Fərdi abonentlərə və çoxmərtəbəli yaşayış binalarına qaz çəkiıişi zamanı buraxılan texniki qusurlar sözsüz təhlükəli rol oynayır. Abunəçilər və ya kənar şəxslər tərəfindən fərdi mənzillərə qaz xəttinin özbaşına çəkilməsi, qaz cihazlarının yerinin dəyişdirilməsi ,təmiri və əlavə qaz cihazlarının quraşdırılması qəti qadagandır. Bu işlərin görülməsi üçün qaz istismar idarələrinə müraciət edilməlidir. Əks təqdirdə butün baş verə biləcək qəza hadısələrinin məəsuliyyəti tam həcmdə və qanunvericiliyə uygun olaraq abunəçinin üzərində qalır. Qazdan istifadə etmək istəyqən şəxslər qazla təmin olunmaq üçün qaz istismar sahələrinə müraciət etməlidir. Onlar isə öz növbəsində vətəndaşı qaz çəkilişi üçün xusisi lizensiyası olan qaz çəkilişi- podratçı təşkilata yönəldir, bu təşkilat da öz növbəsində tikintinin layihə - smetasını hazirlamaq üçün layihə- smeta bürosuna müraciət edir. Tikinti təşkilatının nümayəndəsi evin layihə- smetasın hazirlamaq və tikintini aparmaq üçün vətəndaşa forma- 2 təqdim edir .Praktikada tez- tez rast gəliirik ki, forma-2 də göstərilən məbləgin nəgd şəkildə ödənməsinə təkid edirllər.. Bu, çox pis haldır .Sonradan bəlli olur ki, təşkilatın vətəndaşdan nağd aldıgı məbləglə layihə - smeta sənədlərində göstərilən məbləg üst- ustə düşmür. Nəticədə nə baş verir? Bir tərəfdən vətəndaş aldadılır ,digər tərəfdən isə podratçı smetada göstərdiyi malları ucuz olsun deyə mənşəyi bilinməyən yerlərdən alır və nəticədə keyfiyyətsiz bir iş ortaya çıxmış olur Borunun növü, diametləri düzgün seçilmir ki bu da gələcəkdə baş ağır qəza hadisələrinin baş verməsinə gətirib çıxarır. Yaxşı olardı ki ,vətandaşlar evinə sərf olunacaq mal- materialın pulunu podratçıya və ya lahiyə təşkilatına nəgd şəkildə yox, köçürmə yolu ilə ödəsin .Bu zaman abunəçi öz növbəsində aldanmaz, podratçı isə ödənilən pulun müqabilində mənzilində keyfiyyətli mallardan istifadə edə edər.
Digər tərəfdən, qeyd etmək istəyirəm ki əksər hallarda çoxmərtəbəli yaşayış binalarında binadaxıli və mənzildaxıli qazlaşma binanın inşasını aparan təşkilat tərəfindən həyata keçirilir .Buna görə də əksər hallarda yoxlamaq mümkün olmur ki , qazlaşmanı aparan təşkilatın bu işləri görmək üçün xususi lisünziyası- icazəsi varmı? Əgər yoxdursa, yuxarıda qeyd etditiyim kimi bu da gələcəkdə qaz istismar qaydalarının pozulmasına, qəzaların baş verməsinə gətirib çıxaracaq.
Binalarda adətən qaz saygacları pilləkən qəfəslərində yerləşdirilir ki, bu da həmin yerin havalandırılması tələblərinə, qaz təsərrüfatı tikinti və istismar qaydalarına cavab vermir .Çoxmərtəbəli yaşayış binalarında binadaxıli və mənzildaxıli xəttlərə adatən MTK - ların özləri nəzarət edir .Halbuki mövcud qanunvericiliyə uygun olaraq bu işlər üçün hər MTK üzrə əmrlə bir nəfər şəxs təyin olunmalıdır , bu şəxs qaz təsurafatında təhlükəsizlik texnıkası qaydalarını bilməlidir .Onu da deyim ki, bir sıra hallarda MTK- larda bu vəzifələrə təyinatlar formal aparılır və heç bir praktik- elmi hazlrlığı olmayan təsadüfi adamlara tapşırıllr . Əlbəttə, bunun öz fəsadları var və üzərində geniş dayanmaq istəmirəm. Əgər MTK- lar üzrə tam uyöun mütəxəssis daxıli əmrlə bu vəzifəyə təyin olunmayıbsa , bu da binalarda və umumuyyətlə qaz təsurafatında təhlükəsizlik qaydalarının pozulması deməkdir ki, öz növbəsində ağır nəticələrə səbəb olur.
Hələ onu demirım ki, MTK- lar necə gəldi çəkilmiş qaz sistemini bəzən müxtəlif əyri, qeyri- şəffaf yollarla müvafiq icra orqanlarında qeydiyyata saldıra vı istismara daxil etdirə bilirlır ki ,bunlar artıq ikiqat cinayətdir.Həm insanların takeyilə oynayırlar, həm də dövləti aldadırlar.
Qaz təhlükəsizliyi mütəxəssisi
Süheyla Quliyev
