Həyata keçirdiyi işğalçılıq siyasəti üzündən Ermənistanın üzləşdiyi sosial-iqtisadi problemlər getdikcə dərinləşir. Bu ölkə bütün regional layihələrdən təcrid vəziyyətində qalmaqda davam edir, təbii resursların azlığı, inkişafa yönəlik iqtisadi proqramların yoxluğu isə vəziyyəti daha da ağırlaşdırır.
Böyük müssisələrin fəaliyyətini dayandırması və xarici idarəçilərin əlinə keçməsi işsizlik problemini də genişləndirir. Bütün bunlar ölkədə həm də hakimiyyətin Qarabağ siyasətindən narazılığın artmasına gətirib çıxarır. Hesab olunur ki, belə ağır durumun yaranmasının əsas səbəbi məhz Qarabağ münaqişəsindən qaynaqlanır.
Vaşinqtondakı Karnegi İnstitutunun analitiki Pol Stronski "Ermənistanın 25 ili: ağır yol" sərlövhəli məqaləsində bu məsələyə toxunaraq Ermənistanı yaxşı heç nə gözləmədiyini yazır: "Ermənistanda cari rejimin idarəsi iqtisadi və demoqrafik böhran, Rusiyadan asılılıq, Türkiyə və Azərbaycanla münasibətlərdə qaranlıq gələcəklə səciyyələnir". Analitikin sözlərinə görə, müstəqilliyinin 25 illiyində Ermənistan iqtisadiyyatı hələ də çətinliklər yaşayır, əhali siyasətçilərdən və onların nəticəsiz qərarlarından yorulub. Məqalədə qeyd olunur ki, bununla əlaqədar əhali və siyasətçilər arasında böyük uçurum yaranıb. P.Stronski bütün bunların fonunda hazırkı prezident Serj Sarkisyanın gələcəkdə baş nazir postunu tutmaqla hakimiyyətdə qalmaq istiqamətində göstərdiyi səylərin sosial çevrilişlərlə nəticələnə biləcəyini də vurğulayır. Bundan əlavə, analitik Ermənistan elitası arasında ciddi korrupsiyanın mövcudluğunu qeyd edir.
Qarabağ münaqişəsi haqqında danışan P.Stronski "dördgünlük aprel müharibəsi"nin erməniləri şoka saldığını və onlarda münaqişə ocağı olan yerləri və ətraf əraziləri daimi nəzarətlərində saxlaya biləcəklərinə dair şübhə yaratdığını bildirib. Müəllif qeyd edib ki, bundan sonra Ermənistanda qarışıqlıq baş verib, o cümlədən "Sasna tsrer" təşkilatı prezident S.Sarkisyanın istefasını tələb edib. Stronski vurğulayır ki, bu gün Ermənistan yolayrıcında və qeyri-müəyyənlik içərisindədir. Vətəndaşları ölkəni daha kütləvi şəkildə tərk edir, qonşular tərəfindən təcrid davam edir və bu amil onun iqtisadiyyatına mənfi təsir göstərir. İsrailin "Wikistrat" Geostrateji Təhlil Agentliyinin baş analitiki Aleksander Murinson da eyni mövqeni bölüşür. Murinson qeyd edir ki, Ermənistanın digər dövlətlərdən asılılığı artır, bununla da o, dövlət müstəqilliyini tam itirməyə sürüklənir: "Bu artıq ona gətirib çıxarıb ki, Ermənistanı korrupsiyaya uğramış hərbi diktatura idarə edir, ölkə iqtisadiyyatı uçuruma yuvarlanır və ölkədən "beyin axını" baş verir. Kaliforniyada və digər ştatlarda rahat şəraitdə yaşayan erməni lobbisinin nümayəndələri Ermənistan üçün həqiqi müstəqilliyi əldə etməkdən ötrü ən yaxşı şansın qonşuları ilə sülh və əməkdaşlığın qurulması olduğunu başa düşməlidir". Ötən ay Azərbaycanda olan "Meridian" Qeyri-Hökumət Təşkilatının sədr müavini, hüquq müdafiəçisi Suzanna Çaqinyan da məhz Qarabağ münaqişəsinə görə Ermənistanda ağır vəziyyətin yarandığını bildirir: "Mən bilirəm ki, Ermənistan hakimiyyəti bu münaqişənin həllini istəmir. Serj Sarkisyan istefa verməlidir. Mənim burada olmağım Serj Sarkisyanın siyasəti ilə əlaqədardır. Serj Sarkisyan erməni xalqını talan edir. O, prezident yox, işğalçıdır. Serj Sarkisyan erməni xalqına qarşı soyqırımı həyata keçirib. Mən Ermənistanda hüquqların tapdanmasına qarşı mübarizə aparmışam. Mən izlənirdim. Onlar məni terrorçuluqda belə günahlandırırdılar. Mən mütəxəssis kimi illərlə ölkəmdə iş tapmamışam. Ermənistanda bütün xalq mənim kimi yaşayır. Hakimiyyət zəbt edilib". Hüquq müdafiəçisinin sözlərinə görə, Sarkisyan rejimi münaqişənin həllində maraqlı deyil: "Serj Sarkisyana belə vəziyyət sərf edir. Dağlıq Qarabağ münaqişəsi erməni xalqına, Dağlıq Qarabağda yaşayan ermənilərə faciə və göz yaşları gətirib, bundan başqa heç nə bəxş etməyib. Yalnız Serj Sarkisyan kimilər bundan istifadə edərək hakimiyyəti ələ keçiriblər".
Erməni etnoqraf Qranuş Xaratyan isə qeyd edir ki, Sarksiyanın siyasəti üzündən Ermənistan əhalisinin üçdə ikisi real yoxsulluq həddində yaşayır. Onun sözlərinə görə, Ermənistanda insanlar yoxsul olduqlarını etiraf etməyə utanırlar: "Ona görə də statistika xidmətlərinin göstəriciləri reallığı əks etdirmir. Bu gün Ermənistanda yoxsulluq həddi 41 min dram (86 dollar) səviyyəsində müəyyən edilib. O zaman belə çıxır ki, 42 min drama yaşayan insan yoxsul deyil?!". Q.Xaratyan əlavə edib ki, Ermənistanda orta təbəqənin nümayəndələrini müəyyən etmək də çətindir. O, vəziyyətin bu həddə gəlib çatmasında Qarabağ münaqişəsinin əsas rol oynaıdığını və bu konfliktin artıq öz həllini tapmasının zəruriliyini də bəyan edir. Bu mövqedə olan ermənilərin sayının artması isə ölkə daxilində Qarabağ münaqişəsinə baxışların artıq tədricən dəyişməsinə səbəb olur.
Nahid SALAYEV