Rusiya və Ermənistan arasında gərginləşən münasibətlər fonunda Miqran Poqosyan ətrafında yaşananlar iki ölkənin əlaqələrinin daha ziddiyyətli məcrada inkiaşfını istisna etmir. Xatırladaq ki, İrəvanın təkidli tələblərinə baxmayaraq, Rusiya hökuməti hələ də Ermənistanın “banan kralı” olaraq tanınan Miqran Poqosyanı İrəvana verməkdən imtina edir. Ermənistanın “İrates” qəzeti Rusiya hökumətinin bu addımı İrəvana etibar etmədiyi üçün atdığını bildirib:
Qeyd edək ki, Miqran Poqosyan Ermənistan Ədliyyə Nazirliyinin Məhkəmə Aktlarının İcrası Xidmətinin keçmiş rəhbəridir. O, uzun illər Ermənistanda “banan kralı” kimi tanınıb. General-leytenant olan Poqosyan hazırda Moskvada saxlanır. Bir müddət əvvəl isə Poqosyan Rusiyadan siyasi sığınacaq istəyib. Onu da xatırladaq ki, Miqran Poqosyanın adı “Panama sənədləri”ində açıqlanmışdı və onun xaricdə biznes aktivlərinin olduğu üzə çıxmışdı. Qanunları pozmaqda, korrupsiyada və digər cinaətlərdə şübhəli bilinən Poqosyanın təhvil verilməsi barədə Ermənistanın vəsatətini Rusiya daha əvvəl rədd edib. Erməni politoloq Levon Şirinyanın sözlərinə görə, Rusiya Ermənistanı bu şəkildə alçaldaraq ona məhəl qoymur və heç bir şey edə bilməzsən, istədiyimizi edəcəyik deyir: “ Poqosyan Soljenitsındır, Rusiya niyə təhvil vermir? Bu hörmətsizlikdir, başqa adı yoxdur. Burada heç bir siyasi təqib yoxdur. Həmin şəxs, bu ittihamın əsaslı olub-olmamasından asılı olmayaraq, xüsusi cinayətlərdə ittiham olunur. Ermənistan hakimiyyəti vəziyyəti başa düşməli və sözlə deyil, məzmunca hərəkətə keçməlidir. Bu vəziyyətdə nə qədər qalsaq, bir o qədər də bizi bir şey yerinə qoymayacaqlar”. Şirinyan xatırladır ki, barəsində cinayət işi açılan digər general Mikayel Arutyunyanın işində Rusiya hakimiyyəti onu, Rusiya vətəndaşı olduğunu əsas gətirərək, təhvil verməkdən imtina etdi, indiki vəziyyətdə isə Ermənistan vətəndaşından söhbət gedir: “Bu hörmətsizlikdir. Biri birbaşa, digəri dolayı əlaqəlidir deyə, öz qullarını qorumaq üçün hər bəhanədən istifadə edirlər. Burada başqa məsələ də var, söhbət iqtisadi cinayətlərdən getdiyinə görə Ermənistan Rusiya üçün daha çətin bir nöqtəyə çatıb. Rusiya həmin xalqları öz iqtisadi açarları ilə öz arabasında saxlayır və indi biz bu sinirə toxunmuşuq. Burada biz oliqarxiya, iqtisadi, kriminal elementlərlə üz-üzə gəlmişik. Bunun üçün Ermənistan hökuməti vəziyyəti başa düşməli, hörmətlə işləməli və ölkəni nizama gətirməlidir”. O hesab edir ki, ölkəsindəki hakimiyyət özü də nə etdiyini bilmir, gah Konstitusiya Məhkəməsini dağıdır, gah da yığır: “Dövlət kimi özünü təqdim edəndə məsələlər həll ediləcək. Rusiya bu cür ittiham edilən şəxsin İsrailin tələbi üzrə təhvil verilməməsinə cürət edə bilərmi? Əksinə, sitat gətirər və deyərdi ki, mən generalın şərəfini qoruyuram, çünki həmin şəxs general rütbəsini ləkələyib. Ölkənin nüfuzu həm də inkişaf səviyyəsi, təşkili, iqtidarların ləyaqəti ilə bağlıdır. Heç bir problemi həll edə bilmirlər. Bəs biz ruslarla necə müttəfiqik?”. Ermənistanın Rusiya ilə çox yaxşı münasibətlərinə dair deyilənlərə gəlincə, onun cavabı belə olub: “Yaxşıdır, bizdən nə istəyirlərsə veririk. Hakim elita da ziyalı, ləyaqətli olmalıdır. Onlarla necə bu cür davrana, danışa bilərlər? Yaxşı münasibət o halda ola bilərdi ki, Rusiya hər hansı bir məsələdə bizə doğru addım atdığını ortaya qoysun. Haçansa Rusiyanın bizə doğru addım ataraq üzr istədiyi, belə bir şey olmamalıydı dediyi bir məsələni xatırlamıram, belə bir hal olmayıb”. O, Kremlin bundan sonra da İrəvanı alçaltmaqda davam edəcəyini vurğulayıb.
Digər erməni politoloq Haqik Ambaryan da məsələyə sərt müstəvidən yanaşır: “Rusiya tərəfinin artıq Poqosyanı təhvil verməyəcəyi məlum olub. Niyə Rusiya tərəfi belə davranır və doğrudanmı təhvil verilməməsinin səbəblərini izah etməyə ehtiyac yoxdur? Ermənistan hakimiyyəti daim ikitərəfli münasibətlərdə heç bir problem olmadığını deyir. Bunun realda həqiqətən belə olması arzu edilsə də, təəssüf ki, reallıqdan çox uzaqdır. İnqilabdan 1 il 3 ay keçsə də, Rusiyanın hər hansı bir vəzifəli şəxsi konkret qarşılıqlı münasibətlər çərçivəsində Ermənistana səfər etməyib. Rusiyanın baş naziri Medvedyevin Ermənistana səfər etməsi isə qarşılıqlı münasibətlər çərçivəsində deyil, Avrasiya iqtisadi əməkdaşlıq təşkilatının iclasında iştirak etməsi məqsədi daşıyıb. Beynəlxalq aləmdə iki ölkə arasındakı münasibətlərin nə vəziyyətdə olduğu hamıya məlumdur. Rusiya - Ermənistan münasibətlərinin yaxşı olması haqqında bəyanatlar həqiqəti əks etdirmir. Bu fonda Rusiyada işləyən ermənilərə qarşı problemlər yaratmağa başlayarlarsa, bunun nəticəsi olduqca pis olacaq. Təsəvvür edin, Rusiyada işləyən ermənilər geri - Ermənistana qaytarılarsa, ölkədə sosial partlayış baş verə bilər. Bütün bu qeyd olunanların baş verməməsi, məhz “yumşaq güc”ün tətbiq edilməsi deməkdir. Sosial şəbəkələrdə anti-Rusiya meylli çıxış edən insanlar baş verə biləcəklərin nəticəsini dərk etmir. Anti-Rusiya təbliğatı genişlənərsə, Ermənistana daxil olan 1 milyard dollar həcmindəki köçürmələrin davamiyyəti kəsiləcək. Poqosyan məsələsində isə Rusiya göstərmək istəyir ki, Ermənistan hakimiyyəti ilə aparılan danışıqlardan razı deyil. Bu, Rusiya tərəfindən Ermənistan hakimiyyətinə verilən narazılığa dair dəqiq mesajdır. Poqosyanın təhvil verilməməsinin səbəblərinin Rusiya tərəfindən heç açıqlanmaması da münasibətlərin aşağı səviyyədə olmasından xəbər verir. Rusiya tərəfinin yaydığı məlumatdan yalnız istəmədikləri və təhvil vermədiklərini başa düşmək mümkündür”. “Politik.am” nəşri isə yazır ki, Rusiya hüquq-mühafizə orqanlarının Poqosyanla bağlı qərarı Ermənistanın yeni hakimiyyəti üçün sillədir: “Ruslar bu qərarla Ermənistanda siyasi təqib olduğunu deyir. Bu, həmçinin, erməni-rus münasibətlərinin indiki səviyyəsindən xəbər verir. Hökumət rəsmilərinin iddialarına baxmayaraq, bu münasibətlər artıq müttəfiqlik xarakteri daşımır və Rusiya tərəfi bütün bunları gizlətmir. İndi Ermənistan hakimiyyətində bu məsələdən nəticə çıxarmaq və bundan sonra reallığa əsaslanaraq xarici siyasət planlarını tərtib etmək qalır. Onların öz təbliğatının təsiri altında qalmamaları və Ermənistan-Rusiya münasibətlərinin parlaq olduğuna əmin olmamaları vacibdir”. Hesab edilir ki, qarşıdlakı dövr ərzində də Rusiya-Ermənistan münasibətləri pisləşməkdə davam edəcək.
Nahid SALAYEV
