2015-də dollar əmanətlərinin 2 dəfə artması pis, ya yaxşı əlamətdir...

Tarix: 09.02.2016 / 01:26
Bölmə: İqtisadiyyat

"Dollarla saxlanan vəsaitlər əmanətçilərin risqlərini azaldır"

Pərviz Heydərov: "Əhalinin də banklarda yerləşən əmanətlərini dollara çevirməsi banklarda manatla kredit təklifini çətinləşdirir"

Banklara qoyulan əmanətlərin dollarlaşması prosesi davam edir. Belə ki, 2015-ci ilin yekunlarına görə, banklara qoyulan dollarla əmanətlərin həcmi 2 dəfə artıb. Mərkəzi Bankın məlumatına görə, fiziki şəxslərin banklardakı əmanətlərinin həcmi ümumilikdə 9 milyard 473,9 milyon manat təşkil edib.

Əmanətin 85 faizi və yaxud 8 milyard 53,7 milyon manatı dollar əmanətlərinin payına düşüb.

Müqayisə üçün qeyd edək ki, dekabrın 1-nə banklarda dollarla əmanətlərin həcmi 5 milyard 420,5 milyon manat olub. Təkrar devalvasiyadan sonra isə bu rəqəm son bir ayda 2 milyard 633,2 milyon manat və ya 48,6 faiz artıb. Yanvarın 1-nə olan məlumata görə, əmanətlərin 1 milyard 420,2 milyon manatı və ya 15 faizi milli valyutada yerləşdirilib.

Müşahidələr göstərir ki, dünya iqtisadiyyatında olan gərginlik əmanət bazarında da özünü büruzə verir. Bu bir sıra ölkələrə, o cümlədən Azərbaycana da təsirsiz ötüşmür. Belə ki, Rusiya amili və manatın devalvasiya gözləntiləri əhalini vəsaitlərini dollara çevirməyə vadar edib. Bu səbəbdən ötən ilin son ayında manat əmanətlərinin azalması, dollar əmanətlərinin isə artması baş verdi. Milli valyutada olan əmanətlərin həcmi xeyli azaldı. Xarici valyutada olan əmanətlər isə 161,7 milyon manat artıb.

Əslində bu proses əksər ölkələrdə müşahidə olunur. İnsanlar yığım vasitəsi olaraq dollara üstünlük verir, ehtiyatlarını sığortalamaq üçün vəsaiti dollarda saxlayır. Bu da ümumi olaraq dollarla saxlanan əmanətlərin artmasına gətirib çıxarır. Bütövlükdə, Azərbaycanda dollar əmanətlərinin 2 dəfə artmasının hansı yaxşı, hansı pis cəhətləri var?

Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Pərviz Heydərovun fikrincə, dollarizasiyanın həm müsbət, həm də mənfi cəhətləri var: "Əvvəla əhali öz əmanətlərini banklarda istənilən valyuta ilə yerləşdirə bilər. Banklar da kreditləri istənilən valyuta ilə təklif edə bilər. Bu sahədə qanunvericilikdə heç bir qadağa nəzərdə tutulmayıb. Lakin burada mənfi cəhət nədən ibarətdir? Kommersiya banklarının verdiyi kreditlərin mənbəyinin çox hissəsini əhalidən cəlb olunan əmanətlər təşkil edir. Əhalinin də banklarda yerləşən əmanətlərini dollara çevirməsi banklarda manatla kredit təklifini çətinləşdirir. Bir ara ümumiyyətlə banklarda manatla kredit prosesi dayandı. Hazırda da bu sahədə çox ciddi problemlər mövcuddur. Bankların dollar üzrə əmanətlərə müyyən etdiyi faiz dərəcələrini aşağı salması başadüşüləndir. Məqsəd əhalini milli pul vahidi ilə əmanət yerləşdirməyə stimullaşdırmaq və dollarla əmanət yerləşdirməyə marağı azaltmaqdır. Müsbət tərəfinə gəldikdə isə, əmanətçilər vəsaiti etibarlı valyutada yerləşdirməklə arxayın olur. Yəni müəyyən risqlərdən qoruyurlar. Dollarla saxlanan vəsaitlər əmanətçilərin risqlərini azaldır".

Vidadi ORDAHALLIf

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

Tarix: 21.10.2026 / 10:23

Avropalı investorların Qarabağ, Şərqi Zəngəzur və Naxçıvana marağı artır - Aİ hesabatı

Tarix: 20.10.2026 / 22:07

Taxıl bazarında kəskin təzad: kəndlilər buğda əkinindən imtina edir...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...