Məhəmməd Əsədullazadə: “Putin indiyə qədər danışıqlarda oyun oynayırdı, amma indi bunu demək çətindir”
Rusiya prezidenti Vladimir Putin 9 mayda jurnalistlərlə görüşündə qeyd edib ki, onun üçün Aİ tərəfindən "ən üstün namizəd" uzun illərdir yaxın münasibətdə olduğu Gerhard Şröderdir. Ancaq onun bu fikri Avropada birmənalı qarşılanmayıb.
Berlin bu ideyanı prinsip etibarilə qəbul etsə də, bunun bir şərtlə mümkün olacağını bildirir: Şröder danışıqlarda Almaniya prezidenti Frank-Valter Ştaynmayer ilə birlikdə fəaliyyət göstərməlidir.
Avropa İttifaqı isə Moskva ilə birbaşa danışıqlara hazır olduğunu bildirsə də, hələlik Rusiya tərəfdən real dialoq siqnalları görmədiyini açıqlayıb. Almaniya rəsmiləri əvvəlcə bu ideyanı rədd ediblər. Hökumət mənbəsi bildirib ki, təklif Kreml tərəfindən irəli sürülən qeyri-ciddi təşəbbüslərdən biri kimi qiymətləndirilib və bunun Rusiya tərəfindən istifadə olunan hibrid strategiyanın bir hissəsi olduğu qeyd edilib. Eyni zamanda, Berlin və Avropanın bu cür addımlarla parçalanmağa imkan verməyəcəyi vurğulanıb. Bununla belə, son günlər Almaniya daxilində bəzi siyasi dairələr Şröderin vasitəçi kimi prosesə cəlb olunmasını tamamilə istisna etməyib. Eyni zamanda, Berlin rəsmiləri danışıqlar formatının yalnız Moskva sülhə dair "qırmızı xətlər”dən geri çəkildiyi halda mümkün ola biləcəyini qeyd ediblər.
Putin bilə-bilə ki, onun təklifi həyata keçən şey deyil, amma bu təşəbbüslə çıxış edir. Çünki onun Putinin dostu olduğunu hər kəs bilir. Belə də bu oyunu oynamaqda Putinin hədəfi nədir?
Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən politoloq Məhəmməd Əsədullazadə baki-xeber.com-a açıqlamasında bildirdi ki, Avropa İttifaqı ilə Rusiya arasında Ukrayna böhranına görə danışıqlarda Şröderin iştirakını Putinin qabartması təsadüfi deyil: “Görünür Moskvada əmindirlər ki, Şröder Rusiyanın mənafeyini danışıqlarda sona qədər müdafiə edəcək. İndi bu variantın Avropa tərəfindən qəbul edilməsi real görünmür, amma növbəti mərhələdə bu, ola bilər. Bu, prosesin hansı həddə gəlib çatmasından asılı olacaq. Avropa görsə ki, vəziyyət kirtikdir, o zaman bu varianta gedə bilər. Təbii ki, Şröder Avropa İttifaqını təmsil edəcək. Ancaq birmənalı olaraq onun Rusiyanın maraqlarını nəzərə alacağı o qədər də real deyil. Ona görə ki, Avropanın bütün gözü Şröderin üzərindədir və onu Putinin dostu hesab edirlər. Ancaq buna baxmayaraq, Avropa Şröderə tam etibar etmir. Ona görə də danışıqlarda prezidenti Frank-Valter Ştaynmayerin iştirakını istəyirlər. Bunu Rusiyanın qəbul edəcəyini isə demək çətindir. Yəni ola bilsin Rusiya Ştaynmayerin iştirakına qarşı çıxsın və danışıqlar dalana dirənsin. Ümumilikdə, Aİ ilə Rusiya danışıqlar masasına otursa, müəyyən bir irəliləyiş ola bilər. Çünki artıq Aİ Ukraynada mövqelərini gücləndirib. Çünki Trampın uğursuz siyasəti üzündən Ukraynanın ABŞ-a etimadı və inamı sarsılıb. Putin indiyə qədər danışıqlarda oyun oynayırdı, amma indi bunu demək çətindir. Çünki Rusiyanın itkiləri böyükdür və ölkədə vəziyyət mürəkkəbdir. Üstəlik, Rusiyanın enerji infrastrukturuna Ukrayna güclü zərbələr endirib. Söhbət neft emalı müəssisələrindən gedir. Fikrimcə, bütün bunlar Putini düşünməyə və bəzi kompromislərə vadar edir”.
Vidadi ORDAHALLI
