Azərbaycanda koronavirusa yoluxma sayı hər gün artır. Buna görə də test yoxlanışından keçmək istəyənlərin sayı da artır. Virusa yoluxanların sayının artması xəstələrin sayının artmasına səbəb olur.
Son günlər xəstə sayının artması xəstəxanalarda yer tapılmasının müşkülə çevrilməsinə səbəb olub. Vətəndaşları narahat edən digər məqam koronovirus testlərinin dəqiqliyidir. Belə ki, analizlərin nəticələrində müxtəliflik müşahidə olunur. Testlərin cavabı neqativ çıxsa da, kompyuter tomoqrafiyasının (KT) nəticəsində ağciyərlərdə “buzlu şüşə” deyilən mənzərə ilə qarşılaşmaq mümkün olur. KT müayinəsində şüalanmanın yaratdığı risqlər də ajiotaj doğurmaqda davam edir.
Maraqlıdır, koronavirus testlərindən hansılar daha etibarlıdır? KT müayinəsi mütləqdirmi?
“Kompyuter tomoqrafiyası (KT) istisna olaraq həkim tərəfindən təyin olunmalıdır və insanlar özbaşına bu müayinədən keçməməlidirlər”
Məsələ ilə bağlı fikir bildirən professor, tibbi ekspert Adil Qeybulla qeyd etdi ki, koronavirus diaqnozunu qoymaq üçün ən güvənli yoxlanış üsulu PZR (polimeral zəncirvari reaksiya) testidir: “Koronavirusun ən çox toplandığı yer burun-udlaqdır. Məhz bu səbəbdən virusla bağlı analiz üçün yaxma burun-udlaqdan götürülür. İg, yəni immunoqlobulin testi daha çox bir şəxsin öncədən COVID-i keçirib-keçirməməsini yoxlamaq üçündür. Yəni əlamətsiz olaraq xəstəliyi keçirmiş şəxsləri aşkarlamaq məqsədi daşıyır. Lakin qeyd olunmalıdır ki, qanda İgG testi yalançı neqativ cavab göstərə bilər. Bir şəxsdə qanda İgG-ni yalnız o bu virusla öncədən qarşılaşıbsa, aşkarlamaq olur. Yəni simptomu olan və aktiv dövrdəki bir xəstədə İgG-nin qanda pozitiv olması elə də mümkün deyil. Bu səbəbdən simptomu olmayan, lakin kontaktda olduğu üçün yoluxma şübhəsi olan (və ya yenicə yoluxmuş) bir şəxs qanda İgG testi yoxladarsa, neqativ göstərəcək. Bu zaman bu, aldadıcı olacaq. Məhz bu səbəbdən yoluxma şübhəsi olan şəxslər İgG testi neqativ çıxdığı təqdirdə PZR testini də etdirməlidirlər”.
A.Qeybulla onu da əlavə etdi ki, kompyuter tomoqrafiyası (KT) istisna olaraq həkim tərəfindən təyin olunmalıdır və insanlar özbaşına bu müayinədən keçməməlidirlər: “Belə olacağı təqdirdə KT müayinəsi ilə bağlı ajiotaj yaşanmaz. KT müayinəsi nəticəsində ağciyərlərdə “buzlu şüşə” deyilən mənzərəni müəyyən etmək mümkün olur. “Buzlu şüşə” xəstəliyin 3-4-cü günlərindən inkişaf etməyə başlayır və xəstə sağaldıqdan hətta bir ay sonra belə qala bilir. Xəstəliyin yüngül və orta ağır dərəcəsini keçirmiş xəstələrdə 2-3 aydan sonra dəyişikliklər tamamilə itir. KT müayinəsində pasientin effektiv şüalanma dozası 7 mZv təşkil edir. İllik şüalanma dozası ilə müqayisə etsək, bu, orta hesabla 2 illik təbii şüalanma dozasına bərabər kəmiyyətdir. Ona görə də müayinə xüsusi göstərişlər əsasında aparılmalıdır”.
Günel CƏLİLOVA
