Vidadi Muradov: "Kombinatın toxucuları həm Horadiz şəhərinin, həm də Füzuli rayonunun ayrı-ayrı kəndlərinin, o cümlədən hazırda işğal altında olan kəndlərinin sakinləridir"
Dünya mədəniyyəti içərisində yeri olan Azərbaycan xalçası özünün məxsusi ornamentləri ilə fərqlənən sənət nümünəsidir. Belə ki, Azərbaycan xalq tətbiqi sənəti və onun bir qolu olan xalçaçılıq xalqın milli mədəniyyəti tarixində özünəməxsus yer tutur.
Xalça sənəti Azərbaycan xalqının məişətində özünə möhkəm yer tutub və az qala xalqın mədəni irsinin rəmzinə çevrilib. Müxtəlif naxış elementləri və təsvirlərlə bəzədilən xovlu və xovsuz xalçalar dəyələrin, çadırların, alaçıqların, habelə yaşayış evlərinin və digər binaların divar bəzəklərində, döşənməsində istifadə edilir, eyni zamanda, yüksək estetik əhəmiyyət kəsb edir.
Azərbaycanda xalçaçılıq sahəsinin inkişaf etdirilməsi ilə bağlı ölkə başçısı İlham Əliyev tərəfindən müvafiq göstərişlər və sərəncamlar verilib.
Bir neçə gün öncə Füzuli rayonuna səfər edən Prezident İlham Əliyev "Azərxalça" ASC-nin ilk filialının - xalça kombinatının açılışında iştirak edib. Açılışda iştirak edən iqtisadiyyat naziri Şahin Mustafayev Prezident İlham Əliyevə məlumat verib ki, ilkin mərhələdə "Azərxalça" ASC-nin Füzuli rayonu ilə yanaşı, Ağdam, Tovuz, Ağstafa, Qazax, Şəmkir, Quba, İsmayıllı, Xaçmaz, Qəbələ rayonlarında da filiallarının yaradılması nəzərdə tutulub. Hazırda bu rayonlarda filial binalarının tikintisinə başlanıb. Yerlərdə "Azərxalça"nın xalçaçılıq üzrə hazırlıq-tədris kursları, ustad dərsləri təşkil edilib, işçi potensialının müəyyənləşdirilməsi və gücləndirilməsi üçün müvafiq tədbirlər görülüb.
Bildirilib ki, Horadizdə yaradılan filial Azərbaycanın tarixi xalçaçılıq mərkəzlərindən olan Qarabağ xalçaçılıq məktəbini təmsil edəcək. Füzulidə xalça kombinatının və gələcəkdə digər bölgələrdə bu kimi filialların yaradılması Azərbaycan xalça sənayesinin yenidən inkişaf etməsinə səbəb olacaq.
Bəllidir ki, illər öncə Azərbaycanda məşhur Qarabağ və Gəncə xalçaları istehsal olunurdu. Həmin xalçalara nəinki ölkə daxilində, eyni zamanda xaricdə böyük tələbat var idi.
Xalça kombinatının və digər bu kimi müəssisələrin açılışı xalçaçılığın əvvəlki şöhrətini bərpa etməyə imkan verəcək.
"Azərxalça" ASC-nin idarə heyətinin sədri Vidadi Muradov "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, ölkə başçısı İlham Əliyevin 5 may 2016-cı il tarixli Sərəncamı ilə "Azərxalça" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti yaradılıb: "Cəmiyyətin əsas məqsədi xalça və xalça məmulatlarının istehsalı, ixracı, onların ölkə daxilində və xaricdə satışının təşkili, xalça və xalça məmulatlarının istehsalında yeni texnologiyaların tətbiqi, maddi-texniki bazanın müasirləşdirilməsi və ondan səmərəli istifadə, habelə bu sahənin inkişafı ilə bağlı digər işlərin yerinə yetirilməsindən ibarətdir.
"Azərxalça" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin Nizamnaməsi və strukturu Nazirlər Kabinetinin 4 oktyabr 2016-cı il tarixli, 375 saylı Qərarı ilə təsdiq edilib. Maliyyə hesaba 4 noyabr 2016-cı il tarixində köçürülüb".
V.Muradovun sözlərinə görə, ilkin mərhələdə "Azərxalça" ASC-nin Füzuli (Horadiz), Ağdam (Quzanlı), Tovuz, Ağstafa, Qazax, Şəmkir, Quba, İsmayıllı, Xaçmaz, Qəbələ kimi rayonlarda filiallarının yaradılması nəzərdə tutulub: "Hazırda adıçəkilən bu rayonlarda filial binalarının tikintisi işlərinə başlanıb, yerlərdə "Azərxalça"nın xalçaçılıq üzrə hazırlıq-tədris kursları, ustad dərsləri təşkil edilib, işçi potensialının öyrənilməsi və gücləndirilməsi üçün müvafiq tədbirlər görülüb.
Məlumat üçün bildirim ki, "Azərxalça" ASC-nin ilk filialı Azərbaycanın tarixi xalçaçılıq mərkəzlərindən biri olan Qarabağda - Füzuli rayonunun Horadiz həhərində yaradılıb.
Ümumi sahəsi 586,5 kv.m. olan filial binası 0,180 ha torpaq sahəsində yerləşir. Burada 150 nəfər toxucu, 10 nəfər inzibati-təsərrüfat işçisi fəaliyyət göstərəcək. Bina toxuculuq emalatxanası, anbar, yeməkxana, tibb otağı və s. kimi bölmələrdən ibarətdir. Emalatxanada 150 nəfər toxucu müxtəlif ölçülü 43 dəzgahda Qarabağın tarixi xalça çeşniləri əsasında xalçalar toxuyacaq. Bu çeşnilər dünya muzeylərində, şəxsi kollesiyalarda mühafizə olunan, həmçinin respublikamızın ayrı-ayrı bölgələrindən toplanan qədim və orijinal xalçalar əsasında "Azərxalça"nın rəssamları tərəfindən hazırlanıb. Emalatxana zəruri xammal və ləvazimatlarla - müxtəlif rəngli yun iplərlə, həvə, qayçı, bıçaq kimi alətlərlə təmin edilib.
Toxucular həm Horadiz şəhərinin, həm də Füzuli rayonunun ayrı-ayrı kəndlərinin, o cümlədən hazırda işğal altında olan kəndlərinin sakinləridir. Onlar bir neçə ay ərzində "Azərxalça"nın burada təşkil olunmuş hazırlıq-tədris kurslarında mütəmadi şəkildə iştirak edib, xalçaçılıq üzrə bacarıq və vərdişlərini təkmilləşdirib".
Günel CƏLİLOVA
