SOCAR tərəfdaşları ilə birlikdə Azərbaycan qazının beynəlxalq bazarlara çatdırılması istiqamətində fəaliyyətini bundan sonra da davam etdirəcək
Azərbaycanın malik olduğu təbii resurslarından səmərəli istifadəsi ölkəmizin iqtisadi imkanlarının artmasında stimulverici amildir. Əməkdaşlığın regional çərçivədən başlayıb illər keçdikcə coğrafiyasını genişləndirərək beynəlxalq miqyas alması, neft ölkəsi kimi tanınan Azərbaycanın qısa zamanda qaz və elektrik enerjisi ixracatçısına çevrilməsi dövlətimizin uğurlu iqtisadi siyasətinin nəticəsidir. Ulu Öndər Heydər Əliyevin gərgin səyləri nəticəsində imzalanan “Əsrin müqaviləsi” Azərbaycanı dünyaya etibarlı tərəfdaş kimi təqdim etdi. 2017-ci ildə “Yeni əsrin müqaviləsi”nin imzalanması, 2018-ci ildə çoxtərəfli əməkdaşlığın başlanğıc nöqtəsi kimi dəyərləndirilən Cənub Qaz Dəhlizinin rəsmi açılışı, həmin ilin iyun ayında TANAP-ın, 2020-ci ilin sonunda TAP-ın istifadəyə verilməsi deyilənlərə bariz nümunədir. Azərbaycanın malik olduğu neft və qaz ehtiyatları hər bir layihənin icrasının uğurlu sonluqla başa çatdırılmasına geniş imkanlar açır. Bu gün Azərbaycanın dünyanın aparıcı dövlətləri ilə istər ikitərəfli, istərsə də beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əlaqələrinin qurulmasında enerji amili mühüm rol oynayır. Ölkəmizin dünyanın, o cümlədən Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təminatında rolu günbəgün artır.
Bu fikirləri “İki sahil” qəzetinin baş redaktoru, siyasi elmlər doktoru Vüqar Rəhimzadə KİV-ə açıqlamasında bildirib.
Vüqar Rəhimzadə qeyd edib ki, iyulun 10-da Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda, Bakıdan təxminən 100 kilometr cənub-şərqdə yerləşən “Abşeron” qaz-kondensat yatağının işlənməsinin İlkin Hasilat Sxemi (İHS) mərhələsi üzrə hasilata başlanılması ölkəmizin enerji sektorunda mühüm hadisədir. Bu mərhələ sualtı hasilat quyusunu SOCAR-ın “Neft Daşları”ndakı mövcud qurğuları ilə əlaqəli yeni qaz emalı platformasına birləşdirir. İlkin Hasilat Sxemi mərhələsinin hasilat gücü gündəlik 4 milyon kubmetr qaz və 12 min barel kondensat təşkil edir. Hasilat olunacaq qazın Azərbaycanın daxili bazarına satılacağı nəzərdə tutulur. JOCAP (Absheron Petroleum Birgə Əməliyyat Şirkəti) tərəfindən idarə olunan layihədə SOCAR və “TotalEnergies” hər biri 50 faiz paya malikdir.
Baş redaktor diqqəti bu mühüm məqama yönəldib ki, Prezident İlham Əliyev 2020-ci ilin 19 sentyabrında Heydər Əliyev adına Bakı Dərin Özüllər Zavodunda “Abşeron” yatağının dəniz əməliyyatlarının təməlqoyma mərasimində iştirak edərək Azərbaycan Televiziyasına, İctimai Televiziyaya və Real televiziyasına müsahibəsində ölkəmizin neft-qaz sektorunun inkişafında növbəti mühüm hadisəni belə dəyərləndirmişdir ki, faktiki olaraq “Abşeron” qaz-kondensat yatağının yeni mərhələsi başlayır. Belə bir əminlik ifadə edilmişdir ki, Azərbaycan öz neft-qaz strategiyasında önəmli hadisəyə və addıma imza atacaq.
Yatağın tarixinə qısa nəzər salan Vüqar Rəhimzadə bildirib ki, ilk dəfə “Abşeron” qaz yatağı üzrə kontrakt xarici tərəfdaşlarla hələ 1990-cı illərin sonlarında imzalanmışdır. “Abşeron” yatağı ilə əlaqədar böyük ümidlər olub. “Abşeron” yatağı üzrə kontrakt “Şahdəniz” qaz-kondensat yatağı üzrə kontraktdan sonra imzalanıb. Bu, Azərbaycanın artıq neft ölkəsindən qaz ölkəsinə keçidinin təsdiqidir. “Abşeron” yatağında 350-360 milyard kubmetr qaz ehtiyatı vardır. Prezident İlham Əliyev bu ehtiyatın daha çox ola biləcəyini, Azərbaycanın bundan sonra da etibarlı qaz təchizatçısı kimi nüfuz qazanacağını bildirmişdir.
Baş redaktor “Abşeron” yatağının Azərbaycana, ölkə iqtisadiyyatına qazandıracağı iqtisadi dvidenddən geniş bəhs edərək onu da vurğulayıb ki, Xəzər dənizinin ilk məsafədən idarə olunan platforması olan Abşeron İlkin Hasilat Sxemi layihəsinin qəbul platformasının idarəetməsi Neft Daşlarında yerləşən Mərkəzi İdarəetmə Otağından həyata keçirilir. SOCAR etibarlı tərəfdaşları ilə birlikdə ölkəmizin böyük enerji potensialının reallaşdırılması və Azərbaycan qazının beynəlxalq bazarlara çatdırılması istiqamətində fəaliyyətini bundan sonra da davam etdirəcək.
Vüqar Rəhimzadə, həmçinin qeyd edib ki, Azərbaycanın qaz ixracatçısı kimi mövqeyi günbəgün möhkəmlənir. 2006-cı ildə Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft və 2007-ci ildə Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəmərlərinin istifadəyə verilməsi ilə Azərbaycanın dünyanın enerji təhlükəsizliyinin təminatında rolu artdı. İllər keçdikcə gündəmə gətirilən hər bir layihə Azərbaycanın bu mövqeyini daha da möhkəmləndirir. Ölkəmiz arzuolunan, etibarlı tərəfdaş kimi qəbul edilir. Ümumilikdə ölkəmizin ikitərəfli, eyni zamanda, çoxtərəfli əməkdaşlığında enerji əsas faktordur. Azərbaycan təbii qazını dünya bazarlarına çıxarır. Həcm artır, coğrafiya genişlənir. Azərbaycanın qaz gəlirlərinin neft gəlirlərini üstələməsi artıq reallıqdır. Təkcə cari ilin ötən dövrünün statistikasına nəzər salsaq görərik ki, bu müddətdə “Şahdəniz”dən gələn mənfəət qazından ödənilən vergi həcminə görə büdcədə qaz gəlirləri neft gəlirlərindən 1 milyard ABŞ dolları çox olub.
Baş redaktor diqqəti bu günlərdə ölkəmizdə səfərdə olan Albaniya Prezidenti Bayram Beqay ilə keçirilən görüşlərdə də dövlət başçısı İlham Əliyevin Azərbaycanın qaz ixracatçısı kimi artan nüfuzundan bəhs etməsinə yönəldib. Bildirib ki, həmin görüşlərdə belə bir əminlik ifadə edildi ki, bu ilin sonunadək biz Avropa İttifaqına üzv olan daha çox sayda ölkələrin Azərbaycandan təbii qazı alacağını gözləyirik.
