Mehman İsmayılov: “Qaluzinin dedikləri Ermənistana qarşı təhdid, şantaj və təzyiqdir”
Rusiyanın xarici işlər nazirinin müavini Mixail Qaluzin “İzvestiya”ya bildirib ki, Rusiya tərəfi İrəvanla Moskvanın TRIPP (Zəngəzur dəhlizi) layihəsində mümkün iştirakının parametrlərini müzakirə etməyə hazırdır. “Ağ Ev rəhbərinin adını daşıyan Tramp yolu layihəsinə gəlincə, biz öz mövqeyimizi saxlamışıq. Ermənistan-Amerika təşəbbüsünün təfərrüatları hələ də öyrənilməlidir. Biz həm parametrləri, həm də Rusiyanın bu və ya digər formada mümkün iştirakını müzakirə etmək üçün İrəvandakı tərəfdaşlarla məsləhətləşməyə hazırıq", - diplomat bildirib.
Qaluzin xatırladıb ki, Ermənistanın dəmir yolu şəbəkəsi 2038-ci ilə qədər “Rusiya Dəmir Yolları” ASC-nin törəmə müəssisəsinin nəzarətindədir, ölkə Rusiya miqyasından istifadə edir, Rusiya sərhədçiləri İranla sərhəddə yerləşdirilib.
"Biz Ermənistanın Avrasiya İqtisadi İttifaqına üzvlüyü amilini də nəzərə almalıyıq. Bu şəraitdə tərəfdaşların Rusiyasız edə bilməyəcəyi açıqdır", - departament rəhbərinin müavini vurğulayıb.
Qaluzin onu da qeyd edib ki, baş nazir müavinləri səviyyəsində Rusiya, Ermənistan və Azərbaycan üçtərəfli formatı çərçivəsində regionda kommunikasiyaların bloklanması üzrə mühüm irəliləyişlər artıq toplanıb.
Qaluzin deyir ki, tərəfdaşlar Tramp marşrutunda Rusiyasız ötüşə bilməzlər. Bununla az qala hədələyir. Qaluzin deyir ki, biz Tramp marşrutunda iştirakımızı götür qoy edirik, Rusiyanın Tramp marşrutunda iştirakını Ermənistanla müzakirə etməyə hazırıq.
O, vurğulayıb ki, İranla sərhədə rus əsgərləri dayanır, digər tərəfdən, Ermənistan Avrasiya İqtisadi İttifaqının üzvüdür. Qaluzin orada Tramp marşrutu ilə bağlı üç dənə maneə göstərir.
Qalazun Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı bu üç məsələni xüsusi vurğulayır. O, deyir ki, birinci, Zəngəzur dəhlizində, İranla sərhəddə bizim əsgərlərimiz var, ikincisi Ermənistan Avrasiya İqtisadi Birliyinin üzvüdür, üçüncüsü də Ermənistanın dəmir yolları 2038-ci ilə kimi müqavilə üzrə Rusiyanın nəzarəti altındadır. Yəni deyir ki, bu üç arqumentə görə Ermənistanla ABŞ Zəngəzur dəhlizində tək iş görə bilməzlər.
Politoloq Mehman İsmayılov baki-xeber.com-a bildirdi ki, Qaluzinin söylədikləri Ermənistanı təhdidir: “Qaluzinin dedikləri Ermənistana qarşı təhdid, şantaj və təzyiqdir. Rusiya Zəngəzur dəhlizini uduzub. Nə Azərbaycan, nə Türkiyə, nə Birləşmiş Ştatlar Orta Dəhlizin Rusiyanın nəzarətində olmasına imkan verməyəcək. Əlbəttə, Rusiyanı bu məsələlərə sövq edən Çindir. Çünki Çin Pekindən Londona qədər olan Orta dəhlizi tamamilə Birləşmiş Ştatların nəzarətində olmasında maraqlı deyil. Amma Qaluzinin söylədikləri ki, 2038-ci ilə qədər Ermənistanın dəmir yolları bizim nəzarətimizdədir, bizim orada sərhədçilərimiz var, Ermənistan Avrasiya İqtisadi Birliyinin üzvüdür. Bunlar hamısı həll edilə bilən məsələlərdir. Bu yaxınlarda Paşinyan artıq onlara ultimativ şəkildə bir tələb qoydu. Paşinyan Rusiya dəmir yollarına dedi ki, gəlin, oradakı dəmir yolu xəttini çəkin. Ermənistanın dəmir yolları 2038-ci ilə qədər Rusiyanın nəzarətindədirsə gəlib dəmir yolu xəttini çəksinlər. Təbii ki, Rusiya gəlib ora milyardlarla investisiya qoyası deyil. Pozuculuq etmək istəsələr təbii ki, Türkiyənin, Azərbaycanın, Birləşmiş Ştatların və Avropa İttifaqının müqaviməti ilə rastlaşacaqlar”.
Ermənistanın gec-tez Avrasiya İqtisadi Birliyindən çıxacağını deyən M.İsmayılovun fikrincə, bunun alternativi yoxdur. M. İsmayılovun sözlərinə görə, Ermənistan üçün Rusiyanın əlindən öz dəmir yollarını almaq bir parlament qərarı ilə həll edilə bilər. “Yəni aralarında nə hesablar varsa çəkərlər onunla da bitər. Rusiyanın şantajı, təhdidi, presinqi əlbəttə ki, bitmir. Hər zaman söyləmişəm, əgər Pekindən Londona qədər olan Orta Dəhlizin 43 kilometrinə deyil, 43 metrinə Rusiya nəzarət etsə o Rusiyanın əlində silaha çevriləcək. Heç vaxt Rusiya orada konstruktiv işlərlə məşğul olmayacaq. Çünki Rusiyanın əlində yol da, taxıl da, gübrə də, meşə materialları da, neft də, qaz da silah sayılır. İstənilən anda o yolda təxribatlar törədib Orta Dəhlizi iflic edəcək. Bunu hər kəs anlayır. Ona görə də Qaluzinin bu bəyanatı heç nəyi ifadə etmir. “2038-ci ilə dəmir yolu bizim nəzarətimizdədir” deməsi əslində Ermənistanı açıq şəkildə şantaj etməkdir. Dediyim kimi, Ermənistan rəhbərliyi istənilən vaxt bir parlament qərarı ilə bunu ortadan qaldıra bilər. Bu sadə məsələdir. Rusiyanı burada xüsusilə cırnadan ABŞ-ın vitse-prezidenti Vensin Azərbaycana və Ermənistana səfər etməsidir. Rusiya tərəfi hikkələndirən Azərbaycan, Ermənistan və ABŞ arasında Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının imzalanmasıdır. Onları qəzəbləndirən Ermənistanın Azərbaycanla birbaşa dialoqudur. Ermənistanla Türkiyə sərhəddinin açılması məsələsinin gündəmdə olmasıdır, Azərbaycan ərazisindən Ermənistana yüklərin daşınmasıdır və sair. Yəni Rusiyanın indiyə qədər minaladığı sahələri Azərbaycan zərərsizləşdirir. Dünyanın bosu Azərbaycanın yanındadır, Birləşmiş Ştatların vitse-prezidentinin Azərbaycanla Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasını gəlib Bakıda imzalaması ABŞ-ın Azərbaycana verdiyi dəyərin miqyasını göstərir. Zəngəzur dəhlizinə ABŞ kimi bir dövlətin prezidentinin adının verilməsi və bu regiona milyardlarla dollar investisiyaların cəlb edilməsi şəraitinin yaradılması Amerikanın niyyətlərinin nə qədər ciddi olduğunu göstərir.
Söylədiyim kimi, zamanında Qaluzin deyirdi ki, Ermənistanla Azərbaycan arasında sülh müqaviləsi imzalansa, Ermənistan Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanısa belə yerdə probemlər olacaq. Biz bunları xatırlayırıq. Bunlar şantajdır, təhdiddir, heç nə ifadə etmir. Rusiya Güney Qafqazı uduzub”-deyə M.İsmayılov bildirdi.
İradə SARIYEVA