Bazar günü günü, 22 noyabr 2026
     

Zəngəzurun açılması üçün sürətləndirici mexanizmlər işə salınır...

Image


Azərbaycan xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov ermənistanlı həmkarı Ararat Mirzoyanla Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyası çərçivəsində Nyu-Yorkda görüş keçirib. Hər iki nazir Azərbaycan və Ermənistan arasında sülhün əhəmiyyətini vurğulayaraq, 2025-ci il Vaşinqton Sülh Sammiti çərçivəsində nail olunmuş razılaşmalardan sonra əldə olunmuş irəliləyişi nəzərdən keçirib.

Görüşdə Azərbaycan və Ermənistan arasında iqtisadi və nəqliyyat infrastrukturunun açılmasına xüsusi diqqət yönəlib. Bu kontekstdə sülhün faydalarının praktiki nümunələri kimi Azərbaycan və Ermənistan arasında ticarət və tranzit əlaqələri vurğulanıb. Nazirlər müxtəlif çoxtərəfli platformalarda müsbət gündəliyin təşviq edilməsi imkanları barədə fikir mübadiləsi aparıblar. Bu arada isə Nyu-Yorkda Amerika rəsmiləri Azərbaycanı Zəngəzur vasitəsilə Naxçıvanla birləşdirən TRIPP-in praktiki icra mərhələsinə daxil olması üçün maliyyə və institusional mexanizmləri təqdim ediblər. ABŞ rəsmilərinin yanaşması göstərir ki, Tramp administrasiyası Azərbaycan və Ermənistan arasında diplomatik müstəvidə əldə olunan irəliləyişin iqtisadi və infrastruktur layihələri sahəsində işbirliyi ilə daha da möhkəmlənməsini istəyir. Elə bu kontekstdə TRIPP layihəsinin icrasının sürətlənməsi təkcə Azərbaycanın və Ermənistanın yox, ABŞ-ın öz maraqları ilə da tamamilə üst-üstə düşür. İndi qarşıda duran əsas vəzifə TRIPP-in praktiki müstəvidə reallaşmasını tezləşdirməkdir. ABŞ-ın bu istiqamətdə daha aktiv fəaliyyətə start verməsi Azərbaycanın ideya müəllifi olduğu Zəngəzur dəhlizinin və ya başqa bir adı ilə TRIPP layihəsinin icrasının sürətlənəcəyini göstərir. Hələlik isə rəsmi Vaşinqton TRIPP layihəsinin icrasının praktiki mərhələyə daxil olmasının tezləşdirilməsi üçün Nyu-Yorkda müvafiq maliyyə və institusional mexanizmlərini açıqlayıb. Bununla bağlı təqdimat Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyasının 81-ci sessiyası çərçivəsində ABŞ hökumətinin təşkilatçılığı ilə keçirilən “Sülh vasitəsilə rifah: Trans-Xəzər Ticarət Marşrutuna və TRIPP-ə investisiya” adlı tədbirdə baş tutub. Burada ABŞ prezidentinin xüsusi nümayəndəsi Stiv Uitkoff, Montana ştatından respublikaçı senator Stiv Deyns, eləcə də Azərbaycan, Ermənistan, Gürcüstan və beş Orta Asiya dövlətinin nümayəndələri iştirak edib. Müzakirələrin əsas diqqəti TRIPP-in 2025-ci ilin avqust ayında Ağ Evdə əldə edilmiş siyasi razılaşmadan maliyyələşdirmə, institusional mexanizmlərin formalaşdırılması və infrastruktur planlaşdırması da daxil olmaqla müvafiq işlərin artıq praktik, icra mərhələsinə keçid üzərində fokuslanıb. Stiv Uitkoff TRIPP-in, sadəcə nəqliyyat əlaqəsi deyil, sülh prosesinin iqtisadi davamı olduğunu vurğulayıb: “Rəsmi dairələr və şirkətlər beynəlxalq təchizat zəncirlərindəki potensial rolunu araşdırmağa başladıqca, TRIPP-in iqtisadi əhəmiyyəti onlar üçün daha da aydınlaşıb. Bu marşrutun bəzi yük daşınmalarının müddətini üç həftəyə qədər azalda biləcəyinə dair proqnozlar TRIPP-ə marağı artırır. İndi hər kəsin diqqəti malların daşınmasına və onların bazara çatdırılma sürətinə yönəlib. TRIPP qlobal ticarətdəki mövcud maneələri aşmağa, hazırda mürəkkəb və ya səmərəsiz tranzit marşrutları ilə ayrılmış bazarları birləşdirməyə kömək edə bilər. Nəticədə bütün dünya yenidən bir-biri ilə əlaqə quracaq”. ABŞ tərəfindən o da xüsusi qabardılır ki, TRIPP-in Transxəzər ticarət marşrutu ilə əlaqəsi bu layihənin potensialının daha böyük olmasını üzə çıxarır. Nəticədə TRIPP-ə beynəlxalq maraq sürətlə artır. ABŞ Dövlət Departamentinin məlumatına görə, layihə üzrə hazırda təklif olunan dəmir yolu marşrutu üzrə texniki, ekoloji və sosial amilləri əhatə edən mühəndislik, eləcə də texniki-iqtisadi əsaslandırma tədqiqatı aparılır. Ayrı bir texniki-iqtisadi əsaslandırma tədqiqatı nəqliyyat marşrutları ilə yanaşı enerji və rəqəmsal infrastrukturun da yerləşdirilməsi imkanlarını araşdırır. Bu tədqiqatlar özəl kapitalın cəlb edilməsi üçün zəmin yaratmalıdır. Nyu-Yorkdakı tədbir zamanı TRIPP ətrafında hazırlanan maliyyə mexanizmləri də təqdim edilib. Məlum olub ki, Vaşinqton və İrəvan infrastruktur layihələrinin inkişafına nəzarət edəcək TRIPP İnkişaf Şirkətini yaradırlar. Eyni zamanda, ABŞ daha geniş Transxəzər ticarət marşrutu boyunca layihələrə özəl investisiyalar cəlb etmək məqsədi daşıyan ayrıca Transxəzər Sahibkarlıq Fondunun yaradılmasını dəstəkləyir. Bu fond və TRIPP İnkişaf Şirkəti ayrı qurumlardır. Atlantik Şurasının Avrasiya Mərkəzinin direktor müavini Endryu D'Anieri qeyd edir: “TRIPP-in təşviqi və regiondan yüksək vəzifəli şəxslərin, böyük Amerika şirkətlərinin iştirakı ilə Trans-Xəzər Vençur Fondunun elan edilməsi Amerikanın bu biznesə ciddi yanaşdığının açıq bir siqnalıdır. Vençur fondu əvvəllər ABŞ-nin dəstəyi ilə yaradılmış oxşar fondların təcrübəsinə əsaslanaraq Amerika kapitalını cəlb etmək üçün nisbətən sürətli bir mexanizmə çevrilə bilər. TRIPP-lə bağlı siyasi razılaşma artıq əldə edilib, lakin tikinti prosesi başlamazdan əvvəl mühəndislik tədqiqatları, tənzimləyici təsdiqlər, maliyyələşdirmə və tenderlər tələb edir. Təkcə dəmir yolunun inşası tikinti başlandıqdan sonra ən azı 18 ay çəkəcək”.

TRIPP-in Transxəzər ticarət marşrutu ilə əlaqələndirilməsi onu daha cəlbedici layihə halına gətirir. Transxəzər ticarət marşrutu və ya Orta Dəhliz son illərdə Çin və Orta Asiyanı Qafqaz, həmçinin Avropa ilə birləşdirən şərq-qərb ticarət yolu kimi indi xüsusi diqqəti cəlb edir. Vaşinqtonun perspektivindən TRIPP olduqca mühüm bir bölgədə Amerika biznesinin iştirakını artırarkən, Orta Dəhliz önəmli bir halqaya çevriləcək. Respublikaçı senator Stiv Deyns qeyd edir ki, Cənubi Qafqaz və Orta Asiyada ABŞ aktiv aktorlardan biri olmalıdır və bu səbəbdən TRIPP-in mümkün qədər tez reallaşmasına çalışmalıdır. ABŞ Dövlət Departamenti isə bildirir ki, son 13 ay ərzində Vaşinqton Ermənistanda infrastruktura investisiya qoymaq və onu idarə etmək üçün lazımi hüquqi çərçivə yaratmaq üzərində işləyir. Eyni zamanda, ABŞ Konqresi sülh prosesini və layihələrin inkişafını dəstəkləmək üçün maliyyə ayırıb. Proseslər Rusiya və İranda da diqqətlə izlənir. Rusiya Beynəlxalq İşlər Şurasının sabiq baş direktoru Andrey Kortunov bildirir: “Rusiya Ermənistan və Azərbaycan arasında əldə edilən razılaşmanı alqışlayır və ABŞ-ın belə bir razılaşmaya nail olmaq səylərini müsbət qiymətləndirir. Lakin Rusiyanın regionda öz nəqliyyat maraqları var və o, bunu qorumağa çalışacaq. Bu, ümumilikdə Rusiyanın nəqliyyat strategiyasının bir hissəsidir və xüsusilə Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizinin inkişafı ilə bağlıdır. Başqa sözlə, bu, təkcə Cənubi Qafqaz məsələsi deyil, ümumiyyətlə Avrasiya kommunikasiya yolları məsələsidir”.

İstənilən halda görünən odur ki, müxtəlif qüvvələrin fərqli yanaşmasından asılı olamayaraq, ABŞ TRIPP layihəsinin mümkün qədər tez baş tutmasında maraqlıdır və bu istiqamətdə də müvafiq addımlar atır.

Tahir TAĞIYEV




DİGƏR XƏBƏRLƏR

VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

Putin “nüvə çantası”nı özü ilə Çinə niyə aparmışdı...

Ermənilər Qarabağda Amaras udin-alban abidəsinə kor iddialardan əl çəkmirlər...

SON XƏBƏRLƏR

21.11.2026 / 22:23
Rusiya raketləri Polşada gərginliyi artırdı – NATO hərəkətə keçəcəyini açıqladı...

21.11.2026 / 22:05
Prezident İlham Əliyevin Vyetnama səfəri başa çatıb

21.11.2026 / 21:24
Trampdan İranla bağlı ŞOK PLAN – gələcək Ağ Ev rəhbərlərinin də əl-qolu bağlanacaq...

21.11.2026 / 20:19
Ukrayna ilə bağlı bənd Tramp-Si-Putin bəyanatından son anda çıxarıldı... Finlandiya prezidentindən sensasion iddia...

21.11.2026 / 19:50
Zelenski Krım körpüsünü hədəf göstərdi – “Rusiya müharibənin nə olduğunu hiss etməlidir”

21.11.2026 / 19:23
İran ABŞ F-16-sını vurduğunu iddia edir – Pentaqondan açıqlama gəldi...

21.11.2026 / 19:07
Məleykə Abbaszadənin Nərmin Heydərlini işdən çıxarması ilə bağlı xəbərlərə RƏSMİ REAKSİYA...

21.11.2026 / 18:28
Leyla Əliyeva Hanoy Tiсarət və Turizm Kollecində Bakı guşəsi və Azərbaycan kulinariya zonasının açılışında iştirak edib - FOTO

21.11.2026 / 17:42
Elektron hökumıət inkişafı üzrə Azərbaycanın nəticələrini hər ölkə göstərə bilməz...

21.11.2026 / 17:12
Rusiyada miqrantlara sərt nəzarət başlayır – dekabrın 1-dən hər addımları izlənəcək...

21.11.2026 / 16:27
Britaniyanın Aİ-yə qayıtması gündəmə gəldi – Londondan gözlənilməz açıqlama...

21.11.2026 / 15:35
TRIPP layihəsinə rəsmən start verilir... Paşinyan anons etdi - Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin enerji şəbəkəsinə qoşulur...

21.11.2026 / 15:34
Mehriban Əliyeva və Vyetnamın birinci xanımı Hanoyda İrs Evində olublar - FOTO

21.11.2026 / 15:05
Prezident: "Xüsusilə Vətən müharibəsi dövründə Vyetnamın verdiyi dəstəyə və ədalətli mövqeyinə görə minnətdarıq"

21.11.2026 / 15:02
"Vyetnam bizim üçün dost ölkə və strateji tərəfdaşdır" - Prezident İlham Əliyev

21.11.2026 / 14:59
"Tamamilə əminəm ki, Azərbaycan bundan da böyük inkişafa nail olacaq" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 14:56
"Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın bənzərsiz mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur" - To Lam

21.11.2026 / 14:53
Hanoyda Prezident İlham Əliyevin və Birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib - FOTO

21.11.2026 / 14:06
Almaniyadan İrəvana mesaj - sülh müqaviləsi üçün Konstitusiya dəyişdirilməlidir

21.11.2026 / 13:43
Trampın İranla müharibə planına maliyyə əngəli – Demokratlar Konqresə ultimatum verdi...

21.11.2026 / 13:25
Saxlanılan şəxsin üzərindən 5 kq-dan çox narkotik çıxdı

21.11.2026 / 13:14
İran təhdidi ABŞ nazirini hərbi bazaya sığınmağa məcbur etdi – Bessentdən Tehrana sərt mesaj...

21.11.2026 / 12:58
DİN narkotikə görə həbs olunan vəkil Orxan Kəngərli və digərləri ilə bağlı görüntülər yaydı - VİDEO

21.11.2026 / 12:31
Beynəlxalq Qalereyada İsrail Səfiri ilə mədəniyyət sahəsində əməkdaşliq müzakirə olunub

21.11.2026 / 12:10
Avtomobil almaq üçün götürdüyü krediti tanışı oğurladı....

21.11.2026 / 11:47
"Biz Azərbaycanı regionda daimi olaraq mühüm strateji tərəfdaş kimi qəbul etmişik" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 11:43
Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan-Vyetnam münasibətləri strateji əhəmiyyət daşıyır"

21.11.2026 / 11:28
Prezident İlham Əliyevin Vyetnam Prezidenti ilə geniş tərkibdə görüşü olub - FOTO

21.11.2026 / 10:14
Müdafiə Nazirliyində NATO nümayəndə heyəti ilə görüş olub

21.11.2026 / 09:36
Rusiya Türkiyənin S-400 sistemlərini üçüncü ölkəyə satması məsələsini müzakirə edir...

21.11.2026 / 09:11
Avtoxuliqanlıq edən daha bir sürücü həbs edildi

21.11.2026 / 08:51
Prezidentlər İlham Əliyev və To Lam Birgə Bəyanat qəbul ediblər, Azərbaycan-Vyetnam sənədləri mübadilə olunub - FOTO

21.11.2026 / 08:44
Prezident İlham Əliyev gürcüstanlı həmkarına başsağlığı verib

21.11.2026 / 08:41
Prezident İlham Əliyevin Hanoyda rəsmi qarşılanma mərasimi olub

20.11.2026 / 23:10
Minlərlə ailənin torpaq probleminin həlli istiqamətində mühüm addım - çıxarış almaq mümkün olacaq...

20.11.2026 / 22:37
İraqda məzhəb savaşı başlanır, işin içində yenə İran var

20.11.2026 / 22:15
Tramp Konqresdə nəzarəti itirməzdən əvvəl hərəkətə keçdi - Ukraynada sülh üçün son tarix açıqlandı...

20.11.2026 / 21:58
BMT-ni bərbad günə qoyanlar onun “köklü islahatına” qərar verdilər...

20.11.2026 / 21:43
Danimarka Rusiya hərbi attaşesini ölkədən qovur, ruslar üçün vizaları da dayandırır – vaxt verildi...

20.11.2026 / 21:35
Britaniya ordusu dron dövrünə hazırlaşır?

20.11.2026 / 21:24
Moskvadan Tallinn və Buxarestə etiraz - hər iki ölkənin diplomatları Rusiya XİN-ə çağırıldı

20.11.2026 / 21:16
Paşinyan “Qərbi Ermənistandan” imtina etdi ki, Bakı da Qərbi Azərbaycandan imtina etsin - Hay ki, hay...

20.11.2026 / 20:58
Qərbi Zəngəzurun tarixi irsinin UNESCO-da mənimsənilməsinə start verildi...

20.11.2026 / 20:41
Tramp Çindəki hadisədən sonra təyyarədaşıyan bir gəmini İranın "qapısından" çəkib apardı...

20.11.2026 / 20:22
Rəsmi Ankara NATO-ya sərt mesaj verdi – Alyans Türkiyəni Yaxın Şərqdə tək qoydu...

20.11.2026 / 20:07
Parlament buraxılır, Konstitusiya dəyişdirilir, müxalifət ləğv edilir - Paşinyan mürəkkəb ssenariyə baş vurdu...

20.11.2026 / 19:49
Azərbaycanda kitabxanalar 26 faiz azalıb, bəzi kəndlərdə onlar fəaliyyətini tamamilə dayandırıb

20.11.2026 / 19:44
Dədə Qorqud epoxasının memarlıq irsi:Nəzəri fikirlər, tarixi baxışlar və məkan semantikası

20.11.2026 / 19:25
Macarıstan Ukrayna siyasətini tam dəyişdi - Madyar Orbanı sildi...

20.11.2026 / 19:25
Vyetnam üçün Avropaya Azərbaycanın üzərindın yol açıldı...

20.11.2026 / 19:10
İŞİD-in “Vilayəti Xorasan” qruplaşmasının iki üzvü Azərbaycana gətirilərək həbs edildi - FOTO

20.11.2026 / 18:57
Moskvadan Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin Dublin görüşünə reaksiya...

20.11.2026 / 18:43
Maşın alan yoxdur, amma qiymətlər sürətlə artır

20.11.2026 / 18:27
Yeni Yalta sammiti alınmadı, amma Rusiya, Çin, ABŞ liderləri istəklərinə nail oldular

20.11.2026 / 18:11
Fransa və Hindistan BTQ-yə açıq savaş açdı - təşkilatın sosial media hesablarına kiberhücumlar başladı...

20.11.2026 / 17:57
Şəmkir xəstəxanasını su basdı - TƏBİB-dən açıqlama...

20.11.2026 / 17:51
İslam yaxın onillikdə dünyanın ən böyük dininə çevriləcək

20.11.2026 / 17:40
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı 2 milyonluq qalmaqal - iş prokurorluğa çıxdı...

20.11.2026 / 17:32
Almaniya və Ukrayna arasında fikir ayrılığı - Avropalı liderlər Moskvaya gedəcəkmi...

20.11.2026 / 17:26
Dünyanın "3 iddialı ağası" Qəzzada on minlərlə müsəlmanın faciəsinə susdu...

20.11.2026 / 17:12
Mehriban Əliyevanın sosial media hesablarında Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşünə dair paylaşım edilib

20.11.2026 / 17:05
Trampdan Ukrayna ilə bağlı mühüm açıqlama - Vaşinqton Kiyevsiz qərar verməyəcək...

20.11.2026 / 16:32
Kolleclərə qəbul qaydaları dəyişir - qiyabi təhsil ləğv edilir...

20.11.2026 / 16:25
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama rəsmi səfəri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

20.11.2026 / 16:09
Ermənilər pasportlarda doğulduğu yer kimi "Azərbaycan " yazdırırlar...

20.11.2026 / 16:02
Prezident İlham Əliyevin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində... - FOTO

20.11.2026 / 15:44
Çin lideri Putini niyə bu qədər soyuq qarşıladı...

20.11.2026 / 15:29
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO

20.11.2026 / 15:23
Azərbaycanda boşanmaların sayı artır - hər 100 nikahın 48-i dağılır...

20.11.2026 / 15:20
Bakı–Balakən–Bakı marşrutu üzrə qatarların hərəkəti bərpa olunur

20.11.2026 / 15:09
Rusiyanı Ukraynada yeni işğala ruhlandıran kimdir - ABŞ müdafiə nazirinin yanlışı...

20.11.2026 / 15:08
“Vətəndaşlar referendumda yeni Konstitusiyanın əleyhinə səs verərsə, istefa verməyə hazıram” - Paşinyan

20.11.2026 / 14:50
Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib - RƏSMİ AÇIQLAMA...

20.11.2026 / 14:45
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO

20.11.2026 / 14:44
Aİ və Böyük Britaniya tələbə mübadiləsi barədə razılığa gəldilər, lakin təhsil haqları dayandırıldı

20.11.2026 / 14:32
Əli Əsədov Kobaxidzeyə başsağlığı verdi

20.11.2026 / 14:24
Krım körpüsü Niderland raketləri ilə vurulmuşdu - Niderland və Avstriyanın Kiyevdəki səfirlikləri bombalandı...

20.11.2026 / 14:12
Əməkdar artist Nigar Şabanova icra hakimiyyətini tənqid etdi

20.11.2026 / 14:08
Polşanın Lublin şəhərində hava hücumu xəbərdarlığı edilib

20.11.2026 / 14:01
Milli Xalça Muzeyində “Ortaq irs: Türk xalçası” mövzusunda beynəlxalq simpozium təşkil olunacaq

20.11.2026 / 13:59
AĞDAMIN MƏDƏNİ YADDAŞI: DAŞLARA HƏKK OLUNMUŞ TARİX VƏ YENİDƏN DİRÇƏLƏN İRS

İnformasiya texnologiyaları Azərbaycanın inkişafında yeni güclü mənbə kimi özünü daha çox təsdiqləyir....

XƏBƏR ARXİVİ