Azərbaycan ilə Serbiya arasında münasibətlər son illərdə sürətlə inkişaf edərək strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlib. İki ölkə arasında siyasi dialoqun intensivləşməsi, iqtisadi və enerji sahələrində əməkdaşlığın genişlənməsi, eləcə də humanitar əlaqələrin dərinləşməsi bu münasibətlərin çoxşaxəli xarakter aldığını göstərir.
Diplomatik münasibətlər qurulduqdan sonra Bakı və Belqrad arasında qarşılıqlı hörmət və suverenlik prinsiplərinə əsaslanan əməkdaşlıq formalaşıb. Hər iki ölkə beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə, xüsusilə də dövlətlərin ərazi bütövlüyünə dəstək məsələsində oxşar mövqe nümayiş etdirir. Bu amil siyasi münasibətlərin möhkəmlənməsində mühüm rol oynayır. Yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlər və imzalanan sənədlər tərəflərin əlaqələri institusional əsasda inkişaf etdirmək niyyətini təsdiqləyir. Bu fonda prezident İlham Əliyevin Serbiyaya rəsmi səfəri iki ölkə arasında qarşılıqlı münasibətləri daha da dərinləşdirəcək. Burada dövlət başçısı qeyd edib ki, iki ölkənin gələcək üçün də açıq-aydın planları var: “Həm siyasi, həm iqtisadi, həm də energetika sahəsində əlaqələrimizi daha da gücləndirmək, beynəlxalq platformalarda, beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində bundan sonra da bir-birimizin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini dəstəkləmək, birgə sərmayə layihələrini həyata keçirmək, energetika və nəqliyyat sahələrində yeni yaranmış imkanlardan yararlanaraq, daha irəliyə baxaraq çox güclü bir sinergiya yaratmaqdır”. Qeyd edək ki, iqtisadi sahədə əməkdaşlıq son dövrdə münasibətlərin əsas hərəkətverici qüvvəsinə çevrilib. Azərbaycan Serbiya iqtisadiyyatına investisiya yatıran ölkələr arasında getdikcə daha mühüm yer tutur. Xüsusilə enerji və infrastruktur layihələri bu istiqamətdə diqqət çəkir. Azərbaycanın dövlət və özəl şirkətləri Serbiyada bir sıra layihələrdə iştirak edir, bu da iki ölkə arasında iqtisadi inteqrasiyanı dərinləşdirir. Ticarət dövriyyəsinin artması və yeni investisiya təşəbbüsləri əməkdaşlığın davamlı xarakter aldığını göstərir. Azərbaycan ilə Serbiya arasında Serbiyada qaz-turbin elektrik stansiyasının layihələndirilməsi, tikintisi və idarə olunmasına dair imzalanmış saziş bunun daha bir təzahürdür. Ümumiyyətlə, enerji sahəsi Azərbaycan-Serbiya əlaqələrinin strateji sütunlarından biridir. Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm rol oynayan ölkə kimi tanınır və Serbiya ilə əməkdaşlıq bu kontekstdə xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Təbii qaz təchizatı, enerji infrastrukturu layihələri və elektrik enerjisi istehsalı sahəsində birgə təşəbbüslər Serbiyanın enerji mənbələrinin şaxələndirilməsinə töhfə verir. Eyni zamanda, Azərbaycan üçün Balkan regionunda mövqelərinin gücləndirilməsi baxımından bu əməkdaşlıq strateji əhəmiyyət daşıyır.
Nəqliyyat və infrastruktur sahəsində də əməkdaşlıq genişlənir. Azərbaycan şirkətlərinin Serbiyada yol və digər infrastruktur obyektlərinin tikintisində iştirakı iki ölkə arasında iqtisadi bağları daha da gücləndirir. Bu layihələr həm Serbiyanın sosial-iqtisadi inkişafına, həm də Azərbaycanın xaricdə investisiya imkanlarının genişlənməsinə xidmət edir. Beynəlxalq platformalarda qarşılıqlı dəstək də Azərbaycan-Serbiya əlaqələrinin vacib komponentidir. Hər iki ölkə müxtəlif beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlıq edir və bir sıra məsələlərdə bir-birinin mövqeyini dəstəkləyir. Bu amil tərəfdaşlığın yalnız ikitərəfli deyil, həm də çoxtərəfli müstəvidə inkişaf etdiyini göstərir. Ümumilikdə, Azərbaycan ilə Serbiya arasında münasibətlər qarşılıqlı etimada, ortaq maraqlara və uzunmüddətli strateji baxışa əsaslanır.
Ramil QULİYEV
