4 sentyabr tarixində paytaxt Düşənbənin 15 kilometrliyində atışma səsləri eşidildi. Bu avtomat atəşləri ilə bağlı gün boyu bir-birini təkzib edən şayiələr dolaşsa da, nələr baş verdiyindən hər kəs xəbərsiz idi. Yalnız axşama yaxın prezidentin saytında "cinayət törətdiyinə görə” müdafiə nazirinin müavini Abdulxalim Nazarzodənin vəzifəsindən azad edilməsi barədə xəbər yerləşdirildi. Az sonra isə generalın və onun 135 tərəfdarının məhv edilməsi tönündə əməliyyatın başlandığı bildirildi.
Əslində ilk anlarda Tacikistan paytaxtında zorakılığın artması elə də təəccüblə qarşılanmadı, çünki ölkə ərazisində son vaxtlar İŞİD tərəfdarlarının fəallaşması sərhədyanı rayonlarda tez-tez atışmaların baş verməsini yerli əhali üçün adi hala çevirmişdi. Hətta bu atışmanı 23 yaşlı tələbənin döyülərək öldürülməsi faktı ilə bağlayanlar da oldu. Lakin Daxili İşlər Nazirliyinin səhər saat 8-də yaydığı açıqlama bütün deyilənləri təkzib etdi. Rəsmi açıqlamada deyilirdi ki, b atışmanı Ziyaviddin Abdulloyevin başçılıq etdiyi silahlı qrup törədib, nəticədə hücum dəf edilərək Abdulloyev və bir silahdaşı məhv edilib, digəri yaralanıb. Lakin dərhal bunun ardınca yeni atışma xəbərləri gəldi. Bu dəfə Düşənbənin aeroport rayonunda silah səsləri eşidildi. Bunun ardınca prezident saytında sözügedən fərman yerləşdirildi.
General Abdulxalim Nazarzado 2014-cü ildə prezidentin fərmanı ilə müdafiə nazirinin müavini təyin olunmuşdu. Maraqlıdır ki, güc strukturlarının tərkibinə o, 1997-ci ildə müxalifətin 30 faizlik kvotası əsasında düşmüşdü. Buna qədər Nazarzado – Tacikistan İslam İntibahı Partiyasının qatı tərəfdarı birləşmiş müxalifətin səhra komandiri Xoa Xalim kimi məşhur idi və 1990-cı illərdə indiki prezidenti dəstəkləyən "Xalq Cəbhəsi”nə qarşı döyüşürdü. Hazırkı zorakılıq eskalasiyası isə ölkədəki ciddi siyasi böhran fonunda baş verir. Belə ki, 28 avqustda Tacikistan Ədliyyə nazirliyi ölkənin 58 şəhər və rayonunda partiyaların özək təşkilatlarının fəaliyyətini durdurması ilə PİVT-in ləğvinə qərar verib. Nəzərə almaq lazımdır ki, bu partiya 1990-cı illərdə Emomali Rəhmana qarşı döyüşən birləşmiş müxalifətin bazasında yaranıb və klanlararası mübarizə vətəndaş müharibəsinə qədər gətirib çıxarıb. Hazırda həmin vəziyyətin yenidən təkrarlanması baş verir.
O da bəllidir ki, bu, hakimiyyətin keçmiş səhra komandirlərilə ilk konflikti deyil. 2012-ci ilin yayında Bədəxşan rayonunda siqaret kontrabandası ilə bağlı yaranan konflikt tacik xüsusi xidmət generalı Abdullo Nazarovun öldürülməsiləə nəticələndi. O zaman da hakimiyyət bəyan etdi ki, bu işdə keçmiş səhra komandiri, hazırda sərhəd dəstəsinin rəis müavini Tolib Ayembekovun barmağı var. Ayembekov isə bəyan etdi ki, general məişət zəminində baş verən konfliktdə öldürülüb, hakimiyyət isə faktdan öz xeyrinə yararlanmaq istəyir.
Hazırda Tacikistanda baş verənlərin nə ilə bitəcəyi bəlli deyil. Lakin general Nazarzadonun ölkədə irimiqyaslı terror aktları törədiləcəyilə bağlı xəbərdarlıqları gözardı edilməməlidir. Nəzərə almaq lazımdır ki, ləğv edilən partiyanın ölkədə 50 min tərəfdarı var...