Elşən Əliyev: “... dünyadakı neft qiymətlərinin stabilləşməsinə verdiyi ən böyük töhfədir”
Bu gün dünyanın iqtisadi gündəmində xüsusi diqqət mərkəzində yer alan məqamlardan biri də neftin qiymətləri ilə bağlıdır. Bu məsələ Bakıda baş tutan OPEC və qeyri-OPEC ölkələri Nazirlərinin Birgə Monitorinq Komitəsinin 13-cü iclasında da əsas müzakirə predmetlərindən birini təşkil edib.
Xatırladaq ki, 14 neft ölkəsi və OPEC Katibliyinin yüksək səviyyədə təmsil olunduğu bu tədbir Prezident İlham Əliyevin OPEC və qeyri-OPEC ölkələrinin tədbirlərinin Bakıda keçirilməsi təklifi ilə baş tutub. Ekspertlər hesab edirlər ki, bu təklifin qəbulu neft bazarının tənzimlənməsi məqsədilə OPEC+ formatının yaradılması təşəbbüsü ilə ilk dəfə çıxış edən Azərbaycan Prezidentinin enerji siyasətinə verilən yüksək qiymətin göstəricisidir. Belə ki, hələ 2016-cı ilin yanvarında Davos Forumunda Azərbaycan Prezidenti qiymət sabitliyinə nail olmaq üçün belə bir əməkdaşlıq təşəbbüsünü irəli sürərək bildirib ki, OPEC üzvləri və OPEC üzvü olmayan böyük istehsalçılar arasında istehsalın azaldılması istiqamətində daha yaxşı koordinasiya olsa, nəticə əldə edilə bilər. Məhz bundan sonra müvafiq formatın yaradılması istiqamətində əməli addımlar atılıb. Neft bazarında balansın qorunması və qiymət sabitliyinə nail olmaq məqsədilə Azərbaycan OPEC+ əməkdaşlığı çərçivəsində fəal rolunu bu gün də davam etdirərək, bu formatda keçirilən tədbirlərə evsahibliyi edir və neft bazarının tənzimlənmə prosesinə töhfə verir.
Dünya bazarında neftin qiymətinin tənzimlənməsi istiqamətində OPEC+ formatında keçirilən görüşü və bu istqamətdə Azərbaycanın fəal rolunu necə qiymətləndirə bilərik?
İqtisadçı Elşən Əliyevin sözlərinə görə, OPEC+ formatının dünyada neftin qiymətinin stabil saxlanmasındakı rolu çox böyükdür: “Azərbaycan OPEC+ razılaşmasının yerinə yetirilməsində lap əvvəldən, 2016-cı ildən bəri həmişə fəal iştirak edib.
Xatırladaq ki, OPEC+ ölkələrinin ötən il dekabrın 7-də qəbul etdikləri qərara əsasən, alyans bu ilin birinci yarısında hasilatı 1,2 milyon barrel azaldacaq. Rusiya isə bu həcmin 228 min barrellik payını üzərinə götürüb. Səudiyyə Ərəbistanının energetika, sənaye və təbii sərvətlər naziri Xalid Əbdüləziz Əl Falih də bildirib ki, aprel ayında Səudiyyə Ərəbistanı gündəlik hasilatı mart ayına nisbətdə 100 min barrel azaldacaq və hasilat 9,7 milyon barrel təşkil edəcək. Digər hasilatçılar, o cümlədən Azərbaycan da hasilatı azaltmağı düşünür. Azərbaycanın energetika naziri Pərviz Şahbazov Bakının üzərinə götürdüyü bütün öhdəliklərə tam şəkildə əməl etdyini bildirib. Azərbaycanın bu istiqmətdə müsbət rolu dünyanın iri neft nəhəngləri sayılan dövlətləri tərəfindən də etiraf olunur. Bakıda keçirilən OPEC+ tədbirində Səudiyyə Ərəbistanının energetika, sənaye və təbii sərvətlər naziri Azərbaycanın rolunu çox yüksək qiymətləndirib. Qeyd edək ki, Azərbaycan OPEC üzvü olan və olmayan ölkələrin hasilatla bağlı qoşulduğu qərarlara görə deyil, eyni zamanda, belə formatın təşkilində xüsusi fəallıq göstərir. Azərbaycanın birbaşa təşəbbüsü ilə Bakıda keçirilən son tədbir və orada əldə olunan razılaşmalar ölkəmizin dünyadakı neft qiymətlərinin stabilləşməsinə verdiyi ən böyük töhfədir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ