Sentyabrın 26-da keçiriləcək ümumxalq səsverməsi Azərbaycanda sabitliyin qorunmasına xidmət edir. Trend-in məlumatına görə, bunu Mərkəzi Seçki Komissiyasının sədri (MSK) Məzahir Pənahov Bakıda dairə seçki komissiyalarının sədrləri üçün keçirilən müşavirədə deyib.
M.Pənahov bildirib ki, Azərbaycan sürətlə inkişaf edir, əhalinin həyat şəraiti yaxşılaşır: "Biz seçkiləri yüksək standartdarla keçirmişik, bu referendumu da yüksək səviyyədə keçirməliyik”.
MSK sədri deyib ki, Azərbaycan artıq inkişaf etmiş ölkələrlə müqayisə olunur: "Elə sahələr var ki, Azərbaycan dünya ölkələrindən xeyli irəli gedib. Əlbəttə, ideal nəsə yoxdur, çatışmazlıqlar ola bilər. Bütövlükdə Azərbaycanda bütün sahələrdə inkişaf var. Bütün istiqamətlərdə Prezident İlham Əliyevin reytinqi yüksəkdir. Amma biz bundan arxayın olmamalıyıq. Bilirsiniz ki, hansısa ölkənin daxili işlərinə qarışmaq üçün seçkidən istifadə edirlər. Biz buna şərait yaratmamalıyıq, kiçik çatışmazlıqları belə aradan qaldırmalıyıq. Biz aşağı seçki komissiyalarını maarifləndirdikcə çatışmazlıqlar aradan qalxır”.
M.Pənahovun sözlərinə görə, Azərbaycan dünyaya nümunə olacaq seçki keçirir: "Seçki komissiyaları üçün hər bir şərait yaradılıb. Bunu xüsusi qiymətləndirməliyik".
PA rəhbərinin müavini Zeynal Nağdəliyev referenduma maraqlı tərəflərin təxribat niyyətlərinin ola biləcəyini dedi
"10 il əvvəl ilə müqayisə edilsə, Azərbaycanda seçki proseslərinin təşkili çox yüksək, müqayisə edilməyəcək səviyyədədir. Çünki çox yüksək səviyyədə dairə seçki komissiyalarının sədrləri, məntəqə seçki komissiyalarının sədrləri yetişib. Heç kim Azərbaycanda keçirilən seçkilərə, ümumxalq səsverməsinə, referendumlara irad tuta bilmir”. APA-nın məlumatına görə, bunu isə seminar-müşavirədə "Referendumun hazırlanması və keçirilməsi prosesində yerli icra orqanlarının vəzifələri və onların seçki komissiyaları ilə qarşılıqlı fəaliyyəti” mövzusunda çıxış edən Prezident Administrasiyası rəhbərinin müavini, Regional idarəetmə və yerli özünüidarə orqanları ilə iş şöbəsinin müdiri Zeynal Nağdəliyev söyləyib.
Z. Nağdəliyev deyib ki, qarşıdan gələn referendum da yüksək səviyyədə keçiriləcək: "Seçki Məcəlləsinin heç müddəası pozulmamalıdır. Heç bir seçki məntəqəsində belə hala yol verilməməlidir. Maraqlı tərəflərin təxribatları, niyyətləri ola bilər, biz bunların qarşısını almalıyıq”.
Prezident Administrasiyası rəhbərinin müavini bildirib ki, seçkilərdə partiyalar, namizədlər tərəfindən namizədlərin təbliğatları aparılırsa, referendumda hər bir seçici Konstitusiyaya dəyişikliyin mahiyyəti barədə məlumatlandırılmalıdır: "Azərbaycanda sabitlik, prezident İlham Əliyevin yüksək nüfuzu var. Belə ab-havaya söykənərək Konstitusiyaya dəyişiklik təklif edilib. Hər birimizin borcu odur ki, fəaliyyətimizlə bu ab-havaya kömək edək, xələl yetirməyək. Prezident hər birimizə tapşırıb ki, seçkilər qanunun hər bir müddəasına riayət edilməklə, keçirilməlidir. Əsas məsələlərdən biri də seçki komissiyalarının şəraitinin yaxşılaşdırılmasıdır. Bu sahədə hər şey yüksək səviyyədədir. Bu gün artıq seçicilər üçün daha yaxşı şəraitin yaradılması, səsvermə otaqlarının daha da genişləndirilməsinə diqqət yetirməliyik ”.
Z. Nağdəliyev qeyd edib ki, seçici siyahılarının son günə qədər dəqiqləşdirilməsi prosesi gedəcək: "Hazırda qarşımızda dayanın məsələlərdən biri odur ki, sentyabrın 3-dən başlayacaq təşviqat kampaniyası ilə bağlı açıq və qapalı yerlər müəyyən edək. Artıq təşviqat kampaniyası üçün 128 açıq və qapalı yer müəyyən edilib, onlar mətbuatda dərc ediləcək. Şəffaflıqla əlaqədar seçki məntəqələrində 1000 veb-kamera quraşdırılıb, seçki məntəqələrinin 20 faizi veb-kameralarla təmin edilib. İnternet üzərindən veb-kameralarla seçki prosesini izləmək, hətta səslərin sayılmasına baxmaq olar. Veb-kameralar bütün şübhələri ortadan qaldırdı. Gürcüstanda cəmi 25 veb-kamera quraşdırılmışdı. Hətta əvvəllər 500 veb-kamera quraşdırdığımız üçün bizə irad tuturdular ki, niyə veb-kameralar quraşdırmısınız. Bizə irad o idi ki, veb-kameralar seçicilərə təzyiq yaradır. Ancaq biz seçkilərin şəffaflığı üçün bu addımı atdıq, veb-kameraların sayını 1000 ədədə çatdırdıq”.
PA rəhbərinin müavini vurğulayıb ki, səslərin sayılması prosesi daha qısa vaxtda, tez, sürətli təşkil edilməlidir: "Bu sahədə təkmilləşmə üçün veb-kameralardakı görüntülərin təşkili vacibdir. Referenduma çıxarılan məsələlər Azərbaycan vətəndaşlarının hüquq və azadlıqlarının müdafiəsinin gücləndirilməsi ilə əlaqədardır. Eyni zamanda daha çevik idarəetmənin təmin edilməsi üçün təşəbbüslər irəli sürülüb. Artıq seçici nə baş verdiyini görür, oxuyur, müqayisəli təhlil də var. Əsas odur ki, seçicinin hüquqlarının həyata keçirilməsində hər hansı maneə olmasın. Bizim işimiz təşkil etməkdir. Əminəm ki, bu referendum əvvəlkilərdən daha yüksək səviyyədə keçiriləcək”.
Oruc Zalov referendum ərəfəsində icazəsiz mitinqlərə imkan verilməyəcəyini bəyan etdi
Daxili işlər nazirinin müavini Oruc Zalov deyib ki, referendum zamanı ictimai asayişin qorunması üçün daxili işlər orqanları tərəfindən bütün tədbirlər görüləcək (Trend).
O.Zalov bildirib ki, referendum ərəfəsində icazəsiz yürüşlərin, mitinqlərin, piketlərin keçirilməsinə imkan verilməyəcək: "Ümumiyyətlə, bu işə xələl gətirmək istəyənlərə heç bir imkan verilməyəcək”.
Nazir müavini qeyd edib ki, qeydə alınmış təşviqat qrupları isə öz təşviqatlarını aparacaqlar: "Referendum günü seçki prosesinə xələl gətirmək istəyənlərin qarşısını almaq üçün polis əməkdaşları gücləndirilmiş iş rejimində çalışacaq. Əgər bu kimi hallar baş verərsə, polis əməkdaşları DSK-nın çağırışından 10-15 dəqiqə sonra orada olacaq”.
O.Zalov əlavə edib ki, təşviqat qruplarının qeydə alınması üçün imzaların toplanması zamanı hüquq-mühafizə orqanları qarşıya çıxan problemləri yerindəcə aradan qaldırır: "Bəzi problemlər meydana çıxır. Biz bu məsələləri aradan qaldırırıq. Bu gün isə ciddi heç bir problem yoxdur”.
Ziyafət Əsgərov mərhum Prezidentdən sitat gətirdi
"Sentyabrın 26-da keçiriləcək referendum xalqın iradəsinə cavab verir". Bunu isə Milli Məclisin sədr müavini Ziyafət Əsgərov deyib.
O vurğulayıb ki, bu gün dünyada heç bir dövlət deyə bilməz ki, tam hüquqi dövlətdir: "Mərhum Prezident Heydər Əliyev deyirdi ki, demokratiyanın başlanğıcı var, sonu yoxdur. Biz hüquqi dövlət quruculuğunda da ən yüksək səviyyəyə çatmaq üçün bu dəyişiklikləri həyata keçirməliyik. Xalqın iradəsinə cavab verməyən məsələləri qəbul etməməliyik. Bu referendum isə xalqın iradəsinə cavab verir və biz bunu həyata keçirməliyik”.
Z.Əsgərov bildirib ki, referendumda qəbul edilən məsələlər xalqın iradəsini əks etdirən məsələlər kimi əksini tapır: "Hər bir referendum aktı cəmiyyətin siyasi, iqtisadi barometridir. Referendum keçirilirsə, deməli, buna ehtiyac var, ehtiyac varsa, inkişaf var. Biz hüquqi dövlət quruculuğu prosesi çərçivəsində bu addımı atmalıyıq”.
Rüstəm Usubov prokurorluğa edilən seçki-referendum şikayətlərinin ilbəil azaldığını dedi
Baş prokurorun birinci müavini Rüstəm Usubov isə qeyd edib ki, sentyabrın 26-da keçiriləcək ümumxalq səsverməsi əlamətdar gün kimi tarixə düşəcək.
O bildirib ki, Azərbaycanda beynəlxalq standartlara cavab verən hüquqi sistem var: "Azərbaycan Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə inkişaf edir, demokratik proseslər genişlənir. Azərbaycan inkişaf edərək regionun lider dövlətinə çevrilib. Ölkədə ardıcıl ishalatlar aparılır. Dünyanın hər bir yerində olan böhran Azərbaycana təsir etməyib. Bu, uzaqgörən siyasətin nəticəsində olub”.
R.Usubov qeyd edib ki, ümumxarlq səsverməsində prokurorluq orqanlarının da rolu var: "2002-2009-cu illərdə keçirilən refendumda qanun pozuntularına yol verilməyib, bununla bağlı prokurorluğa müraciət daxil olmayıb. Qanun pozuntuları bələdiyyə və parlament seçkilərində olub. Prokurorluq da öz növbəsində, bu işləri araşdırıb. Səmərəli işləməklə irəliləyiş əldə etmişik”.
Rüstəm Usubov bildirib ki, seçki pozuntularına daha çox bələdiyyə orqanlarına seçkilərdə rast gəlinib, bu da bələdiyyə seçkilərində daha kütləvi iştirakla bağlıdır (APA).
O bildirib ki, 2005-ci il noyabrın 16-da Milli Məclisə keçirilmiş və 2006-cı il mayın 13-də keçirilmiş təkrar parlament seçkilərində Baş Prokurorluğa 365 müraciət daxil olub: "Həmin müraciətlərin 102-i MSK-dan, 35-i seçki komissiyalarından, 4-ü seçki bloklarından, 31-i hüquq-mühafizə orqanlarından, 193-ü vətəndaşlardan daxil olub. Ümumilikdə, 20 cinayət işi başlanıb. Seçiciləri ələ almağa görə 6 cinayət işi, sənədlərin saxtalaşdırılmasına görə 5 cinayət işi, xuliqanlığa görə 4 cinayət işi, hakimiyyət nümayəndəsinə zor göstərilməsinə görə 1 cinayət işi, seçki komissiyalarının işinə müdaxilə etməklə bağlı 3 cinayət işi, vəzifə səlahiyyətlərindən sui-istifadə ilə bağlı 1 cinayət işi başlanıb. Həmin şikayətlərdən 14 iş məhkəməyə göndərilib, 18 nəfər barədə qanuni hökm çıxarılıb. Həmin 18 nəfərdən 5-i deputatlığa namizəd, 6-sı məntəqə və dairə seçki komissiyalarının sədrləri, 4-ü seçki komissiyalarının üzvü, 3-ü adi şəxslər olub. Qanun pozuntularına yol verildiyi üçün 10 dairə üzrə seçkinin nəticələri ləğv edilib. 2008-ci ilin prezident seçkilərində prokurorluğa heç bir şikayət daxil olmayıb”.
R. Usubov 2010-cu ilin noyabrın 7-də keçirilən parlament seçkilərində prokurorluğa 93 müraciət daxil olduğunu açıqlayıb: "Həmin müraciətlərlə əlaqədar baş prokurorun qərarı ilə deputatlığa namizəd Vidadi İsgəndərov barədə cinayət işi qaldırılıb. Bu cinayət işi seçicilərə və seçki komissiyalarının üzvlərinə hədələmə və zor tələb etməklə əlaqədar açılıb. Eyni zamanda 1 noyabr 2015-ci ildə keçirilən parlament seçkiləri ilə bağlı prokurorluq orqanlarına cəmi 23 şikayət daxil olub. Həmin müraciətlərin 17-i aidiyyatı üzrə MSK-ya, ikisi dairə seçki komissiyasına göndərilib, 4 müraciətlə bağlı isə müraciət müəlliflərinə qanunvericiliyin tələbləri izah edilib. Bundan əlavə, 90 saylı Ağdaş seçki dairəsi üzrə nəticələr ləğv edilib, 18 iyun 2016-cı ildə bu dairə üzrə əlavə seçkilər keçirilib. Beləliklə, bu sahədə müsbət dinamika müşahidə olunur”.