“...Biz deyirik ki, ərazi bütövlüyümüzü tanıyın, gəlin sərhədləri müəyyən edək, hərə öz ölkəsində yaşasın, bir-birinin işinə qarışmasın. Biz bunu deyirik və mənim tərəfimdən irəli sürülmüş sülh müqaviləsi üçün 5 əsas prinsipin mahiyyəti də budur. O cümlədən, bir-birinə qarşı ərazi iddialarından əl çəkmək prinsipi də böyük önəm daşıyır və Ermənistan rəhbərliyi bu 5 prinsipi qəbul edib. İndi nə isə əlavə etmək istəyir, amma əsas fundamental prinsiplər budur. O ki qaldı ermənilərin Azərbaycanda yaşamasına - istər Qarabağ bölgəsində, istər başqa yerlərdə bu məsələdə heç bir problem yoxdur. Azərbaycan çoxmillətli, çoxkonfessiyalı bir ölkədir. Azərbaycanda bütün xalqların nümayəndələri rahat yaşayırlar, bütün hüquqlardan istifadə edirlər. Heç vaxt Azərbaycanda milli, dini zəmində ayrıseçkilik olmayıb və olmayacaq. Ona görə Azərbaycanda yaşayan ermənilərin hüquqları, təhlükəsizliyi Azərbaycanda yaşayan digər xalqların təhlükəsizliyi, hüquqları qədər önəmlidir. Burada hansısa xüsusi imtiyazdan söhbət gedə bilməz. Bir də ki, dünyada, Avropada təcrübə var. İndi Avropada müxtəlif konvensiyalar var. Həm Avropa Şurası ölkələri bu konvensiyalara qoşulublar, həm Avropa İttifaqı ölkələri çərçivəsində qaydalar və rəsmi sənədlər var. Orada hər şey göstərilib və biz bu ümumbəşəri trend, yəni meyl məcrasında gedirik. Ermənistan əgər hansısa xüsusi tələb irəli sürərsə bilməlidir ki, bizim də bir çox tələblərimiz ola bilər. Bax, buraya çox da uzaq olmayan məsafədə bizim qədim torpağımız Qərbi Zəngəzurdur. Biz Ermənistana qarşı ərazi iddiası ilə çıxış etmirik ki? Etmirik. Amma əgər onlar bizə qarşı ərazi iddiası ilə çıxış edəcəksə, biz niyə etməməliyik? Tarix var. Hər kəs açsın baxsın kitablara, ensiklopediyalara: nə vaxt Qərbi Zəngəzuru bizdən ayırıb Ermənistana verdilər? 1920-ci ilin noyabrında”.
Bunu Prezident İlham Əliyev Zəngilan rayonunun Ağalı kəndində ictimaiyyət nümayəndələri ilə görüşdə çıxış edərkən bildirib.
“Biz Ermənistanın yaratdığı siyasi şəraitdən istifadə edib ərazilərimizi geri tələb etsək Ermənisan adlı dövlət qalmayacaq”
AVCİYA-nın vitse-prezidenti, siyasi şərhçi, professor Məhərrəm Zülfüqarlı bizimlə söhbətində bildirdi ki, Ermənistan Azərbaycana qarşı ərazi iddialarından əl çəkmək istəmədiyini son zamanlar daha çox büruzə verir. Ekspertin sözlərinə görə, baxmayaraq ki, dildə bunu inkar edirlər, əməldə isə bu əsassız iddiaları davam etdirirlər. “Azərbaycan-Ermənistan münasibətləri daim gərgin olub və bu gərginlik bu gün də davam edir. Azərbaycan daim BMT sənədləri çərçivəsində bəyan edir ki, iki dövlət bir-birinin ərazi bütövlüyünü tanımalıdır. Düzdür, Paşinyan bir neçə dəfə qeyd edib ki, biz Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıyırıq. Amma ortaya “əmma” kimi Qarabağda yaşayan ermənilərin hüquqlarının qorunması və “status” məsələsini qoyur. Bu artıq birinci fikri təkzib etmək deməkdir. Yəni dolayı yolla bizim ərazi bütövlüyümüzü bunlar tanımırlar. Prezidentimiz orada çox düzgün qeyd edir ki, əgər onlar bizim ərazi bütövlüyümüzü tanımasa biz də tanımaya bilərik. Biz böyüklük edib indiyə qədər bunları ortaya qoymuruq. Uzun müddər Çar Rusiyası imperiyası və Sovet imperiyası çərçivəsində Azərbaycan tərəfi daim basqı altında olduğu üçün erməni yalanları ayaq tutub yeriyib. İndi isə Azərbaycan güclü dövlətdir, Türkiyə kimi güclü, böyük müttəfiqi var və biz öz haqqımızı lazımı səviyyədə müdafiə edə bilərik. Əgər Ermənistan bizim ərazi bütövlüyümüzü tanımırsa onda biz də tarixə nəzər salmalıyıq. Zəngəzurdan əvvəl biz hələ İrəvan məsələsini qaldıra bilərik ki, 1918-ci ilin mayın 27-də Milli Şura erməni tərəfinin xahişi ilə İrəvan və ətrafını güzəştə gedib. Çünki 1918-ci ilə Cənubi Qafqazda yaşayan iki xalqın tarixi əraziləri olduğuna görə gürcü və Azərbaycan xalqları dövlət yarada bilirdilər. Ermənilər isə tarixi əraziləri olmadığı və bura gəlmə xalq olduqlarına görə burada dövlət yarada bilmirdi. Ermənilərin bu xahişini o vaxtkı Cumhuriyyət rəhbərləri məcburiyyət qarşısında qalaraq qəbul etdilər. Buna görə də biz onları qınamamalıyıq. Amma fakt faktlığında qalır”.
M.Zülfüqarlının sözlərinə görə, ermənilərin yaratdığı dövlət paytaxtı da daxil olmaqla bizim ərazimizdə yaranıbsa, biz bununla bağlı iddiaları irəli sürə bilərik. O qeyd etdi ki, Sovet dövründə Zəngəzurun Azərbaycandan alınaraq Ermənistana verilməsi və bununla da Azərbaycanın tarixi ərazisinin parçalanması, ondan qoparılması kimi problemlər yaşamışıq: “Zəngəzurun Azərbaycandan qoparılıb ermənilərə verilməsi o vaxtkı Sovet rəhbərlərinin xalqımıza qarşı törətdiyi cinayətdir. Cənab Prezident düzgün olaraq bu məsələləri qoyur və bununla da Ermənistana gərək olan mesajları verir. Aydındır ki, biz Ermənistanın yaratdığı siyasi şəraitdən istifadə edib ərazilərimizi geri tələb etsək Ermənisan adlı dövlət qalmayacaq. Ermənistan rəhbərliyi Azərbaycana qarşı ərazi iddialarından əl çəkməlidir ki, dövlətin varlığını qoruya bilsin. Yox, zəif Ermənistan yenə də yalanlar, Azərbaycana qarşı qondarma ərazi iddiaları əsasında öz siyasətini davam etdirərsə, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanımazsa, biz də həqiqətləri ortaya qoyub öz tarixi ərazilərimizi geri tələb edə bilərik. Ermənistan nə qədər ki yalan, mif üzərində qurulan siyasətinə davam edəcək, bu bizə şərait yaradacaq ki, tarixi faktları açıb ortaya qoyaq, tələblərimizi irəli sürək”.
İradə SARIYEVA
