Prezident İlhan Əliyev “İnvestisiya fəaliyyəti haqqında” qanunun tətbiqi barədə fərman imzalayıb.
Qeyd edək ki, yeni qanun Prezident İlham Əliyevin “İnvestisiya fəaliyyətinin təşviq edilməsi və xarici investorların hüquqlarının qorunması ilə bağlı bir sıra tədbirlər haqqında” Sərəncamında “İnvestisiya fəaliyyəti haqqında” və “Xarici investisiyanın qorunması haqqında” qanunların əsasında yeni “İnvestisiya fəaliyyəti haqqında” qanun layihəsinin yaradılması barədə göstərişinə uyğun hazırlanıb.
Qanuna əsasən, investisiya fəaliyyəti sahəsində dövlət tənzimlənməsi mülkiyyətin toxunulmazlığı; qanunçuluq; insan və vətəndaş hüquq və azadlıqlarının qorunması və təmin edilməsi; konfidensial məlumatların qorunması kimi prinsiplər əsasında həyata keçiriləcək. İnvestisiya fəaliyyəti sahəsində dövlət siyasətinin məqsədi yerli və xarici investisiyalar hesabına dayanıqlı iqtisadi inkişafın təmin edilməsindən, rəqabətqabiliyyətli istehsal və xidmət sahələrinin inkişaf etdirilməsindən, iqtisadiyyatda yeni texnologiyaların, innovasiyaların tətbiq olunmasından ibarətdir. İnvestisiya fəaliyyəti sahəsində dövlət siyasətinin əsas istiqamətləri isə əlverişli investisiya mühitinin formalaşdırılması, o cümlədən azad rəqabət mühitinin gücləndirilməsi; investorların hüquqlarının və qanuni mənafelərinin, habelə investisiyaların qorunması; investorlara investisiya fəaliyyətinin həyata keçirilməsi zamanı bərabər imkanların yaradılması; investisiya fəaliyyətinin həyata keçirilməsi şərtlərinin sabitliyinin təmin edilməsi; dövlət əmlakının özəlləşdirilməsi, restrukturizasiyası və sağlamlaşdırılması; iqtisadiyyatın prioritet sahələrində investisiya layihələrinin dəstəklənməsi; investisiya fəaliyyətinin həyata keçirilməsi ilə bağlı investorlara göstərilən xidmətlərin rəqəmsallaşdırılması və “bir pəncərə” prinsipi əsasında göstərilməsindən ibarət olacaq.
Yeni qanun ölkənin investisiya mühitinin sağlamlaşmasına nə kimi təsir edəcək?
İqtisadçı ekspert Elçin Qurbanlı “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, yeni qanun Azərbaycanda investisiya fəaliyyəti sahəsində prioritet hesab olunan investisiya layihələrini də müəyyən edir:
“Sənədə görə, dövlət tərəfindən investorların qanunla nəzərdə tutulmuş hüquq və azadlıqlarının qorunmasına təminat verilir, investorlara və onların investisiyalarına qarşı əsassız və ayrı-seçkilik yaradan münasibət, hədə-qorxu, təqib və zorakılıq qadağan edilir.
Qanun, həmçinin, milliləşdirmə və investisiyanın dövlət tərəfindən alınmasına qarşı təminat qaydasını da müəyyənləşdirir. Qanuna əsasən, investisiyanın dövlət ehtiyacları üçün alınması, habelə Mülki Məcəllə ilə nəzərdə tutulan rekvizisiya istisna olmaqla, Azərbaycan Respublikasının ərazisində investisiyanın və investisiya qoyuluşunun investorun razılığı olmadan alınmasına və milliləşdirilməsinə yol verilməyəcək. İnvestisiyanın milliləşdirilməsi və dövlət tərəfindən alınması zamanı ayrı-seçkiliyə yol verilməyəcək.
Ölkədə investorların hüquqlarının tam qorunması üçün hüquqi bazanın formalaşdırılması son dərəcə vacibdir. Bu, investisiyaların cəlbi üçün qaçılmaz şərtdir. Bizim hazırda bölgələrdə investisiya ehtiyaclarımız daha kəskindir. Bu baxımdan, yeni qanunun kəskin ehtiyac duyulan regionlara, iqtisadiyyat sahələrinə sərmayənin cəlbini təşviq edəcək. Ölkəmizdə investisiya mühitini korlayan bir çox səbəblər var. Bura inhisarçılığı və məmur özbaşınalığını aid edə bilərik. İnvestisiya mühitinin sağlamlığını təşfiq edən bir neçə şərt var. Onlardan birincisi azad və ədalətli məhkəmə-hüquq sistemidir. Heç bir real investor obyektiv məhkəmə sistemi olmayan yerə investisiya qoymağa maraqlı olmaz. Bu, ən böyük risqlərdən biridir. İkincisi sabit maliyyə sistemidir. Bunu bir qədər qoruyub saxlaya bilirik. Bir də monopoliya amili bizdə tam aradan qalxmayıb. İnvestorlar bu amillərin mövcud olduğu yerlərə risq edib sərmayə qoymur. Qəbul edilən qanunun icra mexanizmi təmin edilsə və dediyim neqativliklər aradan qaldırılsa bu istiqamətdə irəliləyişə nail ola bilərik”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
