Məlum olduğu kimi, Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) yenilənmiş 5 qəpiklik metal pul nişanlarını tədavülə buraxıb.
Pul nişanının digər dizayn elementləri və texniki parametrləri hazırda tədavüldə olan eyni nominallı metal pul nişanına müvafiq olaraq saxlanılıb.
Yenilənmiş 5 qəpiklik metal pul nişanı hazırda tədavüldə olan eyni nominallı pul nişanları ilə paralel olaraq dövriyyədə olacaq.
Maraqlıdır, 5 qəpiklik metal pulların yeni nominalının buraxılmasına ümumiyyətlə zərurət var idi?
Əkrəm Həsənov: “İndiki halda ölkədə kiçik əskinaslara daha çox ehtiyac var, nəinki 5 qəpiklik xırda metal pullara”
Bank sahəsi üzrə ekspert Əkrəm Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qetd etdi ki, 5 qəpiklik metal pulların yeni nominalının buraxılmasına ehtiyac yox idi: “Bu addımın nə məqsədlə atıldığını şəxsən başa düşmürəm. Hazırda dövriyyədə xırda qəpiklərin çatışmazlığı ümumiyyətlə hiss olunmur. Əksər insanlar marketlərdə alver zamanı hətta 5 qəpiklik qalığı belə geri götürmür. Ölkədə əksinə, 1, 5, 10, hətta bəzən 20 manatlıq əskinaslar çatışmır. Ona görə də indiki halda ölkədə kiçik əskinaslara daha çox ehtiyac var, nəinki 5 qəpiklik xırda metal pullara. 5 qəpiklik pullara ehtiyacın olduğunu hiss etmirəm”.
Ekspert hesab edir ki, Mərkəzi Bank ölkədə daha çox hansı əskinasa ehtiyac olduğu barədə statistika aparmalıdır: “Nəinki 5 qəpik, heç 10 qəpik də artıq istifadə olunmur. Bu danılmaz faktdır. Yaxşı olar, Mərkəzi Bank buna aydınlıq gətirsin ki, yeni 5 qəpikliyin buraxılması hansı zərurətdən doğur”.
Elçin Bayramlı: “Yenilənmiş 5 qəpikliklər əvəzinə 3 manatlıq əskinaslar tədavülə buraxılmalıdır”
Sosioloq Elçin Bayramlı hesab edir ki, yenilənmiş 5 qəpikliklər əvəzinə 3 manatlıq əskinaslar tədavülə buraxılmalıdır: “Xırda pul funksiyasını çoxdandır ki, 1 manatlıqlar oynayır. Artıq heç nəyə yaramayan və heç kimə lazım olmayan 5 qəpikliklər buraxmaqdansa zəhmət çəkib 3 manatlıqlar buraxmaq lazımdır. Əvvəla, nəinki 5, heç 10, 20, 50 qəpiyə də demək olar ki, heç nə düşmür. Məsələn, adi kiçik bulka belə 60-70 qəpikdir. Əskinas iyerarxiyası birbaşa 1-dən 5-ə dırmaşdığından xırda pul qıtlığı yaranır. Ona görə də 3 manatlıqların olmaması problemi daha da gərginləşdirir. Gündəlik ticarətdə istifadə olunmayan 200 və 500 manatlıqlar buraxmaqda məqsədin nə olduğu elmə məlum deyil. Qısası, son 2 ildə manat real dəyərini faktiki olaraq 2 dəfə itirib. Nominal dəyər isə sadəcə rəqəmdən ibarətdir ki, bunun da heç bir mənası yoxdur”.
Günel CƏLİLOVA
