Rəsul Cahangirli: "Bu səbəbdən banklarda əmanətlər üzrə dollarlaşma dərəcəsi azalmaqdadır"
Azərbaycan əhalisinin bank əmanətləri üzrə dollarlaşma dərəcəsi 2017-ci il iyunun 1-nə 74,52 % təşkil edib. Halbuki, ötən ay bu göstərici 76,6 %, yanvarın 1-nə 79,63 %, keçən ilin analoji dövründə isə 80,87 % təşkil edib.
Mərkəzi Bankın verdiyi məlumata görə, cəmi depozit bazasında dollarlaşma dərəcəsi iyun ayının 1-nə 75,2 % olub. Keçən ay bu göstərici 74,85 %, bu il yanvarın 1-nə 75,29 %, 2016-cı ilin analoji dövründə isə 80,77 % təşkil edib. Kreditlərin strukturunda isə 2017-ci il iyunun 1-nə dollarlaşma dərəcəsi 45,75 %, yanvarın 1-nə 47,32 %, ötən il iyunun 1-nə 46,82 %-ə bərabər olub. Cari il mayın 1-nə isə kreditlərin strukturunda dollarlaşma dərəcəsi 48 % təşkil edib.
Bununla yanaşı, ölkədə fəaliyyət göstərən kommersiya banklarının xarici öhdəliklərinin ümumi həcmi 2017-ci il iyunun 1-nə 6 829,2 mln. manat təşkil edib. Bu, mayın 1-nə olan göstərici ilə müqayisədə 270,1 mln. manat və ya 3,8 % azdır. Keçən ilin analoji dövrü ilə müqayisədə isə kommersiya banklarının xarici öhdəlikləri 135,5 mln. manat və ya 2,02 % artıb. Qeyd edək ki, xarici öhdəliklərdə azalma ardıcıl 4 ay davam edir. Güman olunur ki, manatın məzənnəsinin sabitləşməsi fonunda kommersiya banklarının xarici öhdəliklərinin tədricən azalması prosesi davam edəcək.
Bütün hallarda, bank əmanətləri üzrə dollarlaşma dərəcəsinin aşağı düşməsini ekspertlər necə dəyərləndirir?
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Rəsul Cahangirli buna müsbət prizmadan yanaşaraq, yaranan vəziyyətin səbəbini bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: "Məsələ ondadır ki, birinci devalvasiyadan sonra əmanətçilər kütləvi şəkildə banklarda olan vəsaitlərini dollara çevirməyə başladılar. Nəticədə ölkədə dollarizasiya ən yüksək səviyyəyə çatdı. Bəlli bir müddət keçəndən sonra isə manatın məzənnəsi sabitləşməyə başladı. Son dövrlər isə iqtisadiyyatda müşahidə olunan canlanma və manatın məzənnəsinin möhkəmlənməyə doğru getməsi buna öz təsirini göstərib. Bu səbəbdən banklarda əmanətlər üzrə dollarlaşma dərəcəsi azalmaqdadır. Düzdür, hələlik bu azalma böyük sürətlə getmir. Ancaq müşahidələr göstərir ki, manatın dollara nisbətdə məzənnəsi bir qədər də möhkəmlənsə, o zaman banklarda dollarla olan əmanətlərin həcmi daha da azala bilər. Bütün hallarda, ölkədə müşahidə olunan makroiqtisadi sabitlik bu istiqamətdə proseslərin müsbətə doğru gedəcəyindən xəbər verir".
Vidadi ORDAHALLI
