Füzuli aeroportu Qarabağın hava qapısıdır. Bu fikri Prezident İlham Əliyev işğaldan azad olunmuş ərazilərə ötən ay reallaşdırdığı növbəti səfər zamanı Füzuli Beynəlxalq Hava Limanı barədə danışarkən bildirib.
Artıq hava limanı ilə bağlı xeyli iş görülüb. Məlum olduğu kimi, Füzuli Beynəlxalq Hava Limanının istismara verilməsindən əvvəl Bakıdan uçan "Azərbaycan Hava Yolları"na məxsus ən böyük "Airbus A340-500" tipli sərnişin təyyarəsi sentyabrın 5-də sınaq reysi həyata keçirərək işğaldan azad olunmuş Qarabağın ilk hava limanında eniş icra edib. Simvolik olaraq həmin təyyarə "Qarabağ" adını daşıyır. Bundan əlavə, Azərbaycanın "Silk Way" aviaşirkətinə məxsus ən böyük yük təyyarələrindən biri olan "Boeing 747-400" tipli hava gəmisi də eyni gündə Füzuli Hava Limanına eniş icra edib. Bu təyyarə ilə Qarabağa ilk dəfə hava yolu vasitəsilə yüklər çatdırılıb. Bakı-Füzuli marşrutu üzrə sərnişin təyyarəsi ilə uçuş müddəti 35 dəqiqə olub.
Qeyd edək ki, Füzuli Beynəlxalq Hava Limanında uzunluğu 3000 metr, eni 60 metr olan uçuş-enmə zolağı istismara verilib. Uçuş-enmə zolağı Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatının (ICAO) bütün tələblərinə uyğun olaraq uçuşların təhlükəsizliyini təmin etmək üçün instrumental enmə və naviqasiya sistemləri, işıqtexniki, ilkin və ikinci radiolakasiya sistemləri ilə tam təchiz olunub. Bu, hava limanına istənilən tip təyyarələrin qəbul edilməsinə imkan verəcək. Perronun sahəsi 60 min kvadratmetr təşkil edir. Avtomatlaşdırılmış sistemlərlə təchiz olunmuş Hava Hərəkətini İdarəetmə (HHİ) qülləsinin tikintisi başa çatıb. Bunun sayəsində Füzuli Hava Limanına ICAO və Beynəlxalq Hava Nəqliyyatı Assosiasiyasının (IATA) standartlarına müvafiq qaydada uçuşların başlanması mümkün olacaq. Aeronaviqasiya sisteminə və işğaldan azad edilmiş ərazilər üzərindən uçuşlara tam nəzarəti təmin etmək üçün yeni beynəlxalq hava yolları tətbiq olunur. Gələcək aerovağzal kompleksinin elektrik enerjisi ilə təmin edilməsi üçün nəzərdə tutulan əsas transformator yarımstansiyaları və elektrik ötürücü xətləri də hazırdır. Qazanxana və digər köməkçi binaların tikintisi başa çatıb. Sentyabrın sonunda istifadəyə verilməsi planlaşdırılan sərnişin terminalının qarşısında 150 avtomobil üçün nəzərdə tutulan dayanacaq inşa edilib. Həmçinin Füzuli Beynəlxalq Hava Limanını “Zəfər yolu” və Şuşa şəhərinə aparan magistral yolla birləşdirən avtomobil yolunun tikintisi davam etdirilir. Qeyd edək ki, dövlət başçısının tapşırığı ilə Laçın və Zəngilan rayonlarında beynəlxalq hava limanlarının tikintisi davam edir.
ABŞ-dan olan analitik Pol Qobl qeyd edir ki, Füzuli Beynəlxalq Hava Limanının açılışı bütün regionu birləşdirəcək. O bildirib ki, nəqliyyat əlaqələrinin həyata keçirilməsi bu rayonu Azərbaycana yenidən inteqrasiya etməyə imkan verəcək. Onun sözlərinə görə, ən vacib fakt rəsmi Bakının bu hava limanının tikintisini həyata keçirdiyi vaxtla bağlıdır: “Bu, ölkənin, Ermənistandan fərqli olaraq, bu cür layihələri həyata keçirmək üçün resurslara malik olduğunu göstərir”. Analitik vurğulayıb ki, bu, rəsmi Bakının bu cür işləri digər ərazilərdə də həyata keçirəcəyinin nümunəsidir. Digər ABŞ politoloqu Piter Teys isə bildirir ki, Füzuli rayonunda beynəlxalq hava limanının tez və keyfiyyətli şəkildə tikilməsi rəsmi Bakının azad olunmuş regionların hərtərəfli inkişafına strateji yönəlməsini nümayiş etdirir. Onun sözlərinə görə, Prezident İlham Əliyevin tapşırığı ilə Füzuli rayonunda qısa zamanda ən müasir tələblərə cavab verən beynəlxalq hava limanının tikilməsi görünməmiş hadisədir və azad edilmiş torpaqlarda aparılan bərpa işlərinin miqyasını bir daha nümayiş etdirir. Ekspertin fikrincə, beynəlxalq hava limanı regionun iqtisadi inkişafı üçün böyük potensiala malikdir və turizmin inkişafına təsir göstərəcək. O hesab edir ki, bu hava limanı sayəsində yerli sakinlər münasib qiymətlərə başqa ölkələrə səfər etmək imkanı qazanacaq: “Eyni qaydada, yerli iş adamları öz məhsullarını beynəlxalq bazara çıxarmaq imkanı əldə edəcəklər”. Piter Teys əlavə edib ki, rəsmi Bakı etibarlı ticarət tərəfdaşı kimi öz rolunu bütün dünyaya sübut edir və regionda gəlirli kommersiya layihələrinin işə salınması üçün şərait yaradır: “Zəfər yolu daim artmaqda olan iqtisadiyyatın arteriyasıdır. Şuşa böyük mədəniyyət mərkəzi olacaq, onun zəngin tarixi irsi isə o qədər qonaq cəlb edəcək ki, bura Avropanın turizm istiqamətləri xəritəsində cəlbedici mirvariyə çevriləcək”.
ABŞ-ın Atlantik Şurasının böyük elmi işçisi, beynəlxalq ekspert Metyu Brayza da “report”a açılamasında qeyd edir ki, Füzulidə Beynəlxalq Hava Limanının açılması məsələsi Azərbaycanın bütün regionun ehtiyac duyduğu vacib infrastruktur layihələrinin tikintisinə böyük həcmdə maliyyə cəlb etməkdə nə dərəcədə qətiyyətli və effektiv ola biləcəyini göstərir. Onun sözlərinə görə, Füzuli Hava Limanının artıq bu payızda açılması faktı möhtəşəm nailiyyətdir: “Aprel ayında Azərbaycana son səfərim zamanı Ağdamda olarkən yolun, həmçinin dəmir yolunun bərpası işlərinin miqyası məni təsirləndirdi”. O həmçinin əlavə edib ki, qarşıda Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində yüzlərlə, minlərlə minanın təmizlənməsi ilə bağlı böyük iş durur: “Yalnız bundan sonra azərbaycanlı məcburi köçkünlərin doğma torpaqlarına tam qayıdışı təmin edilə bilər”.
Samirə SƏFƏROVA
