Azərbaycan dövlətinin həyata keçirdiyi məqsədyönlü təhsil siyasəti, bu istiqamətdə görülən saysız iş öz müsbət bəhrələrini verir. Müasir çağırışlar dövründə dövlətin, cəmiyyətin həyatında təhsilin oynadığı rol çox böyük əhəmiyyətə malikdir.
Azərbaycanda 4500 məktəbdə 1 milyon 500 mindən artıq şagird təhsil alır. Ölkəmizdə təhsil müəssisələrinin vəziyyətinə, şagirdlərin təhsil mühitinin daha yüksək olmasına, məktəblərin infrastrukturu məsələsinə olduqca xüsusi əhəmiyyət verilir.
2003-2008-ci illərdə Prezident İlham Əliyevin diqqət və qayğısı nəticəsində 300 min şagird yerlik 1360 yeni məktəb binası istifadəyə verilib
Azərbaycanda yeni tipli orta ümumtəhsil məktəblərinin tikintisi işinə uzun illərdir başlanıb və indiyə qədər yüzlərlə yeni məktəb binası inşa edilib, təmirə ehtiyacı olanlar isə ən yüksək şəkildə təmir edilərək və bütün lazımi texniki avadanlıqlarla təchiz olunaraq şagirdlərin ixtiyarına verilib.
2004-cü ildən başlayaraq respublikamızın hər yerində yeni məktəb binaları tikintisi həyata keçirilib və bu gün də proses davam edir. Qarşıdakı illərdə də bu iş davam etdiriləcək.
Bir məsələni qeyd edək ki, 2003-2008-ci illərdə Prezident İlham Əliyevin diqqət və qayğısı nəticəsində 300 min şagird yerlik 1360 yeni məktəb binası tikilib istifadəyə verilib. Həmin dövrdə 500-dək məktəb əsaslı təmir edilib, yeni tikilən və əsaslı təmir edilən məktəblərlə yanaşı, daha 506 məktəb də müasir avadanlıqla təmin edilib.
5 ildə 1600 məktəb...
Bildiyimiz kimi, son illər məktəb tikintisi daha intensiv xarakter alıb və mövcud məktəblərə əlavə korpusların tikinti dinamikası da baş verib. 2003-cü ildə 191, 2004-də 153, 2005-də 337, 2006-da 197, 2007-də 200, 2008-ci ildə isə 161 yeni məktəb və mövcud məktəblərə əlavə korpuslar tikilib istifadəyə verilib. 2008-ci ildə 129 məktəb əsaslı təmir olunub. Beləliklə, 2003-2008-ci illərdə yeni tikilən və əsaslı təmir olunan məktəblərin sayı 1600-dən artıq olub. 2008-ci ilə qədər həmin məktəblərdə 700 mindən çox şagird təhsil alırdı. Bunlar isə respublikanın bütün orta ümumtəhsil məktəblərinin 50 faizini təşkil edirdi. O dövrdə Təhsil Nazirliyində yaradılan Əsaslı Tikinti İdarəsi dövlət proqramlarının yerinə yetirilməsində xüsusi fəallıq göstərib. Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyevin 2008-2012-ci illərdə məktəb tikintisinə dair yeni Dövlət Proqramının qəbul edilməsi ilə bağlı imzaladığı sərəncama əsasən, bu illərdə 450 yeni məktəb, 600-dən çox məktəb üçün əlavə korpusun tikintisi, 1200 məktəbin əsaslı təmiri həyata keçirilib.
Dövlət Proqramına əsasən, Təhsil Nazirliyi üzrə Tədbirlər Planına uyğun olaraq, 2009-cu ildə 11000 şagird yerlik 28 yeni məktəbin, 3 mövcud məktəb üçün 1420 şagird yerlik 71 əlavə sinif otağının, 1 təhsil şöbəsinin tikintisi, 4 internat məktəbin və uşaq bağçasının, 11 tədris ocağının əsaslı təmiri, 87 təhsil müəssisəsinin qazlaşdırılması işi uğurla icra edilib.
2018-ci il də daxil olmaqla, həmin dövr üçün Azərbaycanda 3100-dən çox yeni məktəb binası tikilib
“Qəza vəziyyətində olan ümumtəhsil məktəb binalarının yenidən qurulması işinin davam etdirilməsi barədə” Prezident İlham Əliyevin 23 iyun 2009-cu il tarixli sərəncamına uyğun olaraq, 4 məktəbin əsaslı təmiri, 800 şagird yerlik 3 yeni məktəbin, 1 məktəb üçün 440 şagird yerlik 22 əlavə sinif otağının tikintisi həyata keçirilib. Dövlət büdcəsindən təhsil sahəsinə mərkəzləşdirilmiş qaydada ayrılan vəsait hesabına isə 11 tədris müəssisəsinin əsaslı təmiri yerinə yetirilib. 2010-cu ildə isə Yevlax şəhərində 1 nömrəli orta məktəbin yeni binasının açılışı olub. Prezident İlham Əliyev sözügedən məktəbin yeni binasının açılışında iştirak edib.
Qeyd edək ki, 2018-ci il də daxil olmaqla, həmin dövr üçün Azərbaycanda 3 min 100-dən çox yeni məktəb binası tikilib.
Modul tipli məktəblər...
Prezident tərəfindən 2018-ci il üçün təsdiq edilən Dövlət İnvestisiya Proqramına uyğun olaraq, həmin il ölkə ərazisində 137 modul tipli məktəbin quraşdırılması da nəzərdə tutulurdu ki, bu məktəblər əsasən ucqar, şagirdlərin sayı az olan yaşayış məntəqələrində quraşdırılıb. 2017-ci ildə isə ölkə ərazisində 106 belə məktəb quraşdırılıb.
Qeyd edək ki, Prezident İlham Əliyevin müvafiq sərəncamları ilə 2016-2019-cu illərdə ölkəmizin 45 bölgəsində, ümumilikdə, 293 modul tipli məktəb quraşdırılıb. Həmin sərəncama əsasən, 2020-ci ilin sonuna kimi daha 60 modul tipli məktəbin istifadəyə veriləcəyi nəzərdə tutulurdu ki, biz həmin məktəblərin də istififadəyə verilməsinin şahidi olduq.
Məlum olduğu kimi, 2020-ci ilin sonuna kimi Təhsil Nazirliyi tərəfindən təmir-tikinti işləri yekunlaşdırılan 102 məktəb binası şagirdlərin istifadəsinə veriləcək. Onlardan 29-u yeni tikilən, 13-ü əsaslı təmir olunan, 60-ı isə modul tipli məktəbdir. Modul tipli məktəblərin Quba, Qusar, Xaçmaz, İsmayıllı, Ağsu, Şamaxı, Şəki, Tovuz, Gədəbəy, Bərdə, Neftçala, Cəlilabad, Lerik, Astara, Goranboy, Xızı, Samux, İmişli, Füzuli və Ağdamda quraşdırılması nəzərdə tutulub.
Cəlilabadda 2004-cü ildən bəri 30-dan çox yeni məktəb binası...
Rəsmi məlumatlara görə, 1980-2003-cü illərdə Cəlilabad rayonunda cəmi 8 məktəb binası inşa olunmuşdusa, 2004-cü ildən bəri rayonda 30-dan çox yeni məktəb binası tikilərək istifadəyə verilib.
Təhsil infrastrukturunun yenidən qurulması çərçivəsində rayonun Abazallı, Kürdlər, Mirzəli, Çinar və Fərzili kəndlərində modul tipli məktəb binaları inşa edilib. Cəlilabad şəhərinin yeni massivində 624 şagird yerlik tam orta məktəbin, Türkelli, Qarağac, Lallar, Ağusəm, Hacıcavad, Ətcələr, Ləzran, Hacıməmmədli, Suluçeşmə və Oğrubulaq kəndlərində isə modul tipli daha 10 məktəbin tikintisi həyata keçirilib.
“Bakının bütün məktəbləri ən yüksək standartlara cavab verəcək”
Prezident İlham Əliyev 2017-ci ildə Arif Hüseynzadə adına 20 saylı məktəb-liseyin açılışında söylədiyi nitqində bildirirdi: “...Son illər ərzində Bakı şəhərində, demək olar ki, məktəblərin tam əksəriyyəti əsaslı təmir olunub, yeni korpuslar, yeni məktəblər tikilib. Bakıda 300-dən çox məktəb var. Son məlumata görə, təmirə ehtiyacı olan məktəblərin sayı təqribən 20-yə yaxındır. Əminəm ki, gələn il və əgər çatdıra bilməsək, 2019-cu ildə Bakının bütün məktəbləri ən yüksək standartlara cavab verəcək”.
Prezidentin bu çıxışının üzərindən 3 il keçib və paytaxtın təmirə ehtiyacı olan orta ümumtəhsil məktəblərinin binası əsaslı şəkildə təmir edilib.
Bölgələrdə onlarla yeni məktəb binası tikilib
Bu istiqamətdə bölgələrdə də intensiv işlər görülüb. Son illər yeni məktəb tikintilərinin həyata keçirilməsi, təhsil müəssisələrinin texniki bazasının gücləndirilməsi diqqəti çəkir. Götürək elə Salyan rayonunu. Son illər rayon ərazisində yararsız vəziyyətdə olan məktəblərin yerində yeniləri tikilərək şagirdlərin istifadəsinə verilib. Rayonun Şorsulu kənd inzibati ərazi dairəsinə daxil olan Boranıkənd kəndində 200 yerlik ümumi orta, Peyk kəndində 320 yerlik tam orta, Qarabağlı kəndində 480 yerlik Qarabağlı-1 saylı kənd tam orta, Yolüstü kəndində 360 yerlik tam orta, Quyçu kəndində 80 yerlik ümumi orta, Salyan şəhəri Plastmas yaşayış massivində yeni 680 yerlik 9 saylı tam orta, Salyan şəhər 2 saylı tam orta məktəbi üçün 1200 yerlik yeni bina, Bəşirbəyli kəndində Pambıqkənd kənd tam orta məktəbi üçün 6 sinif otağından ibarət 120 yerlik yeni korpus, Ərəbqardaşbəyli kənd tam orta məktəbi üçün 180 şagird yerlik yeni bina və Qarabağlı kəndində 100 yerlik uşaq bağçası inşa olunub.
Göründüyü kimi, 2004-cü ildən üzü bu yana yüzlərlə yeni məktəb binası inşa olunub, təmirə ehtiyacı olanlar isə əsaslı şəkildə təmir edilib.
Bakıda yeni məktəb binaları inşa edilib
Son 2019-2020-ci illərdə təmiri başa çatan və istifadəyə verilən məktəblərin sayı da çoxdur.
Görülən işlərdən bəzilərini qeyd etmək istəyirik. 2019-cu ildə Binəqədi rayonundakı 300 nömrəli tam orta məktəbin 960 şagird yerlik yeni tədris kompleksinin, eləcə də bu ilin avqust ayının 26-da Bakının Qala qəsəbəsində 216 nömrəli tam orta məktəb binasının, sentyabrın 3-də Bakının Yasamal rayonundakı Vaqif Mustafazadə adına 2 nömrəli Uşaq İncəsənət Məktəbinin əsaslı təmirdən sonra açılışını vurğulamağımız yerinə düşərdi. Bildiyimiz kimi, 7 sentyabr tarixində ölkə başçısı İlham Əliyev Bakıdakı 251 nömrəli məktəbdə aparılan əsaslı təmir işləri ilə tanış olub, bu təhsil ocağının yeni korpusunun açılışında iştirak edib. Hazırda tikintisi başa çatan və sentyabrın 15-də şagirdlərin və müəllim kollektivinin istifadəsinə veriləcək bütün təhsil müəssisələrində hər cür maddi-texniki baza formalaşdırılıb.
Biz bu yazıda son 16-17 ildə Azərbaycan dövlətinin məktəb tikintisi ilə bağlı həyata keçirdiyi işlərin müəyyən bir hissəsini əhatə etdik. Görülən işlərin sayı o qədər çox, miqyası o qədər genişdir ki, bütün bu faktları bir yazıda əhatələmək, yazmaq çox çətindir.
İradə SARIYEVA
