Bu gün qonşu İran ixrac imkanlarının artırılması, üzləşdiyi sanksiyaların təsirinin minimal həddə enməsi üçün Azərbaycanın tranzit potensialından istifadə olunmasını özü üçün əsas prioritetlərdən biri hesab edir. Elə bunun nəticəsidir ki, Azərbaycanla iqtisadi, o cümlədən yükdaşımalar sahəsində əlaqələrini davamlı surətdə genişləndirir. Məsələ ilə bağlı bu ölkənin "Mehr" xəbər agentliyi bildirir ki, İranla Azərbaycanın nəqliyyat sahəsindəki əməkdaşlığı uğurla davam edir.
İran Dövlət Dəmir Yolları İdarəsinin beynəlxalq əlaqələr şöbəsinə istinad edən agentlik vurğulayır ki, iki ölkə arasındakı əməkdaşlıq tərəflər üçün çox faydalıdır. O da bildirilir ki, Astara (Azərbaycan)-Astara (İran) dəmir yolu xətti istifadəyə veriləndən sonra İran Astarasında böyük terminalın tikintisinə başlanıb. Azərbaycan Dövlət Dəmir Yolları QSC ilə İran Dövlət Dəmir Yolları İdarəsi arasında imzalanan anlaşmaya əsasən, Azərbaycan terminalın tikintisinə 60 milyon dollar həcmində sərmayə yatıracaq. Terminalın İran ərazisində tikilməsinə baxmayaraq, bundan hər iki tərəf istifadə edəcək. Gələcəkdə bu terminal vasitəsilə İran Azərbaycandan tranzit keçməklə 2 milyon ton yük ixrac edəcək.
İranın Şərqi Azərbaycan Vilayətinin Kənd Təsərrüfatı, Sənaye və Ticarət Palatasının sədri Səməd Həsənzadə isə bildirir ki, Azərbaycanda həyata keçirilən iqtisadi islahatlar bu ölkənin ixrac və investisiya potensialını artırıb, yaxın qonşu və dost İranla iqtisadi əlaqələrin inkişafına təkan verir. O bildirib ki, iki ölkə arasındakı ticarət dövriyyəsində 75 faiz artım müşahidə edilib: "Bu çox yaxşıdır. Lakin Azərbaycan və İranın iqtisadi potensialı ticarət dövriyyəsinin daha da artmasına imkan verir. Bu artım iş adamlarının və sərhəd bölgəsindəki regionların sosial-iqtisadi vəziyyətinin yaxşılaşması üçün şərait yaradacaq. İranın "Araz" və "Maku" Azad İqtisadi Zonalarında sərmayə yatırımı üçün əlverişli şərait yaradılıb. Azərbaycanın iş adamları bu zonalarda vergilərin az olmasından istifadə edib sərmayə yatırımında iştirak edə bilər". S.Həsənzadə İranın Şərqi Azərbaycan Vilayətinin iqtisadi potensialı haqqında məlumat verərək bildirib ki, birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması və üçüncü bazarlara çıxışın əldə edilməsi hər iki tərəf üçün əhəmiyyətlidir. Hazırda isə "Şimal-Cənub" beynəlxalq nəqliyyat dəhlizinin işə düşməsilə İran Azərbaycan vasitəsilə dünya bazarlarına daha çox həcmdə məhsul çıxarmaq imkanı əldə edib. Bununla bağlı olaraq İran şirkətləri Azərbaycan vasitəsilə dünyaya daha çox məhsul çıxarılmasına xüsusi diqqət yetirir.
İranın Şərqi Azərbaycan vilayətinin valisi İsmail Cabbarzadə də qarşılıqlı əməkdaşlığın böyük əhəmiyyət kəsb etdiyini vurğulayır: "İranla Azərbaycan dost və qardaş ölkələrdir. Azərbaycanın uğurları bizim üçün həmişə sevindirici olub. Azərbaycan hökumətinin həyata keçirdiyi iqtisadi islahatlar ölkənin inkişafına əlavə stimul verir. Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun inkişafı iki ölkə arasındakı əlaqələrin daha da genişlənməsini şərtləndirir". İ.Cabbarzadə İranın Şərqi Azərbaycan vilayətinin Azərbaycanla sərhəddə yerləşdiyini vurğulayaraq diqqətə çatdırıb ki, bu, qarşılıqlı investisiya yatırımını asanlaşdırır. Şərqi Azərbaycanda yaşayanların Bakı, Naxçıvan və Gəncə şəhərlərinə turist səfərlərinin artdığını bildirən vali bunu Azərbaycan şəhərlərinin gözəlliyi, viza rejiminin sadələşdirilməsi və ictimai-siyasi sabitliyin möhkəmliyi ilə əlaqələndirib. Yeri gəlmişkən qeyd edək ki, Azərbaycan hazırda İrandan olan turistlərin üz tutduğu əsas məkanlar sırasında yer alır. Xüsusən də "ASAN viza" sisteminin tətbiq edilməsi ilə iranlı turistlərin Azərbaycana səfərləri asanlaşıb. Artıq İranın istənilən şəhərindən Azərbaycana səfər etmək istəyən şəxsin Tehrana gəlib konsulluğa müraciət etməsinə ehtiyac qalmayıb. Hər bir kəs internet vasitəsilə viza almaq imkanına malikdir. Yaxın gələcəkdə isə Azərbaycanda "ASAN viza" sistemi təkmilləşdirilərək, viza istəyən şəxsə 3 saat ərzində elektron viza veriləcək. Bu sistem yalnız hava limanında deyil, digər gömrük-keçid məntəqələrində də tətbiq ediləcək. Mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev isə qeyd edir ki, hazırda İranda və Azərbaycanda fəaliyyət göstərən turist firmalarının birgə müəssisə yaratmaları və qarşılıqlı olaraq turist səfərlərini təşkil etmələri zəruridir: "Bu firmalar turistləri qruplara ayıraraq ziyarət, səhiyyə, macəra turizmini təşkil etməlidir ki, turistlərin istəkləri həyata keçsin". Nazir İranın müxtəlif şəhərlərindən Bakıya, Gəncəyə, Naxçıvana təyyarə reyslərinin açılmasında maraqlı olduqlarını da nəzərə çatdırıb. Qeyd edib ki, mütəmadi reyslərin açılması həm İranda, həm də Azərbaycanda turizmin inkişafına böyük təkan verəcək.
Tahir TAĞIYEV
