Ötən il I-IV ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanlarında abituriyentlərin 44,3%-i imtahandan “2", 20,3%-i ”3", 25,5%-i “4", 10%-i isə ”5" qiymət alıb. Bu barədə Dövlət İmtahan Mərkəzinin “Abituriyent 12" jurnalında qeyd olunub. Bildirilib ki, 2020-ci ildə bu göstəricilər ötənilki nəticələrə uyğun olaraq, 42,8%, 21%, 26,6%, 9,7% olub.
Göründüyü kimi, keçən il “2" və ”5" qiymət alanların faizi nisbətən artıb, “3" və ”4" qiymət alanların faizi isə nisbətən azalıb: “Qəbul imtahanlarında iştirak edən abituriyentlərin topladıqları balların paylanması strukturunda və qəbul planında baş verən dəyişikliklər qəbul olan abituriyentlərin ballarının paylanmasında da öz əksini tapıb. Qəbul olanların topladıqları balların paylanma diaqramından görünür ki, onların 29,9%-ni ”3", 47,2%-ni “4", 18%-ni isə ”5" qiymət alanlar təşkil edib. 2020-ci ildə bu göstəricilər uyğun olaraq, 27,1%, 50,3%, 17,8% olub. Qəbul (buraxılış) imtahanlarında iştirak edən abituriyentlərin 43,43%-nün topladığı bal 100-dən aşağıdır. Qəbul olan abituriyentlər arasında 30-dan az bal toplayan yoxdur. Təəssüflə qeyd etmək lazımdır ki, bu il Ağsu, Daşkəsən, Astara, Göygöl, Samux, Kürdəmir, Ağdaş, Ucar, Goranboy, Şamaxı, Qobustan, Saatlı, Zərdab rayonlarının və Naftalan şəhərinin cari il məzunlarını təmsil edən abituriyentlərin 20%-dən çoxunun qəbul imtahanlarında topladığı bal 100-dən aşağı olub".
Qeyd edək ki, bu il imtahan nəticələrinin aşağı olmasını məzunların bilik göstəriciləri ilə əlaqələndirənlər də var, imtahan suallarının çətinliyi ilə izah edənlər də...
“Bölgələrdə şagirdlərin çoxunda internetə əlçatanlığın olmaması onları dərs prosesindən kənarda qoyub, bu isə…”
Təhsil üzrə ekspert Kamran Əsədov bildirdi ki, pandemiya buraxılış imtahanlarının nəticəsinə təsirsiz ötüşməyib. Onun sözlərinə görə, şagirdlər iki ildir ki, pandemiya səbəbindən dərsə gedə bilmədilər: “Onların dərs prosesində iştirak etməməsinin buraxılış imtahanlarında özünü göstərəcəyi gözlənilən idi. Pandemiya dövründə məsafədən təhsil tədrisin çətinliyinə təsirsiz ötüşməyə bilməzdi. DİM dövlətin müəyyən etdiyi standartları yoxlayır. İmtahan nəticələri yoxlanılarkən, pandemiya nəzərə alınmır. Halbuki, bölgələrdə şagirdlərin çoxunda internetə əlçatanlığın olmaması onları dərs prosesindən kənarda qoyub. Bu isə, xüsusilə dəqiq fənlərin, riyaziyyat fənninin tədrisində çətinlik yaradıb. Bu il 11-ci siniflərdən nətcəsi açıqlanan 90 min məzundan cəmi iki nəfər yüksək bal toplayıb. Buraxılış imtahanlarına çətinlik yaradan situasiya tipli suallardır. Bu sualların cavablandırılması məzunlara çətinlik törədir. Şagirdlər isə qapalı testlərə alışıblar. Bu da çox ciddi amildir. Biz buraxılış və qəbul imtahanlarından situasiya tipli sualları yığışdırmalıyıq".
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, imtahan nəticələrinin aşağı olması məktəblərdə tədrisin keyfiyyətinin aşağı olduğundan da xəbər verir. İmtahan nəticələri göstərir ki, məktəblər öz funksiyasını yerinə yetirə bilmir: "Tədrisin keyfiyyətinin aşağı olması imtahan nəticələrinə təsir edir".
Ekspert hesab edir ki, yeni təhsil proqramlarına ehtiyac var: “Orta ümumtəhsil məktəblərini 85 minə yaxın şagird bitirir və biz hər il qəbul və buraxılış imtahanı nəticələrini təhlil edəndə müxtəlif nəticələri görə bilirik. Hər il rayonlar, eyni zamanda Bakı şəhəri üzrə olan məktəblərin məzunları arasında ali məktəblərə qəbul ola bilməyən kifayət qədərdir. Məsələn, Bakıda 2021-ci ildə 152 saylı orta məktəbin bir məzunu belə ali məktəbə qəbul olmayıb. Yaxud da Masallının bir neçə kəndi var ki, məsələn, Çayqırağı kəndinin bir şagirdi belə ali məktəbə daxil olmayıb”.
Günel CƏLİLOVA
