şənbə günü, 21 noyabr 2026
     

İzmirin Birgi kəndi: Türkiyə yaşıl təyinat modeli olacaq

Image


Türkiyənin İzmir vilayətinin tarixi Birgi kəndi Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramı (UNDP), Türkiyə Turizm və Mədəniyyət Nazirliyinin əməkdaşlığı ilə həyata keçirilən SENTRUM Layihəsi (Dayanıqlı Enerjiyə əsaslanan Turizm Təcrübələri Mərkəzi) çərçivəsində yaşıl bir məkana çevriləcək.

SENTRUM, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramı (BMTİP), Türkiyənin Sabancı Universiteti və enerji şirkəti Enerjisa tərəfindən Türkiyənin Ayvalık-Küçükköy rayonunda kiçik kəndləri yaşıl məkanlara çevirmək üçün yaradılmışdır. SENTRUM layihəsinin əsas məqsədləri mədəni və təbii dəyərləri qorumaq, enerji səmərəliliyi və bərpa olunan enerji təcrübələri ilə icma əsaslı turizmə əhəmiyyətli töhfə vermək və bu layihənin həyata keçirildiyi hər yerdə beynəlxalq təyinat meyarlarına cavab verməkdir.

2021-ci ildə UNWTO tərəfindən "Ən Yaxşı Kənd Turizm Destinasiyası" mükafatına layiq görülən Birgi, SENTRUM komandalarının potensial inkişaf etdirmə araşdırmaları, bərpa olunan enerji tətbiqləri və davamlı turizm strategiyası araşdırmalarının aparılacağı bir sıra layihələrindən keçəcək və təlimlər keçiriləcək. Bununla əlaqədar olaraq təyinatlı ictimai binanın enerji infrastrukturu yenilənərək yaşıl binaya çevriləcək, təyinat yönümlü marşrutlar hazırlanacaq, elektron doldurma məntəqəsi yaradılacaq.

Layihə Birgidə GSTC (Qlobal Davamlı Turizm Şurası) təyinat meyarlarına uyğun gələn təyinat transformasiyasına öncülük edəcək. O, hazırkı və gələcək turizm təyinatına təsir edən riskləri və uyğunlaşma tədbirlərini müəyyən etmək üçün iqlim riskinin qiymətləndirilməsi aparacaq. Bundan əlavə, ziyarətçilərin sosial, təbii və mədəni irsinə təzyiq etməmək üçün daşıma qabiliyyətini təhlil edəcək və Birgi üçün brendinq və marketinq strategiyası yaradacaq. Bundan başqa, SENTRUM layihəsi gender bərabərliyi, qadın və gənclərin məşğulluq imkanları, turizm peşə liseyləri və universitet tələbələri üçün təcrübə imkanları kimi mövzularda cari vəziyyətin təhlilini aparacaq, fəaliyyət planları hazırlayacaq və potensialın inkişafı tədbirləri həyata keçirəcək. Piyada və velosiped marşrutlarının yaradılması ilə yanaşı, ekoloji cəhətdən təmiz nəqliyyatın təşviqi və yaşayış obyektlərində və ictimai binalarda enerji auditinin aparılması nəzərdə tutulur.

Birgi haqqında

Beş min ildən çox tarixi, klassik Səlcuqlu və Osmanlı evləri olan Birgi, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Dünya Turizm Təşkilatı (UNWTO) tərəfindən "2022-ci ilin ən yaxşı turizm kəndləri" siyahısına daxil edilmişdir. Türkiyənin qərbi Ege bölgəsinin ən məhsuldar hövzələrinin ortasında yerləşən Birgi, ağacların kölgəsi olan daşlı küçələri, 12-ci əsrə aid ənənəvi ev və tikililəri özündə əks etdirir. Kənd İzmir vilayətinin Ödəmiş şəhərindən yeddi kilometr aralıdadır. UNESCO-nun Dünya İrsi Saytı olan Efesə, həmçinin meyvə şərabları ilə məşhur Şirince, Çeşme, Alaçatı və Seferihisar kimi istirahət mərkəzlərinə yaxınlığı ilə yerli və xarici turistləri cəlb edir.

Mənzərəli Birginin eramızdan əvvəl 3000-ci ilə qədər uzanan mərtəbəli yaşayış tarixi var. Frigiyalılar, Lidiyalılar və Farslar tərəfindən idarə olunan Birgi, sırasıyla Perqamon krallığının və Roma və Bizans İmperiyalarının bir hissəsi idi. Kənd Anadolu Beylikləri Dövründə Aydınoğulları Beyliyinin paytaxtı olmuşdur. 1426-cı ildə Birgi Osmanlı hakimiyyətinə keçdi və 17-ci əsrə qədər inzibati və mədəniyyət mərkəzi olaraq qaldı.

Birgidə türbələr, mədrəsələr, məscidlər, çeşmələr, hamamlar və kitabxanalar da daxil olmaqla çoxsaylı tarixi tikililər var ki, bunların çoxu Anadolu bəylikləri və Osmanlı dövrünə aiddir. 200-dən çox qeydiyyatdan keçmiş əsərin yerləşdiyi Birgi pərçimli açıq səma altında muzey kimi seçilir. Anadolu Beylikləri dövründə ucaldılan Ulu Məscidi (Aydınoğlu Mehmet Bəy Məscidi) dövrün 18-ci əsr mülki memarlığının ən möhtəşəm nümunələrindəndir. Çakırağa Köşkü, İmam Birgivi türbəsi, Sandıkoğlu Köşkü, Dərvişağa məscidi və Ümmü Sultan Şah türbəsi də kənddəki diqqətçəkən tikililərdəndir. Birgi 1996-cı ildə "mühafizə olunan ərazi" elan edilib. İlk qorunan kənd olmaqla yanaşı, Birgi 2012-ci ildə UNESCO-nun Ümumdünya İrs Saytlarının İlkin Siyahısına daxil edilmişdir. Bundan əlavə, Birgi-nin Türkiyənin Cittaslow (Yavaş Şəhər) şəbəkəsinə qoşulması üçün işlər aparılır. Birgi sulu təbiəti, yerli mətbəxi və tarixi keçmişi ilə tanınır. Bu füsunkar kəndə gələn qonaqlar həm də kənd sakinləri ilə – kafelərdə və ya möhtərəm çinarların kölgəsi altında olan həyətlərdə söhbət etmək və Birginin mədəniyyəti və tarixi ilə tanış olmaq fürsətindən istifadə edə bilərlər.

SAMİRƏ



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

Putin “nüvə çantası”nı özü ilə Çinə niyə aparmışdı...

Ermənilər Qarabağda Amaras udin-alban abidəsinə kor iddialardan əl çəkmirlər...

SON XƏBƏRLƏR

21.11.2026 / 17:42
Elektron hökumıət inkişafı üzrə Azərbaycanın nəticələrini hər ölkə göstərə bilməz...

21.11.2026 / 17:12
Rusiyada miqrantlara sərt nəzarət başlayır – dekabrın 1-dən hər addımları izlənəcək...

21.11.2026 / 16:27
Britaniyanın Aİ-yə qayıtması gündəmə gəldi – Londondan gözlənilməz açıqlama...

21.11.2026 / 15:35
TRIPP layihəsinə rəsmən start verilir... Paşinyan anons etdi - Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin enerji şəbəkəsinə qoşulur...

21.11.2026 / 15:34
Mehriban Əliyeva və Vyetnamın birinci xanımı Hanoyda İrs Evində olublar - FOTO

21.11.2026 / 15:05
Prezident: "Xüsusilə Vətən müharibəsi dövründə Vyetnamın verdiyi dəstəyə və ədalətli mövqeyinə görə minnətdarıq"

21.11.2026 / 15:02
"Vyetnam bizim üçün dost ölkə və strateji tərəfdaşdır" - Prezident İlham Əliyev

21.11.2026 / 14:59
"Tamamilə əminəm ki, Azərbaycan bundan da böyük inkişafa nail olacaq" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 14:56
"Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın bənzərsiz mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur" - To Lam

21.11.2026 / 14:53
Hanoyda Prezident İlham Əliyevin və Birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib - FOTO

21.11.2026 / 14:06
Almaniyadan İrəvana mesaj - sülh müqaviləsi üçün Konstitusiya dəyişdirilməlidir

21.11.2026 / 13:43
Trampın İranla müharibə planına maliyyə əngəli – Demokratlar Konqresə ultimatum verdi...

21.11.2026 / 13:25
Saxlanılan şəxsin üzərindən 5 kq-dan çox narkotik çıxdı

21.11.2026 / 13:14
İran təhdidi ABŞ nazirini hərbi bazaya sığınmağa məcbur etdi – Bessentdən Tehrana sərt mesaj...

21.11.2026 / 12:58
DİN narkotikə görə həbs olunan vəkil Orxan Kəngərli və digərləri ilə bağlı görüntülər yaydı - VİDEO

21.11.2026 / 12:31
Beynəlxalq Qalereyada İsrail Səfiri ilə mədəniyyət sahəsində əməkdaşliq müzakirə olunub

21.11.2026 / 12:10
Avtomobil almaq üçün götürdüyü krediti tanışı oğurladı....

21.11.2026 / 11:47
"Biz Azərbaycanı regionda daimi olaraq mühüm strateji tərəfdaş kimi qəbul etmişik" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 11:43
Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan-Vyetnam münasibətləri strateji əhəmiyyət daşıyır"

21.11.2026 / 11:28
Prezident İlham Əliyevin Vyetnam Prezidenti ilə geniş tərkibdə görüşü olub - FOTO

21.11.2026 / 10:14
Müdafiə Nazirliyində NATO nümayəndə heyəti ilə görüş olub

21.11.2026 / 09:36
Rusiya Türkiyənin S-400 sistemlərini üçüncü ölkəyə satması məsələsini müzakirə edir...

21.11.2026 / 09:11
Avtoxuliqanlıq edən daha bir sürücü həbs edildi

21.11.2026 / 08:51
Prezidentlər İlham Əliyev və To Lam Birgə Bəyanat qəbul ediblər, Azərbaycan-Vyetnam sənədləri mübadilə olunub - FOTO

21.11.2026 / 08:44
Prezident İlham Əliyev gürcüstanlı həmkarına başsağlığı verib

21.11.2026 / 08:41
Prezident İlham Əliyevin Hanoyda rəsmi qarşılanma mərasimi olub

20.11.2026 / 23:10
Minlərlə ailənin torpaq probleminin həlli istiqamətində mühüm addım - çıxarış almaq mümkün olacaq...

20.11.2026 / 22:37
İraqda məzhəb savaşı başlanır, işin içində yenə İran var

20.11.2026 / 22:15
Tramp Konqresdə nəzarəti itirməzdən əvvəl hərəkətə keçdi - Ukraynada sülh üçün son tarix açıqlandı...

20.11.2026 / 21:58
BMT-ni bərbad günə qoyanlar onun “köklü islahatına” qərar verdilər...

20.11.2026 / 21:43
Danimarka Rusiya hərbi attaşesini ölkədən qovur, ruslar üçün vizaları da dayandırır – vaxt verildi...

20.11.2026 / 21:35
Britaniya ordusu dron dövrünə hazırlaşır?

20.11.2026 / 21:24
Moskvadan Tallinn və Buxarestə etiraz - hər iki ölkənin diplomatları Rusiya XİN-ə çağırıldı

20.11.2026 / 21:16
Paşinyan “Qərbi Ermənistandan” imtina etdi ki, Bakı da Qərbi Azərbaycandan imtina etsin - Hay ki, hay...

20.11.2026 / 20:58
Qərbi Zəngəzurun tarixi irsinin UNESCO-da mənimsənilməsinə start verildi...

20.11.2026 / 20:41
Tramp Çindəki hadisədən sonra təyyarədaşıyan bir gəmini İranın "qapısından" çəkib apardı...

20.11.2026 / 20:22
Rəsmi Ankara NATO-ya sərt mesaj verdi – Alyans Türkiyəni Yaxın Şərqdə tək qoydu...

20.11.2026 / 20:07
Parlament buraxılır, Konstitusiya dəyişdirilir, müxalifət ləğv edilir - Paşinyan mürəkkəb ssenariyə baş vurdu...

20.11.2026 / 19:49
Azərbaycanda kitabxanalar 26 faiz azalıb, bəzi kəndlərdə onlar fəaliyyətini tamamilə dayandırıb

20.11.2026 / 19:44
Dədə Qorqud epoxasının memarlıq irsi:Nəzəri fikirlər, tarixi baxışlar və məkan semantikası

20.11.2026 / 19:25
Macarıstan Ukrayna siyasətini tam dəyişdi - Madyar Orbanı sildi...

20.11.2026 / 19:25
Vyetnam üçün Avropaya Azərbaycanın üzərindın yol açıldı...

20.11.2026 / 19:10
İŞİD-in “Vilayəti Xorasan” qruplaşmasının iki üzvü Azərbaycana gətirilərək həbs edildi - FOTO

20.11.2026 / 18:57
Moskvadan Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin Dublin görüşünə reaksiya...

20.11.2026 / 18:43
Maşın alan yoxdur, amma qiymətlər sürətlə artır

20.11.2026 / 18:27
Yeni Yalta sammiti alınmadı, amma Rusiya, Çin, ABŞ liderləri istəklərinə nail oldular

20.11.2026 / 18:11
Fransa və Hindistan BTQ-yə açıq savaş açdı - təşkilatın sosial media hesablarına kiberhücumlar başladı...

20.11.2026 / 17:57
Şəmkir xəstəxanasını su basdı - TƏBİB-dən açıqlama...

20.11.2026 / 17:51
İslam yaxın onillikdə dünyanın ən böyük dininə çevriləcək

20.11.2026 / 17:40
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı 2 milyonluq qalmaqal - iş prokurorluğa çıxdı...

20.11.2026 / 17:32
Almaniya və Ukrayna arasında fikir ayrılığı - Avropalı liderlər Moskvaya gedəcəkmi...

20.11.2026 / 17:26
Dünyanın "3 iddialı ağası" Qəzzada on minlərlə müsəlmanın faciəsinə susdu...

20.11.2026 / 17:12
Mehriban Əliyevanın sosial media hesablarında Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşünə dair paylaşım edilib

20.11.2026 / 17:05
Trampdan Ukrayna ilə bağlı mühüm açıqlama - Vaşinqton Kiyevsiz qərar verməyəcək...

20.11.2026 / 16:32
Kolleclərə qəbul qaydaları dəyişir - qiyabi təhsil ləğv edilir...

20.11.2026 / 16:25
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama rəsmi səfəri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

20.11.2026 / 16:09
Ermənilər pasportlarda doğulduğu yer kimi "Azərbaycan " yazdırırlar...

20.11.2026 / 16:02
Prezident İlham Əliyevin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində... - FOTO

20.11.2026 / 15:44
Çin lideri Putini niyə bu qədər soyuq qarşıladı...

20.11.2026 / 15:29
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO

20.11.2026 / 15:23
Azərbaycanda boşanmaların sayı artır - hər 100 nikahın 48-i dağılır...

20.11.2026 / 15:20
Bakı–Balakən–Bakı marşrutu üzrə qatarların hərəkəti bərpa olunur

20.11.2026 / 15:09
Rusiyanı Ukraynada yeni işğala ruhlandıran kimdir - ABŞ müdafiə nazirinin yanlışı...

20.11.2026 / 15:08
“Vətəndaşlar referendumda yeni Konstitusiyanın əleyhinə səs verərsə, istefa verməyə hazıram” - Paşinyan

20.11.2026 / 14:50
Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib - RƏSMİ AÇIQLAMA...

20.11.2026 / 14:45
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO

20.11.2026 / 14:44
Aİ və Böyük Britaniya tələbə mübadiləsi barədə razılığa gəldilər, lakin təhsil haqları dayandırıldı

20.11.2026 / 14:32
Əli Əsədov Kobaxidzeyə başsağlığı verdi

20.11.2026 / 14:24
Krım körpüsü Niderland raketləri ilə vurulmuşdu - Niderland və Avstriyanın Kiyevdəki səfirlikləri bombalandı...

20.11.2026 / 14:12
Əməkdar artist Nigar Şabanova icra hakimiyyətini tənqid etdi

20.11.2026 / 14:08
Polşanın Lublin şəhərində hava hücumu xəbərdarlığı edilib

20.11.2026 / 14:01
Milli Xalça Muzeyində “Ortaq irs: Türk xalçası” mövzusunda beynəlxalq simpozium təşkil olunacaq

20.11.2026 / 13:59
AĞDAMIN MƏDƏNİ YADDAŞI: DAŞLARA HƏKK OLUNMUŞ TARİX VƏ YENİDƏN DİRÇƏLƏN İRS

20.11.2026 / 13:59
AMEA-nın strukturunda dəyişiklik edilib

20.11.2026 / 13:55
Le Penin partiyasının qərargahında məlumat sızması ilə əlaqədar axtarış aparılıb

20.11.2026 / 13:50
Çin "üçlüyünün" bəyanatları Avroatlantik məkanı parçaladı...

20.11.2026 / 13:35
Putinin təhdidlərindən saatlar sonra Rusiya ordusu Kiyevə üç ballistik raket atdı - körpülər vuruldu...

20.11.2026 / 13:18
Lukaşenko kənd təsərrüfatı nazirini söydüyünü etiraf etdi - sonra ondan üzr istəyirəm...

20.11.2026 / 13:03
Vyetnam Azərbaycanda səfirlik açır...

20.11.2026 / 12:51
Jurnalistlər üçün müsabiqə elan edildi

20.11.2026 / 12:36
ABŞ-da hakerlər “Visa”, “Mastercard” və “JPMorgan Chase” müştərilərinin məlumatlarını ələ keçirdi…

İnformasiya texnologiyaları Azərbaycanın inkişafında yeni güclü mənbə kimi özünü daha çox təsdiqləyir....

XƏBƏR ARXİVİ