Fransanın dövlət səviyyəsində Azərbaycana qarşı qərəzli kampaniyasının davam etdiyini hər addımda görürük. Bu ilin noyabr ayının 15-də Fransa Senatı Azərbaycana qarşı sanksiyaların tətbiqi ilə bağlı qətnamə qəbul etmişdi və hökumət bu sənədlə qondarma “Artsax Respublikası”nın müstəqilliyini tanımağa və Azərbaycana qarşı sanksiyalar tətbiq etməyə çağırış etmişdi. Bu bədnam sənədin lehinə 295, əleyhinə 1 senator səs vermişdi.
Bundan iki həftə sonra, yəni noyabrın 30-da isə Fransa Milli Assambleyası Azərbaycana qarşı qətnamə qəbul edib.
Qeyd edək ki, Fransa Senatının 15 noyabrda qəbul etdiyi bəyanata Milli Məclis reaksiya verdi. Belə ki, noyabrın 16-da Milli Məclis Fransa Senatının Azərbaycana qarşı qəbul etdiyi qətnamə ilə bağlı Azərbaycan hökumətinə çağırış etdi.
Noyabrın 16-da qəbul edilən bəyanatda qeyd edildi ki, Milli Məclis Fransanın davamlı anti-Azərbaycan fəaliyyətini nəzərə alaraq Azərbaycan hökumətinə aşağıdakı tədbirlərin görülməsi ilə bağlı çağırış edib:
- Fransa hökuməti tərəfindən bitərəflik təminatı verilməyənə qədər onun Azərbaycan və Ermənistan arasında normallaşma prosesi ilə əlaqədər təşəbbüs və fəaliyyətlərdə iştirakına cəlb edilməsinə imkan verilməməsi, bu məsələlərlə bağlı Fransa rəsmiləri ilə hər hansı müzakirənin aparılmaması;
- Fransa rəsmilərinin Azərbaycanda hər hansı aktivləri aşkar edildiyi təqdirdə, onların dondulması;
- Fransa şirkətlərinin Azərbaycan dövlətinin sifarişləri həyata keçirilən hər hansı layihədə iştirakına yol verilməməsi;
- Fransa şirkətlərinin enerji sektorunda Azərbaycan tərəfi ilə əməkdaşlığına yenidən baxılması;
- Azərbaycanla Fransa arasında mövcud olan siyasi, iqtisadi münasibətlərə yenidən baxılması;
- Qoşulmama Hərəkatının sədri kimi Fransanın müstəmləkəçilik siyasəti, insanlıq əleyhinə cinayətlərinin və hərbi cinayətlərinin beynəlxalq təşkilat çərçivəsində qaldırılması;
- İƏT çərçivəsində Fransanın İslamafobiya siyasəti məsələsinin gündəliyə çıxarılması;
- Türk dövlətləri təşkilatları çərçivəsində Fransanın türkfobiya siyasətinin gündəliyə çıxarılması.
Təbii ki, Milli Məcslin Senatın qəbul etdiyi bədnam qətnaməyə cavabı çox kəskin idi.
Milli Məsclisin qəbul etdiyi bəyanatdan keçən iki həftə ərzində nə kimi işlər görülüb? Yoxsa bu bəyanat qəbul edildi, sonra isə icrası üçün heç bir addım atılmadı? Qəbul olunmuş bu sənədin icrası, həyata keçirilməsi istiqamətində hansı addımlar atılıb?
“...Artıq sözdən əmələ keçməliyik”
Bu barədə məlumat almaq üçün Milli Məclisə müraciət etsək də, sorğumuza cavab ala bilmədik.
Siyasi şərhçi Azər Həsrət “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, Milli Məclisin sözügedən bəyanatının icrası ilə bağlı daha operativ, daha fəal, daha effektiv addımlar atılması arzuedləndir. “Özü də bu addımlar cavab addımları olmasın, önləyici addımlar olsun. Ona görə də şəxsən özüm illərdir, xüsusən də Milli Məclisin deputatlarını bu cür məsələləri önləmək üçün daha fəal olmağa çağırıram. Yəni bu çağırışlarım davamlı şəkildə yazılarımda, şərhlərimdə, çıxışlarımda öz əksini tapır, deputatlara bunu necə etməyin yolları barədə də fikirlərimi deyirəm. Əslinə qalanda, istər Fransa parlamenti olsun, istərsə də başqa ölkələrin parlamentləri, siyasi rejimləri və sair olsun fərq etmir, onlarla işləmək və lazım gələndə də neytrallaşdırmaq mümkündür. Bunu etmək üçün sadəcə daha fəal olmaq, ikitərəfli münasibətləri daha yüksək səviyyəyə çıxarmaq lazımdır. Biz indi Fransadan danışırıq, Azərbaycan-Fransa parlamentlərarası dostluq qrupu var. O qrup nə ilə məşğuldur? Bir hesabat versinlər. Biz görək ki, onlar ikitərəfli müstəvidə nələrə nail olublar. Ən azından o qrupun üzvləri Fransa parlamentində hansı deputatlarla dostlaşıblar, münasibət qurublar, o deputatların Azərbaycanla bağlı bilgiləndirilməsinə hansı töhfələr veriblər, yaxud Fransa parlamentinin deputatlarını Azərbaycana qonaq dəvət ediblər, onları gəzdiriblər, ölkəni tanıdıblar? Ediblərmi bunu? Nəsə şəxsən mən xatırlamıram. Bəlkə də bir-iki dəfə bu adda-budda olub, o da yaddan çıxıb gedib. Halbuki, düşünürəm ki, parlamentlərarası dostluq qrupları aktiv fəaliyyətlərlə bizə qarşı çıxmaq istəyənləri neytrallaşdıra bilərlər. Düzdür, parlamentin sədri Sahibə Qafarovanın fəaliyyətini müşahidə edirəm, çox fəaldır, xarici səfərlərini, burada qəbullarını vurğulamaq olar. Ədalətli olmaq lazımdır, o boş durmur, işləyir. Amma bu iş təkcə parlament sədrinin fəallığı ilə olmur. Əgər 125 deputat yerimiz varsa, indi deyirlər hardasa o yerlərin 10-u boşdur, lap olsun 115 yer, bunun 15-ni çıxaq ölü canlara...”
Amma yerdə qalanların fəallıq etməli olduğunu deyən A.Həsrət bildirdi ki, parlamentlərarası dostluq qrupları işləməlidir. “Milli Məsclisin 16 noyabr tarixdə qəbul etdiyi bəyanatı təqdir edirəm, yaxşı bəyanat idi, yetərincə də sərt idi. Orada müəyyən müddəalar əks olunmuşdu. Bəyanatda Fransanın özü ilə, Əlcəzairdə, digər ölkələrdə törətdiyi soyqırımlarla əlaqədar, eyni zamanda bu ölkəyə qarşı sərt addımların atılması ilə bağlı kifayət qədər məsələlər vardı. Elə mən özüm həmin gün AzTV-də “Əsas məsələ” verilişində təkliflər verdim ki, bəyanat verdik və irəli getməliyik, Əlcəzairdən danırıqsa, onunla bağlı müzakirələr təşkil etməliyik, bu müzakirələri xarici dillərdə, xüsusən də fransız dilində yaymalıyıq və fransız dilinin hakim olduğu bütün ölkələrə göndərməliyik. Amma biz nə etdik? Sadəcə bəyanat verib oturduq, ardından o gəldi ki, Fransa Milli Assambleyası Azərbaycana qarşı bənzər qətnamə qəbul etdi. Düzdür, əvvəlki qətnamədən fərqli olaraq elə də sərt deyil, geriləmə var, amma diqqət çəkən o oldu ki, bu qətnaməyə deputatların hamısı səs verdi. Yəni əleyhinə olan, bitərəf qalan bir nəfər yoxdur. Yoxdursa, bu o deməkdir ki, biz işləməmişik. Yəni onlarla işlənilsəydi heç olmasa 3-5 nəfər orda çıxıb deyə bilərdi ki, bu qərar ədalətsizdir, belə etməyək. Etməyiblər. 256 nəfər bu qətnamənin lehinə səs verib. İş yoxdur deməli. Fikrimcə, artıq sözdən əmələ keçməliyik. Əmələ keçmək üçün də bu işin öhdəsindən gələ biləcək adamlar parlamentdə oturmalıdır. Yoxsa nə vaxta qədər ortada yeyib qıraqda gəzənlər parlamentdə oturmağa davam edəcək? Dövlət, millət itirir. Prezident gecə-gündüz demədən işləyir. Parlamentin sədri də çalışır, amma deputatlar da bunu etməlidir. Etmirlər, edə bilmirlər. Görünür bunların buna qabiliyyəti, bacarığı çatmır. Qabiliyyəti çatmayan adamların da orada nə işi var?”
A.Həsrət bildirdi ki, paralement üzvləri yenilənməli, daha savadlı, daha dünyagörüşlü, müttərəqqi şəxslər parlamentdə oturmalıdır, yalnız belələri Prezidentin apardığı işlərdə ona yardımçı ola bilər.
Leyla QARAXANLI
