olduğu bölgələrdən geri çəkilməyib və bundan sonra da çəkilməyəcək, o halda yaxınlarda eskalasiyanın böyüməsi və yeni oyunçuların iştirakını müşahidə edə bilərik".
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
