“Azərbaycan mallarının Azərbaycan şirkəti tərəfindən daşınması bizə əlavə gəlir gətirəcək və biz artıq Qara dənizdə də varıq”.
Bunu Prezident İlham Əliyev 2023-cü ilin 6 ayının sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına həsr olunmuş müşavirədə deyib.
Ölkə başçısının sözlərinə görə, bu yaxınlarda biz öz nəqliyyat imkanlarımızı hüdudlarımızın kənarına da çıxara bildik: “İlk növbədə, Qara dənizdə. Üç böyük tanker alınmışdır, hərəsi 115 min tonluq. Bu, ilk dəfədir Azərbaycan tarixində, mənim göstərişimlə həll olunub. Tankerlərə də “Şuşa”, “Qarabağ” və “Zəngəzur” adları verilib. Azərbaycan mallarının Azərbaycan şirkəti tərəfindən daşınması bizə əlavə gəlir gətirəcək və biz artıq Qara dənizdə də varıq. Biz onsuz da var idik. Bizim kiçik həcmli gəmilərimiz var idi. Amma bu gün bizim “Aframax” tipli ən böyük tankerlərimizdən üçü artıq Qara dənizdə işləyir. Lazım olarsa, onların sayını biz artıra bilərik”.
Yeri gəlmişkən, yəqin ki, yaxın gələcəkdə Qara dənizdə “Xankəndi” tankeri də olacaq. Çünki biz Qarabağ üzərində suverenliyimizi tam bərpa etmək ərəfəsindəyik. Bu baş verəndən sonra Qara dənizdə niyə də bu adda tankerimiz olmasın?!
“Hesab edirəm ki, o gün uzaqda deyil”
Məsələ ilə bağlı “Bakı-Xəbər”ə açıqlama verən ekspert Rəsul Cahangirli hesab edir ki, Qara dənizdə Azərbaycana məxsus böyük tankerlərin olması çox ciddi uğurdur: “Əvvəla, Qara dəniz açıq su hövzəsi olduğu üçün bu, dünya okeanına çıxış deməkdir. Biz həmin tankerlər vasitəsilə Avropa, Afrika, Cənubi Asiya ölkələrinə yükləri rahat daşıya bilərik. Quru yolu ilə yükləri Gürcüstanın Poti və digər sahil limanlarına daşımaqla, daha sonra bunu tankerlərlə dünyanın istənilən limanına çatdırmaq mümkündür. Azərbaycana aid yüklərin “Şuşa”, “Qarabağ” və “Zəngəzur” tankerləri ilə daşınması, təbii ki, iqtisadi baxımdan daha sərfəlidir. Çünki yüklərin xarici ölkələrə aid gəmilərlə daşınması daşıma xərclərinin artmasına öz təsirini göstərir. Bunun digər üstünlüyü ondan ibarətdir ki, Azərbaycan ona məxsus olan tankerlərlə təkcə ölkəmizə aid yükləri deyil, qonşu ölkələrə aid yükləri də daşıya biləcək. Bütün bunlar əlavə gəlirlərin əldə olunması deməkdir. Nəzərə almaq lazımdır ki, Çin və Mərkəzi Asiya ölkələrinin tranzit daşımalarda Azərbaycana verdikləri önəm getdikcə artır. Təsadüfi deyil ki, bu məqsədlə Ələt limanının yükqəbuletmə imkanları genişləndirilir, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun ötürücülük qabiliyyəti artırılır. Bütün bunlar yaxın perspektivdə Azərbaycan üzərindən daha çox ticarətin həyata keçiriləcəyi deməkdir. Bu da, təbii ki, Qara dənizdə olan tankerlərimizə tələbatı artıracaq. Nəticədə 3 tanker kifayət etməyəcək. O zaman tankerlərin sayı artırılmalıdır. O ki qaldı Qara dənizdə “Xankəndi” adında tankerin üzməsinə, bu da mümkündür. Hesab edirəm ki, o gün uzaqda deyil. Yaxın illərdə bu da baş verəcək. Çünki Xankəndi şəhərinə nəzarətin bərpa olunması yaxın dövrdə mümkün olacaq”.
Vidadi ORDAHALLI
