şənbə günü, 21 noyabr 2026
     

Yüzlərlə bələdiyyənin cəmi 30 müəssisəsi var imiş... Səbəb...

Image


Azərbaycanda və qonşu ölkələrdə bələdiyyələrin iqtisadi fəaliyyəti və müəssisələrinin rolu ilə bağlı vəziyyət, yerli özünüidarəetmənin gücü və imkanları barədə geniş analitik baxış hazırlamaq mümkündür. Bu baxış həm bələdiyyələrin hazırkı durumunu, həm də onların potensial inkişaf imkanlarını göstərir.

Azərbaycan kontekstindən başlasaq, Milli Məclisin plenar iclasında bələdiyyələrin fəaliyyəti ilə bağlı aparılan müzakirələr bu qurumların iqtisadi fəaliyyətlərinin məhdudluğunu açıq göstərir. Deputat Fazil Mustafa qeyd edib ki, 2025-ci ildə yalnız dörd yeni bələdiyyə müəssisəsi yaradılıb ki, bu da ümumilikdə 1 606 bələdiyyənin cəmi 1,8%-ini təşkil edir. Bu rəqəm göstərir ki, bələdiyyələrin böyük əksəriyyətində müstəqil iqtisadi fəaliyyəti təmin edən müəssisə yoxdur. Ədliyyə nazirinin müavini Toğrul Hüseynov isə bildirib ki, ölkədə ümumilikdə təxminən 30 bələdiyyə müəssisəsi fəaliyyət göstərir və bu sahənin inkişafı üçün hüquqi mexanizmlər tətbiq olunur. Bu isə göstərir ki, dövlət səviyyəsində bələdiyyələrin iqtisadi imkanlarını artırmaq üçün müəyyən addımlar atılır, lakin nəticələr hələ çox məhduddur.

Azərbaycanın bələdiyyələrinin iqtisadi fəaliyyətinin məhdud olmasının bir səbəbi onların sayının çoxluğu və resurslarının parçalanmasıdır. Hal-hazırda ölkədə 1 606 bələdiyyə fəaliyyət göstərir və bu bələdiyyələr müxtəlif şəhər, qəsəbə və kənd səviyyələrində fəaliyyət göstərir. Son illərdə bələdiyyələrin sayı birləşmə və ixtisarlar nəticəsində azaldılıb və gələcəkdə bu rəqəm 500-ə qədər azala bilər. Bu da bələdiyyələrin resurslarının mərkəzləşdirilməsi və daha effektiv idarə olunmasına imkan yarada bilər, lakin eyni zamanda, kiçik bələdiyyələrin müstəqil iqtisadi fəaliyyəti daha da məhdudlaşa bilər.

Qonşu Gürcüstanla müqayisə etdikdə vəziyyət fərqlidir. Gürcüstanda 69 bələdiyyədən 2022-ci ildə 38-də bələdiyyə tərəfindən yaradılmış müəssisələr fəaliyyət göstərib ki, bu, təxminən 55%-ə bərabərdir. Bu rəqəm göstərir ki, Gürcüstanda bələdiyyələrin yarıdan çoxunun iqtisadi fəaliyyəti müəyyən səviyyədə təşkil olunub və onlar öz xidmətlərini təmin etmək üçün müstəqil resurslara malikdirlər. Bu isə Azərbaycanın vəziyyəti ilə müqayisədə daha yüksək bir inkişaf səviyyəsini göstərir.

Ermənistandakı vəziyyət isə fərqlidir. Burada əvvəlcə 500-ə yaxın bələdiyyə fəaliyyət göstərirdi, islahatlardan sonra sayı azaldılıb. Ermənistanın çoxunda bələdiyyələrin öz kommersiya və ya iqtisadi müəssisəsi yoxdur və ya çox az sayda belə müəssisə fəaliyyət göstərir. Bu isə bələdiyyələrin iqtisadi fəaliyyətinin çox məhdud olduğunu və onların əsasən dövlət xidmətləri vasitəsilə işlədiyini göstərir.

Rusiyada isə bələdiyyələrin böyük hissəsinin müəssisələri var, lakin açıq statistika mövcud deyil. Bu da göstərir ki, Rusiyada bələdiyyələr iqtisadi fəaliyyətə malikdirlər, lakin ümumi faizi və bələdiyyələrin iqtisadi gücü haqqında dəqiq məlumat yoxdur.

İranda vəziyyət isə daha çox iri şəhərlərə və ostan paytaxtlarına yönəlib. Tehranda və digər böyük şəhərlərdə bələdiyyələrin öz iqtisadi müəssisələri fəaliyyət göstərir. Bu müəssisələr şəhərin maliyyə gəlirlərini artırmaq, xidmət keyfiyyətini yüksəltmək və layihələri həyata keçirmək üçün vacibdir. Kiçik şəhər və kənd bələdiyyələrində isə belə müəssisələr çox məhdud və qeyri-müəyyəndir.

Bələdiyyələrin müəssisələrinin olması onların iqtisadi və idarəçilik baxımından müstəqilliyini göstərir. Bu müəssisələr vasitəsilə bələdiyyələr yalnız qanunları tətbiq etməklə kifayətlənmir, həm də şəhər və kənddə xidmətlərin göstərilməsi, gəlir əldə olunması və ictimai ehtiyacların ödənməsi üçün resurs yaradır. Belə müəssisələr kommunal xidmətlərdən tutmuş, nəqliyyat, park və idman kompleksləri, mədəniyyət müəssisələrinə qədər geniş sahədə fəaliyyət göstərə bilir.

Analitik baxış göstərir ki, bələdiyyələrin iqtisadi fəaliyyətinin gücləndirilməsi, onların müstəqil resurslara malik olması və idarəetmədə aktiv rolu artırmaq üçün vacibdir. Azərbaycan nümunəsində bu sahənin çox məhdud olması, bələdiyyələrin yalnız kiçik faizinin müəssisəyə malik olması onların fəaliyyət imkanlarının genişləndirilməsini zəruri edir. Gürcüstan təcrübəsi göstərir ki, bələdiyyə müəssisələrinin yaradılması yerli idarəetmənin güclənməsinə və xidmətlərin effektivliyinə birbaşa təsir edir. Ermənistan, İran və Rusiya nümunələri isə bələdiyyələrin iqtisadi fəaliyyət imkanlarının ölkədən-ölkəyə fərqləndiyini və inzibati, hüquqi və maliyyə mexanizmlərinin rolunu ortaya qoyur.

Bu analizdən çıxan əsas nəticə budur ki, bələdiyyələrin müəssisələrinin olması yerli özünüidarəetmənin güclənməsi, iqtisadi müstəqilliyin təmin edilməsi və ictimai xidmətlərin keyfiyyətinin yüksəldilməsi üçün strateji əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycanın bələdiyyələrinin çox az faizinin müəssisəyə malik olması isə bu sahədə daha fəal hüquqi və iqtisadi təşəbbüslərin vacibliyini göstərir. Bu baxımdan gələcəkdə bələdiyyələrin iqtisadi fəaliyyətinin genişləndirilməsi və onların müstəqil resurslarının artırılması prioritet məsələ olaraq qalır.

Akif NƏSİRLİ



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

Putin “nüvə çantası”nı özü ilə Çinə niyə aparmışdı...

Ermənilər Qarabağda Amaras udin-alban abidəsinə kor iddialardan əl çəkmirlər...

SON XƏBƏRLƏR

21.11.2026 / 14:06
Almaniyadan İrəvana mesaj - sülh müqaviləsi üçün Konstitusiya dəyişdirilməlidir

21.11.2026 / 13:43
Trampın İranla müharibə planına maliyyə əngəli – Demokratlar Konqresə ultimatum verdi...

21.11.2026 / 13:25
Saxlanılan şəxsin üzərindən 5 kq-dan çox narkotik çıxdı

21.11.2026 / 13:14
İran təhdidi ABŞ nazirini hərbi bazaya sığınmağa məcbur etdi – Bessentdən Tehrana sərt mesaj...

21.11.2026 / 12:58
Bakıda narkotik həblər satanlar saxlanıldı, aralarında bir vəkil də var - VİDEO

21.11.2026 / 12:31
Beynəlxalq Qalereyada İsrail Səfiri ilə mədəniyyət sahəsində əməkdaşliq müzakirə olunub

21.11.2026 / 12:10
Avtomobil almaq üçün götürdüyü krediti tanışı oğurladı....

21.11.2026 / 11:47
"Biz Azərbaycanı regionda daimi olaraq mühüm strateji tərəfdaş kimi qəbul etmişik" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 11:43
Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan-Vyetnam münasibətləri strateji əhəmiyyət daşıyır"

21.11.2026 / 11:28
Prezident İlham Əliyevin Vyetnam Prezidenti ilə geniş tərkibdə görüşü olub - FOTO

21.11.2026 / 10:14
Müdafiə Nazirliyində NATO nümayəndə heyəti ilə görüş olub

21.11.2026 / 09:36
Rusiya Türkiyənin S-400 sistemlərini üçüncü ölkəyə satması məsələsini müzakirə edir...

21.11.2026 / 09:11
Avtoxuliqanlıq edən daha bir sürücü həbs edildi

21.11.2026 / 08:51
Prezidentlər İlham Əliyev və To Lam Birgə Bəyanat qəbul ediblər, Azərbaycan-Vyetnam sənədləri mübadilə olunub - FOTO

21.11.2026 / 08:44
Prezident İlham Əliyev gürcüstanlı həmkarına başsağlığı verib

21.11.2026 / 08:41
Prezident İlham Əliyevin Hanoyda rəsmi qarşılanma mərasimi olub

20.11.2026 / 23:10
Minlərlə ailənin torpaq probleminin həlli istiqamətində mühüm addım - çıxarış almaq mümkün olacaq...

20.11.2026 / 22:37
İraqda məzhəb savaşı başlanır, işin içində yenə İran var

20.11.2026 / 22:15
Tramp Konqresdə nəzarəti itirməzdən əvvəl hərəkətə keçdi - Ukraynada sülh üçün son tarix açıqlandı...

20.11.2026 / 21:58
BMT-ni bərbad günə qoyanlar onun “köklü islahatına” qərar verdilər...

20.11.2026 / 21:43
Danimarka Rusiya hərbi attaşesini ölkədən qovur, ruslar üçün vizaları da dayandırır – vaxt verildi...

20.11.2026 / 21:35
Britaniya ordusu dron dövrünə hazırlaşır?

20.11.2026 / 21:24
Moskvadan Tallinn və Buxarestə etiraz - hər iki ölkənin diplomatları Rusiya XİN-ə çağırıldı

20.11.2026 / 21:16
Paşinyan “Qərbi Ermənistandan” imtina etdi ki, Bakı da Qərbi Azərbaycandan imtina etsin - Hay ki, hay...

20.11.2026 / 20:58
Qərbi Zəngəzurun tarixi irsinin UNESCO-da mənimsənilməsinə start verildi...

20.11.2026 / 20:41
Tramp Çindəki hadisədən sonra təyyarədaşıyan bir gəmini İranın "qapısından" çəkib apardı...

20.11.2026 / 20:22
Rəsmi Ankara NATO-ya sərt mesaj verdi – Alyans Türkiyəni Yaxın Şərqdə tək qoydu...

20.11.2026 / 20:07
Parlament buraxılır, Konstitusiya dəyişdirilir, müxalifət ləğv edilir - Paşinyan mürəkkəb ssenariyə baş vurdu...

20.11.2026 / 19:49
Azərbaycanda kitabxanalar 26 faiz azalıb, bəzi kəndlərdə onlar fəaliyyətini tamamilə dayandırıb

20.11.2026 / 19:44
Dədə Qorqud epoxasının memarlıq irsi:Nəzəri fikirlər, tarixi baxışlar və məkan semantikası

20.11.2026 / 19:25
Macarıstan Ukrayna siyasətini tam dəyişdi - Madyar Orbanı sildi...

20.11.2026 / 19:25
Vyetnam üçün Avropaya Azərbaycanın üzərindın yol açıldı...

20.11.2026 / 19:10
İŞİD-in “Vilayəti Xorasan” qruplaşmasının iki üzvü Azərbaycana gətirilərək həbs edildi - FOTO

20.11.2026 / 18:57
Moskvadan Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin Dublin görüşünə reaksiya...

20.11.2026 / 18:43
Maşın alan yoxdur, amma qiymətlər sürətlə artır

20.11.2026 / 18:27
Yeni Yalta sammiti alınmadı, amma Rusiya, Çin, ABŞ liderləri istəklərinə nail oldular

20.11.2026 / 18:11
Fransa və Hindistan BTQ-yə açıq savaş açdı - təşkilatın sosial media hesablarına kiberhücumlar başladı...

20.11.2026 / 17:57
Şəmkir xəstəxanasını su basdı - TƏBİB-dən açıqlama...

20.11.2026 / 17:51
İslam yaxın onillikdə dünyanın ən böyük dininə çevriləcək

20.11.2026 / 17:40
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı 2 milyonluq qalmaqal - iş prokurorluğa çıxdı...

20.11.2026 / 17:32
Almaniya və Ukrayna arasında fikir ayrılığı - Avropalı liderlər Moskvaya gedəcəkmi...

20.11.2026 / 17:26
Dünyanın "3 iddialı ağası" Qəzzada on minlərlə müsəlmanın faciəsinə susdu...

20.11.2026 / 17:12
Mehriban Əliyevanın sosial media hesablarında Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşünə dair paylaşım edilib

20.11.2026 / 17:05
Trampdan Ukrayna ilə bağlı mühüm açıqlama - Vaşinqton Kiyevsiz qərar verməyəcək...

20.11.2026 / 16:32
Kolleclərə qəbul qaydaları dəyişir - qiyabi təhsil ləğv edilir...

20.11.2026 / 16:25
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama rəsmi səfəri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

20.11.2026 / 16:09
Ermənilər pasportlarda doğulduğu yer kimi "Azərbaycan " yazdırırlar...

20.11.2026 / 16:02
Prezident İlham Əliyevin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində... - FOTO

20.11.2026 / 15:44
Çin lideri Putini niyə bu qədər soyuq qarşıladı...

20.11.2026 / 15:29
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO

20.11.2026 / 15:23
Azərbaycanda boşanmaların sayı artır - hər 100 nikahın 48-i dağılır...

20.11.2026 / 15:20
Bakı–Balakən–Bakı marşrutu üzrə qatarların hərəkəti bərpa olunur

20.11.2026 / 15:09
Rusiyanı Ukraynada yeni işğala ruhlandıran kimdir - ABŞ müdafiə nazirinin yanlışı...

20.11.2026 / 15:08
“Vətəndaşlar referendumda yeni Konstitusiyanın əleyhinə səs verərsə, istefa verməyə hazıram” - Paşinyan

20.11.2026 / 14:50
Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib - RƏSMİ AÇIQLAMA...

20.11.2026 / 14:45
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO

20.11.2026 / 14:44
Aİ və Böyük Britaniya tələbə mübadiləsi barədə razılığa gəldilər, lakin təhsil haqları dayandırıldı

20.11.2026 / 14:32
Əli Əsədov Kobaxidzeyə başsağlığı verdi

20.11.2026 / 14:24
Krım körpüsü Niderland raketləri ilə vurulmuşdu - Niderland və Avstriyanın Kiyevdəki səfirlikləri bombalandı...

20.11.2026 / 14:12
Əməkdar artist Nigar Şabanova icra hakimiyyətini tənqid etdi

20.11.2026 / 14:08
Polşanın Lublin şəhərində hava hücumu xəbərdarlığı edilib

20.11.2026 / 14:01
Milli Xalça Muzeyində “Ortaq irs: Türk xalçası” mövzusunda beynəlxalq simpozium təşkil olunacaq

20.11.2026 / 13:59
AĞDAMIN MƏDƏNİ YADDAŞI: DAŞLARA HƏKK OLUNMUŞ TARİX VƏ YENİDƏN DİRÇƏLƏN İRS

20.11.2026 / 13:59
AMEA-nın strukturunda dəyişiklik edilib

20.11.2026 / 13:55
Le Penin partiyasının qərargahında məlumat sızması ilə əlaqədar axtarış aparılıb

20.11.2026 / 13:50
Çin "üçlüyünün" bəyanatları Avroatlantik məkanı parçaladı...

20.11.2026 / 13:35
Putinin təhdidlərindən saatlar sonra Rusiya ordusu Kiyevə üç ballistik raket atdı - körpülər vuruldu...

20.11.2026 / 13:18
Lukaşenko kənd təsərrüfatı nazirini söydüyünü etiraf etdi - sonra ondan üzr istəyirəm...

20.11.2026 / 13:03
Vyetnam Azərbaycanda səfirlik açır...

20.11.2026 / 12:51
Jurnalistlər üçün müsabiqə elan edildi

20.11.2026 / 12:36
ABŞ-da hakerlər “Visa”, “Mastercard” və “JPMorgan Chase” müştərilərinin məlumatlarını ələ keçirdi…

20.11.2026 / 12:21
Sahibə Qafarova Qurbanqulu Berdiməhəmmədovla görüşdə iştirak edib

20.11.2026 / 12:14
Uşaqların energetik içkilərə marağı artır – nəzarət gücləndirilə bilər...

20.11.2026 / 12:01
Media və Yayım Şurasının müsabiqələrinin keçirilməsi qaydalarında yenilik edildi

20.11.2026 / 11:50
İspaniya futbolunun dörd nəhəngi İstanbulda üz-üzə gəlir

20.11.2026 / 11:37
Jurnalist müsabiqəsində sosial media aktivliyi də nəzərə alınacaq - YENİ QAYDA...

20.11.2026 / 11:23
Keçmiş təhsil nazirinə yeni vəzifə verildi...

20.11.2026 / 11:09
Dəbilqəsiz elektroskuter sürmək qadağan edilə bilər - Ombudsmandan təklif...

20.11.2026 / 10:54
Bu halda media subyektinə yardım dayandırılacaq...

20.11.2026 / 10:36
Sülhə mane olan sənəd Ermənistanın rəsmi saytlarında açılmır

20.11.2026 / 10:18
Prezident İlham Əliyev Hanoyda Vyetnam Milli Assambleyasının sədri ilə görüşüb - FOTO/YENİLƏNDİ

İnformasiya texnologiyaları Azərbaycanın inkişafında yeni güclü mənbə kimi özünü daha çox təsdiqləyir....

XƏBƏR ARXİVİ