Məlum olduğu kimi, Avrasiya İqtisadi İttifaqının (Aİİ) dörd ölkəsinin liderləri Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın Avropa İttifaqı (Aİ) ilə yaxınlaşma siyasətinə qarşı birgə bəyanat yayaraq İrəvanı birmənalı seçim etməyə çağırıb. Astanada keçirilən Ali Avrasiya İqtisadi Şurasının iclasının yekunlarına dair sənəddə Rusiya, Belarus, Qazaxıstan və Qırğızıstan Ermənistanın gələcək geosiyasi xəttini müəyyənləşdirmək üçün ümumxalq referendumunun keçirilməsini tələb edir.
Sənəddə Ermənistanın Aİ-yə üzvlük hazırlığının "Aİİ dövlətlərinin iqtisadi təhlükəsizliyi üçün ciddi risklər" yaratdığı vurğulanır. Bəyanat müəlliflərinə görə, İrəvanın avrointeqrasiya istiqamətində atacağı növbəti addımlar ittifaq ölkələrinin iqtisadi maraqlarına birbaşa zərbə vura bilər. Astana sammitinin yekunlarına dair mətbuat konfransında Vladimir Putin Ermənistandakı mövcud vəziyyəti Ukrayna böhranı ilə müqayisə edib: "Mən artıq bunu qeyd etmişdim. Ukraynadakı böhran vaxtilə bu ölkənin Aİ-yə qoşulmaq cəhdləri ilə başladı. Biz buna qarşı deyildik". 2025-ci ilin yazında Ermənistan parlamenti Aİ-yə qoşulma prosesinin başlanması haqqında qanun qəbul edib. Astanadakı mətbuat konfransında Putin bildirib ki, İrəvan Aİ standartlarına keçməyə başlasa, Ermənistanın ittifaqla inteqrasiyası dayandırılacaq. İrəvanın Qərblə yaxınlaşma kursu Ermənistanla Rusiya arasında münasibətlərdə kəskin gərginliyə yol açıb. Moskva Ermənistan rəhbərliyini Qərbpərəst siyasətinə görə mütəmadi olaraq tənqid edir. Rusiyanın müvafiq qurumları isə Ermənistandan gələn bir sıra məhsulların idxalına birtərəfli qadağalar qoyur.
Rusiya baş nazirinin müavini Aleksey Overçuk məsələ ilə bağlı qeyd edib ki, Rusiyadan qaz təchizatı kəsilərsə, Ermənistan çətin vəziyyətilə üzləşə bilər və Moskva bu vəziyyətin daha da gərginləşməsini istəmir: “Ermənistanın Rusiyadan başqa qazı olmayacaq. Yeganə sual onların bu qazı haradan alacağıdır. Onlar sadəcə xəritəyə baxmalı və hansı boru kəmərlərinin hələ də işlədiyini görməlidirlər. Buna görə də Ermənistandakı vəziyyət çox çətin olacaq. Biz bunu istəmirik”.
Belarus prezidenti Aleksandr Lukaşenko Ermənistan baş naziri Nikol Paşinyanın yeni qaz tranziti marşrutu ilə bağlı açıqlamasına cavab olaraq deyib: “Bunun nə vaxt baş verəcəyi sual altındadır. İnsanlar təfərrüata varmırlar. Bu borular haradan keçəcək? Bilmək istərdim ki, o öz xalqına niyə yalan danışır. Rusiya hazırda Ermənistana təbii qazı rüsumsuz olaraq bir neçə dəfə aşağı qiymətə - min kubmetr üçün 150-160 dollara satır. Aİ-də isə qiymət 550-650 dollardır. Müəyyən dairələr hazırda Ermənistanda baş verənlərdən faydalanırlar”. Ermənistanın ərazi idarəetmə naziri David Xudatyan bildirir ki, hazırda Rusiyadan Ermənistana qaz tədarükü normal rejimdə davam edir: "Rusiyadan tədarük əvvəlki qaydada davam edir. Bu baxımdan heç bir problem görmürük. Rusiyadan olan həmkarlarımız, eləcə də "Qazprom"dan olan həmkarlarımızla daim əlaqə saxlayırıq və normal şəkildə işləyirik". Xudatyan onu da qeyd edib ki, nazirlik Rusiya tərəfindən qaz, neft məhsulları və xam almazla bağlı müqavilənin mümkün denonsasiyası ilə bağlı məktub alıb.
Tahir TAĞIYEV
