Zaur İbrahimli: “Bununla bağlı araşdırma aparmaq səlahiyyəti ATƏT-in müvafiq qurumlarındadır, onlar araşdırma aparmalıdır”
ATƏT-in fəaliyyətdə olan sədrinin keçmiş Dağlıq Qarabağ münaqişəsi üzrə xüsusi nümayəndəsi olmuş səfir Anjey Kaspişikinin neqativ fəaliyyəti bu gün də müzakirə olunur. Kaspişikinin özünə Bakıda, Xankəndidə, Tbilisi və İrəvanda bahalı villalar kirayə etməsi faktı ortaya çıxıb. O, 20 ildən çox müddətdə bölgəyə gəlib getdi, nə qədər pul xərcləndi, bahalı həyat tərzi yaşadı, amma ortada da heç nə yoxdu. Öz missiyasını yerinə yetirməyin əvəzində özünə bahalı villalar aldı. Məlumatlar var ki, o, Azərbaycandan saysız-hesabsız antikvar xalçalar alıb aparıb.
Onun qanunsuz maliyyə fəaliyyətinin araşdırılması hansı çərçivədə mümkün ola bilər? Çünki səmərəsiz siyasi fəaliyyət yolunda bu ATƏT-in vəsaitinin havaya sovrulmasından başqa bir şey deyildi. Heç bir iş görmədi, ATƏT-in vəsaitini havaya sovurdu, missiyasından kənar işlərlə məşğul oldu. Onun bu fəaliyyətini qanun çərçivəsində necə araşdırmaq olar?
Politoloq Zaur İbrahimli baki-xeber.com-a bildirdi ki, elin gözü tərəzidir, ortada hələ bir dəlil, sübut olmadığı dövrdə belə Azərbaycan cəmiyyətində Kaspişikini diplomatik turist səfərlərinin təşkilatçısı kimi qəbul edib. “Azərbaycan mətbuatında vaxtaşırı bu fikirlər səslənirdi, bizim ekspertlər də bu fikirləri davamlı olaraq gündəmə gətirirdilər. ATƏT-in keçmiş Qarabağ münaqişəsi ilə əlaqədar strukturlarının heç bir effektiv fəaliyyəti yox idi, əksinə bu strukturların fəaliyyəti məhz stats-kvonun qorunub saxlanılmasına yönəlmişdi. Təəssüf ki, zamanında ATƏT öz imkanlarından yetərincə istifadə etmədi və nəticədə uzun illər aparılan danışıqlar heç bir nəticə vermədi. Anjey Kaspişikin bahalı villalar kirayələməsi, o cümlədən ATƏT-in büdcəsi hesabına ayrılan pulların israf olunması, təyinatı üzrə xərclənməməsi ilə bağlı yayılmış məlumatlar ciddi araşdırma predmeti olmalıdır. Həm Azərbaycan rəsmiləri, həm ekspertlər dəfələrlə Avropa İttifaqı strukturlarında, xüsusən Avropa Parlamentində korrupsiya şəbəkələrinin oluduğunu qeyd ediblər. Uzun illər aparılan müşahidələr nəticəsində belə qənaətə gəlməyə əsas verib. Əlbəttə, bununla bağlı araşdırma aparmaq səlahiyyəti ATƏT-in müvafiq qurumlarındadır, onlar araşdırma aparmalıdır. Lakin uzun illər aparılan təhlillər, bu diplomatların hərəkətlərindəki qeyri-adekvatlıq, “erməni sevgisi”, illərlə təkrarlanan qərəzli münasibət deməyə əsas verirdi ki, bu davranışın kökündə korrupsiya faktları durur. Bu gün isə artıq bu dəlillər barədə məlumatlar yayılır. Hesab edirəm ki, ümumilikdə ATƏT rəhbərliyi bu məsələlərə laqeyd qala bilməz. ATƏT-in özünün nizamnaməsinə əsasən daxili araşdırmanı aparmaq səlahiyyətində olan struktur vahidləri var. Onlar müvafiq araşdırma aparmalıdırlar. Eyni zamanda ATƏT xarici auditorlar cəlb edərək şəffalıq hesabatlılığını təmin etmək üçün maliyyə yoxlamaları həyata keçirir. Onlar da bu məsələlərə diqqət yetirməlidirlər”.
Z.İbrahimli hesab edir ki, digər mühüm məqam isə media araşdırmaları vətəndaş cəmiyyəti institutlarının tədiqatları ola bilər, bu istiqamətdə də işlər aparılmalıdır. “Bu istiqamətdə yayılan məlumatlar araşdırılmalıdır. Media və vətəndaş cəmiyyəti bütün açıq mənbələrdən məlumatları analiz etməlidirlər. Bu araşdırmalarla ATƏT büdcəsinin necə talan olunduğunu göstərmək mümkün ola bilər. Artıq Azərbaycan mediasının bu təcrübəsi var. Elə bir müddət əvvəl “AnewZ” telekanalının Ruben Vardanyandan bəhs edən və beynəlxalq rezonans doğuran “The oligarch’s design” adlı sənədli film hazırlamışdı. Düşünürəm ki, bu istiqamətdə yeni təşəbbüslər göstərmək mümkündür. Lakin bu korrupsiya faktlarının üzə çıxarılması məsələsi yalnız Azərbaycan mediasını və vətəndaş cəmiyyətini qayılandırmamalıdır. Bundan ən çox narahat olmalı olan Avropa strukturları, Avropa ölkələrinin cəmiyyətləri olmalıdır. Məhz onların ödədiyi vergilər hesabına bu diplomatlar bahalı həyat tərzi sürürlər, diplomatdan daha çox özlərini kolleksiyaçı kimi aparırlar. Onların ciblərindən çıxan bu vəsait sülhü, əmin-amanlığı qorumağa xidmət etmir, konkret olaraq bu fırıldaqçı diplomatların zənginləşməsinə xidmət edir. Avropa İttifaqı ölkələrində şəffaflıq və hesabatlılıq məsələləri ilə məşğul olan qeyri-hökumət təşkilatları da səslərini ucaltmalı, bu faktlara münasibət bildirməlidirlər, özləri əlavə araşdırma aparmalıdırlar.Bu araşdırmalar, bu cür ifşalar gələcəkdə belə korrupsiya faktlarının qarşısını almalıdır”.
Ekspert hesab edir ki, araşdırmalar bu cür şəbəkələrin qarşısının alınmasında ən böyük alət ola bilər.
İradə SARIYEVA