Xaqani Cəfərli: "Sanksiyalar Rusiyanı tam çökdürə bilmədiyi kimi, dəniz blokadası da İranı dərhal çökdürə bilməz"
ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin hazırladığı hesabatda bildirilir ki, İran, ABŞ-ın dəniz blokadası və bombardmanlarına baxmayaraq, hələ bir neçə ay müqavimət göstərə bilər. Hesabatda qeyd olunur ki, İranın raket infrastrukturu tam məhv edilməyib, mobil raket qurğularının və raket ehtiyatlarının böyük hissəsi qorunub saxlanılıb. Yeraltı raket anbarlarının əksəriyyəti bərpa olunub və bəzi zədələnmiş raketlər yenidən istifadəyə yararlı vəziyyətə gətirilib. "Washington Post" qəzetinin yaydığı məlumatlara görə, bu hesabat Donald Tramp administrasiyasının İranın hərbi gücünün zəiflədiyi ilə bağlı açıqlamalarına ziddir. Məqalədə, həmçinin, Trampın İran iqtisadiyyatının çökdüyünü və ordunun maaş ödəməkdə çətinlik çəkdiyini dediyi vurğulanır.
Bunu necə başa düşək - İranla müharibəni yenidən bərpa etmək üçün Trampa bəhanə verirlər, yoxsa bu Trampı dolayı olaraq ifşa etmək taktikasıdır?
Politoloq Xaqani Cəfərli "Bakı-Xəbər" qəzetinə açıqlamasında bildirdi ki, ABŞ-ın dəniz blokadası və bombardmanlarına baxmayaraq, İranın hələ bir neçə ay müqavimət göstərə biləcəyi ilə bağlı hesabat reallıqları əks etdirir: "Bunun bir neçə səbəbi var. Birincisi, İran özünü təmin etmək resurslarına malik azsaylı ölkələrdən biridir. Ona görə də sanksiyalar Rusiyanı dərhal çökdürə bilmədiyi kimi, dəniz blokadası da İranı ani şəkildə çökdürə bilməz. Sanksiyaların Rusiya iqtisadiyyatına təsiri üçün müəyyən zamana ehtiyac olduğu kimi, dəniz blokadasının İran iqtisadiyyatını çökdürməsi üçün də zaman lazımdır".
Siyasi ekspertin fikrincə, bununla belə, sanksiyalar Rusiya iqtisadiyyatına ciddi zərbə vurduğu kimi, dəniz blokadası da İran iqtisadiyyatını dağıdır. "İranın milli valyutası ucuzlaşmaqda davam edir, iş yerləri sürətlə bağlanır. Hərbi əməliyyatlar və dəniz blokadası nəticəsində iş yerini itirənlərin sayı 2 milyona yaxınlaşıb, 1 dollar 2 milyon rial həndəvərindədir. Dərman və bir sıra məhsulların çatışmazlığı müşahidə olunur. Pezeşkian hökuməti xalqı su, işıq və benzindən qənaətlə istifadə etməyə çağırıb.
İranın tam çökməsi üçün bir neçə ay vaxt tələb olunur. Əgər ABŞ və İsrail Xəzər dənizi vasitəsilə İranın ticarətinin qarşısını ala bilsə, bu proses daha da sürətlənə bilər", - deyə Cəfərli əlavə etdi.
Xaqani Cəfərli qeyd etdi ki, Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi kimi qurumların borcu reallıqları ifadə etməkdir. Siyasətçilərin bu məlumatdan necə istifadə edəcəyi isə artıq onların səlahiyyətindədir. MKİ-nin hesabatından sonra Trampın İranla müharibəni yenidən bərpa edib-etməməsi prezidentin qərarıdır. MKİ fəaliyyətini qanunlar əsasında həyata keçirdiyi üçün bu hesabatda hansısa konspirologiya axtarmaq doğru deyil.
Akif NƏSİRLİ
