Faiq Ələkbərli: “Prezidentin Xətai barədə fikirlərindən bir çoxları nəticə çıxarıb öz hesabını götürməlidir”
Prezident İlham Əliyev sentyabrın 15-də Bakıda beynəlxalq konfransların iştirakçıları ilə görüşündə Şah İsmayıl Xətainin adını xüsusi ehtiramla çəkərək onun Azərbaycan xalqının dahi şəxsiyyətlərindən və tarixi-mədəni irsinin ayrılmaz hissəsindən biri olduğunu bildirdi.
Prezident qeyd edib:“Azərbaycan xalqı dünya mədəniyyətinə bir çox dahi şəxsiyyətlər, şairlər, mütəfəkkirlər bəxş etmişdir.
Onların adlarının sadalanması göstərir ki, xalqımız və diyarımız nə qədər istedadlarla zəngindir - XII əsrdə Nizami Gəncəvi, Xaqani Şirvani, XIV əsrdə İmadəddin Nəsimi, XV əsrdə Yəhya Bakuvi, XVI əsrdə Şah İsmayıl Xətai, Məhəmməd Füzuli. Yəni onların hər biri böyük bir dünyadır”.
Əksəriyyət hesab edir ki, Prezidentin bu fikirləri Şah İsmayıl Xətai irsini Azərbaycandan ayırmağa çalışanlara cavab kimi qiymətləndirilməlidir.
Sosial şəbəkələrdə və mediada bu fikirlər son vaxtlar Şah İsmayıl Xətai və Səfəvilər dövləti ətrafında aparılan tənqidi müzakirələrə və polemikalara ali səviyyədə verilən mənəvi qiymət və cavab kimi dəyərləndirilir.
AMEA-nın Fəlsəfə və Sosiologiya İnstitutunun şöbə müdiri, fəlsəfə doktoru, dosent Faiq Ələkbərli baki-xeber.com-a bildirdi ki, Azərbaycan türklərinin tarixində bir çox böyük şəxsiyyətlər olub, var və olacaqdır da. “Bu tarixi şəxsiyyətlər bizim üçün böyük şansdır. İstər hərb, dövlətçilik, ədəbiyyat, sənət, elm aləmində olan şəxsiyyətlərimiz Azərbaycan xalqı üçün çox dəyərli bir mirasdır. Bunu Prezident İlham Əliyevin xüsusi vurğulaması çox mühüm hadisədir. Tariximizdə öz izlərini qoyan Nizami Gəncəvi, Xaqani Şirvani, Şah İsmayıl Xətai, Füzuli və başqa dahilərimiz bizim üçün toxunulmazdır.
Şah İsmayıl Xətainin və onun qurucusu olduğu Səfəvilər dövlətinin başqa yerlərə yozulması, onu az qala cəhalət nümunəsi olaraq qələmə vermək, qeyri-türk, qeyri-müsəlman dövləti kimi təqdim etmək və hansısa amili önə çəkərək Səfəviləri gözdən salmaq cəhdləri qətiyyən doğru deyil. Hesab edirəm ki, bu kimi məsələlərdə çox diqqətli olmaq lazımdır. Prezidentin öz çıxışında Şah İsmayıl Xətainin də adını çəkməsi onu qaralamağa cəhd göstərənlərin haqsız olduğuna bir işarədir. Prezidentin çıxışı onu bir daha sübut etdi ki, Xətai Azərbaycan xalqının böyük və dəyərli şəxsiyyətlərindən, dövlət xadimlərindən, hökmdarlarından biridir”.
F.Ələkbərli qeyd etdi ki, bütövlükdə Şah İsmayıl Xətainin və onun qurucusu olduğu Səfəvilər dövlətini tamamilə başqa yerə sürükləmək və onu az qala qeyri-türk dövləti kimi qələmə vermək qətiyyən düzgün deyil. “Xoşagəlməz polemikaların getdiyi bir məqamda ölkə başçısının Şah İsmayıl Xətainin adını çəkməsi təsadüfi deyil. Fikrimcə, Prezidentin Xətai barədə fikirlərindən bir çoxları nəticə çıxarıb öz hesabını götürməlidir. Hesab edirəm ki, nəticə çıxaracaqlar da. Çünki Şah İsmayıl Xətai və Səfəvi dövləti bizim dövlətçilik tariximiz üçün çox dəyərlidir. Bu dəyərləri qorumalıyıq. Azərbaycan dövlətini böyütmək, daha güclü etmək istəyiriksə tariximiz danmaq, təhqir etmək yox, onu lazımı yerdə ortaya qoyub onun üzərində daha güclü, qüdrətli Azərbaycana sahib olmaq lazımdır”-deyə F.Ələkbərli bildirdi.
İradə SARIYEVA