Artıq Ermənistanda da qəbul edilməkdədir ki, Azərbaycanın həyata keçirdiyi Zəngəzur dəhlizinin açılması planının qarşısının alınması mümkün deyil. Bu xüsusda erməni teleqram kanallarında yayılan məlumatlarda açıq mətnlə vurğulanır ki, Azərbaycan və Türkiyə Zəngəzur dəhlizi ideyasını beynəlxalq platformalarda uğurla irəli sürməkdə davam edirlər. Erməni sosial şəbəkələrində o da bildirilir ki, artıq prosesin qarşısını almaq mümkün deyil.
Bu xüsusda erməni teleqram kanallarında yayılan şərhlərin birində deyilir: “Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev əmin edib ki, Zəngəzur dəhlizi adlanan layihə reallığa çevrilir. Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı artıq bütün beynəlxalq arenalarda danışılacaq və onun iqtisadi ecazkarlığı dünya ölkələrini özünə cəlb edəcək. Bu isə Ermənistan üçün arzuolunmazdır”. Ermənistan parlamentində müxalif “Hayastan” fraksiyasının deputatı Armen Rüstəmyan isə qeyd edir ki, İlham Əliyev üçün Zəngəzur dəhlizi, hətta Qarabağdan da vacib məsələdir: “Azərbaycan prezidenti, hətta Soçi görüşündən və üçtərəfli bəyanatın verilməsindən sonra da beynəlxalq arenalarda Zəngəzur dəhlizi barədə danışır. Mən narahatam ki, Soçidə imzalanmış bəyanatdan başqa şifahi razılaşmalar da ola bilər. Əvvəllər belə presedentlər olub. Faktlar bizə sübut edir ki, rəsmi mətnlə dərc ediləndən başqa şifahi razılaşmalar da olur. Onlar orda üç saat nədən danışıblar? Təkcə qəbul olunan mətn barədəmi? Orda mütləq başqa razılaşmalar da olub. Görünür, bu şifahi razılaşmalar Əliyevə Zəngəzur dəhlizi məsələsinin həll olunduğuna dair bəyanat vermək üçün əsas verir”. “Azatutyun” radiosu yazır ki, baş nazir Nikol Paşinyan Soçi görüşündən bir neçə gün əvvəl “dəhliz məntiqi” ilə heç nəyi müzakirə etməyəcəyini bildirmişdi. O əlavə etmişdi ki, Azərbaycanın özü də işçi səviyyədə dəhliz tələbini heç vaxt qoymayıb. Lakin Ermənistan parlamentinin müxalif “Şərəf duyuram” fraksiyasından deputat Tiqran Abramyan deyir ki, burda diqqətəlayiq olan Əliyevin hərəkətləridir. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanın mayda və noyabrda törətdiyi “təcavüzlər” beynəlxalq birlik tərəfindən lazımi qiymətini almayıb: “Burda problem heç onda da deyil ki, Ermənistanın indiki hakimiyyəti dəhliz verəcək, ya yox. Problem ondadır ki, Azərbaycan Ermənistana aşırı təzyiq göstərməkdə davam edir. Buna isə beynəlxalq birlik tərəfindən müvafiq müdaxilə edilmir və reaksiya verilmir. Bu da Azərbaycana təzyiqini davam etdirmək imkanı yaradır”.
“Azatutyun” yazır ki, Nikol Paşinyan “dəhliz məntiqini” qəbul etmədiyini desə də, son mətbuat konfransında “Azərbaycan tərəfinə rüsumsuz və başqa yoxlamalarsız yol verilə bilərmi” sualına cavab verməyib. Bunun əvəzində o bildirib ki, Azərbaycan tərəfinin fikrincə, 9 noyabr 2020-ci il üçtərəfli bəyanatının 9-cu bəndində yer alan “maneəsiz hərəkət” elə “suveren dəhliz” deməkdir: “Əgər bu suveren dəhliz demək olsaydı, onda elə “suveren dəhliz” ifadəsi işlənərdi. Üstəlik də həmin sənəddə Laçın dəhlizi barədə danışılarkən dəhliz sözü işlədilıib. Orda yazılıb ki, “Laçın dəhlizi Rusiyanın nəzarəti altındadır”. Elə belə də yazılıb: “nəzarəti altında”. Deputat Tiqran Abramyan isə etiraf edir ki, razılaşmada “dəhliz” sözünün işlədilib-işlədilməməsi mühüm deyil. Elə bir sözdən istifadə oluna bilər ki, elə dəhliz mənasını verər. O xatırladıb ki, Paşinyan bir vaxt Gorus-Qafan yolunda Ermənistan vətəndaşları üçün heç bir problemin olmayacağını demişdi, amma indi həmin yol Ermənistan vətəndaşları üçün qadağan olunub. Müxalif deputat Armen Rüstəmyan da diqqəti ziddiyyətlərə çəkib: “Hakimiyyətdəkilər elə yayğın, bir-birinə elə zidd bəyanatlar verirlər ki, bunları yan-yana qoyanda heç bir konsepsiya alınmır. Bu isə ən böyük təhlükədir. Türklərin və azərbaycanlıların nə istədikləri isə bizə tamamilə aydındır. Bəli, istisna deyil ki, onlar bu məsələni Laçın dəhlizinin mövcudluğuna əsaslanaraq qaldırırlar. Yənu onlar bu dəhlizi veriblər və buna görə də Azərbaycan Naxçıvanla belə bir statusda olan dəhlizlə bağlanmalıdır”.
Bu arada xatırladaq ki, Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının toplantısında iştirak etmək üçün səfər etdiyi Türkmənistandan geri dönərkən təyyarədə jurnalistlərə aktual mövzularla bağlı açıqlama verib. Ərdoğan Aşqabadda Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə ikitərəfli görüşü barədə də danışıb. Bildirib ki, İlham Əliyev ona Soçidəki üçtərəfli danışıqların nəticələri barədə məlumat verib. Və həmin danışıqlarda Naxçıvana Araz çayı sahili boyu dəmir yolu və avtomobil yolunun açılması məsələsinin həll olunduğunu deyib: “İlham Əliyev qardaşımızın da Rusiyada görüşləri vardı. Paşinyanla birlikdə hörmətli Putinin vasitəçiliyi ilə orada toplantı keçirdilər. Bu toplantı ilə bağlı İlham Əliyev qardaşımla keçirdiyim görüşdə məlumat aldım, toplantının çox yaxşı və məhsuldar keçdiyini dedi. Bu toplantı sayəsində hazırda Araz çayı boyunca dəmir yolunun, avtomobil yolunun çəkilməsi məsələsi də həll olundu. Bu atılacaq addımla bərabər ayrıca İğdıra qədər uzanacaq avtobanın çəkilməsi mövzusu da var. Avtoban məsələsi ilə bağlı, xüsusən Naxçıvan sıxıntısını aşmaq, digər tərəfdən də Ermənistan ərazisindən keçməklə Azərbaycanın İğdırla birləşməsi yönündə də çox uğurlu addım atılmış olacaq. Bununla yanaşı, istər dəmir yolu ilə, istər quru yolu ilə yükdaşımalarında və sərnişindaşımalarında önəmli addım atılmış olacaq”.
Bütün bunlar Zəngəzur dəhlizinin həyata keçirilməsi istiqamətində Azərbaycanın öz istəklərinə nail olduğunu bir daha təsdiqləyir.
Tahir TAĞIYEV