Azərbaycanda sahibkarlıq fəaliyyəti qədim tarixə malikdir. XIX əsrin sonu, XX əsrin əvvəllərində bu qədim fəaliyyət növü sürətli və böyük inkişaf dövrü keçib. Ölkəmizin malik olduğu müxtəlif təbii sərvətlər həm xarici iş adamlarının ölkəyə gəlməsinə, həm də yerli sahibkarlığın inkişafına əvəzsiz şərait yaradıb.
Məlumdur ki,ölkəmizdə sahibkarlığın inkişafı qarşıya qoyulan əsas məqsədlərdən biridir. Bu istiqamətdə müəyyən işlər görülür. Kiçik və orta sahibkarlığın inkişafı istiqamətində dövlət tərəfindən lazımi addımlar atılır. Ancaq buna baxmayaraq, bölgələrdə kiçik sahibkarlıqla məşğul olanlara problem yaradılır. Problemi əsasən banklar yaradırlar. Belə ki, banklar bölgələrdə kiçik sahibkarlıqla məşğul olanlara kredit verməkdən imtina edirlər. Səbəb kimi isə qeyd olunur ki, kredit götürmək istəyən sahibkar mütləq Bakı və ya digər iri şəhərlərdə girov kimi əmlak təqdim etməlidir. Əks halda, kiçik sahibkarlara kredit verilmir. Təbii ki, bu prosedur sahibkarların narazılığına səbəb olur.
“Banklar bölgələrdə fəaliyyət göstərən kiçik sahibkarlardan paytaxtda və ya iri şəhərlərdə əmlak formasında girov tələb edirlər”
Məsələ ilə bağlı fikir bildirən millət vəkili Vüqar Bayramov qeyd etdi ki, hökumət tərəfindən kiçik və orta müəssisələrin (KOM) dəstəklənməsi və inkişafının təşviqi üçün bir sıra tədbirlər görülüb.
V.Bayramovun sözlərinə görə, kiçik sahibkarların maliyyə resurslarına çıxışı ilə bağlı çətinliklər qalmaqdadır: “Xüsusən də regionlarda fəaliyyət göstərən sahibkarların kreditlərə çıxış imkanları məhduddur. Mərkəzi Bankın rəsmi məlumatına əsasən, kommersiya banklarının təklif etdiyi kreditlərin 80 faizi paytaxtın, yalnız 20%-i digər bölgələrimizin payına düşür. Abşeron rayonunu da nəzərə alsaq, bütövlükdə, digər bölgələrimiz kommersiya banklarının təklif etdiyi kreditlərin 17 faizini əldə etmək imkanı qazanırlar.
Bu da birbaşa ondan xəbər verir ki, regionlarda fəaliyyət göstərən sahibkarların kreditləri əldə etməsilə bağlı çətinliklər var. Bunun əsas səbəblərindən biri məhz həmin sahibkarlardan paytaxtda və ya iri şəhərlərdə əmlak formasında girovların tələb olunmasıdır. O baxımdan, daha məqsədəuyğun olardı ki, regionlarda fəaliyyət göstərən sahibkarlar üçün girov mexanizminin təkmilləşdirilməsi həyata keçirilsin və bu da imkan versin ki, bölgələri əhatə edən sahibkarlar kreditlərdən daha sıx və səmərəli şəkildə istifadə edə bilsinlər. Bundan başqa, kredit faizləri yüksək olaraq qalmaqdadır. Təbii ki, bu amil sahibkarların kreditlərə çıxışına təsir göstərir. Yüksək kredit faizi problemli kreditlərin həcminə təsir göstərən faktorlardan biridir”.
Günel CƏLİLOVA
