Bu ilin yanvar-aprel aylarında ölkəmizə 206 min 50 nəfər xarici turist gəlib, turistlərin ölkələr üzrə adambaşına xərclərinə baxanda ən çox Kanada vətəndaşları pul xərcləyiblər – cəmi 279 kanadalı turist gəlib, onların adambaşına xərclədiyi vəsait 2806 manat olub, ikinci yerdə ABŞ vətəndaşlarıdır – cəmi 1438 turist gəlib, adambaşına 2684 manat pul xərcləyiblər.
Sonrakı yerlərdə: Qətər – adambaşına 2615 manat, Yaponiya – adambaşına 2374 manat, Avstraliya – adambaşına 2146 manat, AB ölkələri – 1944 manatla 1600 manat arası. Ən az pul xərcləyənlər isə Gürcüstan (adambaşına 490 manat), Türkmənistan (adambaşına 710 manat) və Qırğızstandır (adambaşına 904 manat).
Burada diqqəti çəkən məqam odur ki, çox pul xərcləyən turistlərin gəldiyi ölkələrə Azərbaycan hələ də viza tədbiq edir. Hansı ki, viza olmasa həm turist çox gələr, həm də burada xərclədikləri vəsaitlər çox olacaq. Üstəlik, viza məhdudiyyətinin aradan qaldırılması təhlükəsizlik baxımından da hansısa risq yaratmır. Ona görə ki, onsuz da ölkəyə gələn xarici turistlər eyni qaydada yoxlanılır. Bununla belə, qonşu Gürcüstanla yanaşı, bir sıra digər regional ölkələr daha çox gələn ölkələrə viza tətbiq etmir. Olmazmı bizdə də bir sıra ölkələrlə bağlı viza ləğv edilsin ki, daha çox turist ölkəyə gəlsin? O baxımdan Azərbaycanda da eyni qaydaların tətbiqinə ekspertlər necə yanaşır?
“Mərhələli qaydada vizaların sadələşdirilməsi, daha sonra bunun ləğv edilməsi mümkündür”
Məsələyə münasibət bildirən Azərbaycan Sağlamlıq və Termal Turizmə Dəstək Assosiasiyasının sədri, turizm eksperti Ruslan Quliyev prinsipcə buna müsbət yanaşdı: “Həqiqətən də turizmlə bağlı belə bir qaydanın Azərbaycanda tətbiq olunmasına ehtiyac var. Çox pul xərcləyən turistlər vizadan azad edilə bilər. Düşünürük ki, mərhələli qaydada vizaların sadələşdirilməsi, daha sonra bunun ləğv edilməsi mümkündür. Zatən, 2013-cü ildən sonra mərhələli şəkildə Azərbaycanda vizaların sadələşdirilməsi ilə bağlı bir sıra işlər görülüb. Nəticədə bu, qısa müddətdə ölkəyə gələn turistlərin sayının artmasına öz müsbət təsirini göstərib. Gürcüstan təcrübəsində də gördük ki, məhdudiyyətlərin götürülməsi daha çox turistin ölkəyə gəlməsinə şərait yaradır. Belə ki, Gürcüstanda 100-dən artıq ölkəyə sərbəst gediş-gəliş təmin edilib. Ancaq bu, eyni zamanda təhlükəsizlik məsələsidir. Lakin düşünürük ki, pandemiyadan sonra əsas məsələlərdən biri vizaların sadələşdirilməsi olmalıdır. Çünki daha çox turistin ölkəyə gəlməsini istəyiriksə, buna getməliyik. Belə bir maraqlı statistika var. Türkiyəyə gələn turistlərin sayı çoxdur, amma adambaşına xərclədikləri pul azdır. Skandinaviya ölkələrinə gedən turistlər az olsa da, onlar daha bahalı turistlərə xidmət göstərirlər. Yəni belə fərqli məsələlər var. O üzdən, Azərbaycan elə optimal sistem qurmalıdır ki, həm daha çox turist gəlsin, həm də daha çox pul xərcləsinlər. Bizim üçün həm ənənəvi, həm də yeni bazarlar çox maraqlıdır. Bütün bunların yolu isə ölkəyə giriş-çıxışın sadələşməsindən və daha əlçatan olmasından keçir”.
O üzdən ekspert hesab edir ki, bu istiqamətdə səyləri artırmaq lazımdır.
Vidadi ORDAHALLI