İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının (İƏT) Ombudsmanlar Assosiasiyasının nümayəndə heyəti faktaraşdırıcı missiyanın davamı olaraq Tərtər rayonuna səfəri çərçivəsində “Marağa-150” abidəsinə baxış keçirib. Bu abidə ermənilərin Qarabağa nə zaman köçürülüb məskunlaşdırıldığının əyani sübutudur.
Qeyd edək ki, “Marağa-150” abidəsi - Azərbaycanın Ağdərə rayonunun (Mardaket) Marağa kəndində (indiki Şıxarx) İrandan ilk 200 erməni ailəsinin köçürülməsinin 150 illiyi münasibətilə 1978-ci ildə tikilib. Ermənilərin ərazi iddialarını ifşa edən bir abidədir.
İƏT-in Ombudsmanlar Assosiasiyasının nümayəndə heyəti faktaraşdırıcı missiyanın “Marağa-150” abidəsinə baxış keçirməsi və bu barədə ətraflı məlumata malik olması ermənilərin Qarabağa nə zaman, hansı ölkələr tərəfindən köçürüldüyünün bütün islam dünyasına çatdırılması baxımından əhəmiyyətlidir.
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) Qafqazşünaslıq İnstitutunun ermənişünaslıq şöbəsinin müdiri, professor Qasım Hacıyev baki-xeber.com-a bildirdi ki, Ombudsmanlar Assosiasiyasının nümayəndə heyəti faktaraşdırıcı missiyanın bu ciddi məsələlərlə ardıcıl məşğul olması çox müsbət haldır və başqa beynəlxalq təşkilatlara da bir örnəkdir. “Ermənilər bizə qarşı törətdikləri bütün cinayətləri, vandalizm, vəhşilik aktlarını ört-basdır etmək üçün bizdən qabağa düşüb beynəlxalq aləmdə bizim əleyhimizə şər-böhtan kampaniyası apardılar, bizim ədalətli mövqeyimizə kölgə salan əməllər törətdilər. XX əsrin sonlarında Qarabağ münaqişəsinin yaranmasına ermənilər səbəb oldu, onların əsassız ərazi iddiaları, sepratçı ideyaları bölgəni münaqişə ocağına çevirdi. Ermənilərin niyyətləri o idi ki, Qarabağda “yerli xalq olduqlar”ını “sübut” etsinlər. Bunu sübut etmək isə mümkün deyildi, çünki onlar Qarabağa 1828-ci ildən sonra köçürülüblər və 1978-ci ildə də Qarabağ ərazisinə köçürülmələrinin 150 illiyi ilə bağlı “Marağa-150” abidəsini qoymuşdular, bu abidənin üzərinə onların bu bölgəyə köçürülməsi tarixi əks olunurdu. Ermənilər illərdir ki, həm özlərini, həm də dünyanı aldatmaqla məşğuldur. Amma bizim əlimizdə də ciddi faktlar var ki, o faktlardan biri də “Marağa -150” abidəsidir. Vaxtilə İran ərazisindən Qarabağa köçürülən ermənilər özləri belə bir abidə yaratılar ki, “biz Qarabağa 150 il bundan əvvəl köçürülmüşük”. O dövrdə İranın bütün ərazilərindən toplam Qarabağa 40 min erməni köçürmüşdülər. Bu ermənilərin çox hissəsi də Ağdərədə və Xankəndində yerləşdirildi. Yerləşən həmin ermənilər Marağadan ora gəlməsini təsdiqləyən bu abidələr qoydular. O abidənin açılışı mənim də yadımdadır, biz Ağdərəyə yaxın rayonlardan birində yaşayırdıq. Həmin abidənin şəkilləri çəkilib, bu haqda yazılar o dövrün Azərbaycan, rus və erməni dilində olan çoxsaylı qəzet və jurnallarında, kitablarda çap olunub. Amma bunlara baxmayaraq, ermənilər sonradan bu abidələni dağıtdılar. Ermənilər “Marağa-150” il abidəsini ona görə söküb dağıtmışdılar ki, bu abidə onların bura gəlmə olduğunun əyani göstəricisi və onların qondarma iddialarını ifşa edən bir fakt idi”. Q.Hacıyev qeyd edir ki, bu abidə orada durduqca ermənilər burada “yerli”, “aborogen” xalq olduqlarını “təsdiqləyə bilmir”dilər, abidəni dağıtdılar ki, bəlkə gəlmə olduqlarının izini itirələr, amma bu mümkün olmadı. Həmin abidələrin qalıqlarının Azərbaycan dövləti tərəfindən maddi sübut kimi saxlanılmasının və bu gün İƏT-in məlum faktaraşdırıcı missiyasına təqdim etməsi böyük təsir gücünə malikdir: “Ermənilərin Qarabağa gəlmə olduğunu islam dünyasına göstərmək üçün “Marağa-150” il böyük təsir gücünə malikdir. Bütün islam dünyası bu həqiqəti bilməlidir ki, Ermənistanla, ermənilərlə dostluq əlaqələri quranlar bu əlaqəni bir dəfəlik kəssinlər. İndi İran, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və başqa ermənilərlə dostluq edən müsəlman ölkələri həqiqəti bilsinlər və görsünlər ki, ermənilər Qarabağa nə zaman köçürülüb”- deyə Q.Hacıyev qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
