Fikrət Yusifov: “Ölkədən kapital axını ölkəyə gələn kapitalın həcmindən 3 dəfədən çox aşağıdır”
Azərbaycanda ötən il əsas kapitala yönəldilən investisiya 2024-cü illə müqayisədə 5.6 faiz azalıb. Dövlət Statistika Komitəsinin hesabatına görə, 2025-ci ildə əsas kapitala 21 milyard 226.1 milyon manat investisiya yatırılıb.
Neft-qaz sektoruna qoyulan investisiyaların həcmi 10.3 faiz, qeyri-neft sektoruna isə 3.9 faiz azalıb. Onu da qeyd edək ki, 2025-ci ildə ölkədə 129.1 milyard manatlıq və ya əvvəlki illə müqayisədə 1.4 faiz çox Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) istehsal olunub. İqtisadiyyatın neft-qaz sektorunda əlavə dəyər 1.6 faiz azalıb, qeyri neft-qaz sektorunda isə 2.7 faiz artıb.
O da məlumdur ki, neft sektoruna qoyulan sərmayələrin azalmasının obyektiv səbəbləri var. Başlıca səbəb odur ki, hasilat əhəmiyyətli dərəcədə azalıb. Üstəlik, getdikcə neft daha dərin laylardan çıxarıldığı üçün maya dəyəri də artır. Maraqlıdır, bəs qeyri-neft sektoruna sərmayə qoyuluşu niyə belə azalıb? Axı bu sahənin inkişafı prioritet hesab edilirdi və neft gəlirlərinin yerini doldurmalıdır. Niyə bu sahəyə daha çox sərmayə qoyuluşunu təmin etmək mümkün olmur?
Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən sabiq maliyyə naziri, professor Fikrət Yusifov baki-xeber.com-a açıqlamasında bu sahədə bir sıra problemlərin olduğunu və bunların həllinin vacibliyini bildirdi: “Bu mövzuda mətbuat səhifələrində və TV kanallarda ən çox çıxış edənlərdən biri də mənəm. Bu göstəricilər iqtisadiyyatımız üçün nə qədər üzücü olsa da faktdir. Nə etmək lazımdır? Hökumət ən qısa vaxtda iqtisadiyyatın sürətli inkişafını təmin edən kordinal tədbirlər görməsə, bu göstəricilər daha da pisləşəcək. İqtisadiyyatın dirçəlməsi və sürətli inkişafı yerli və xarici investisiyaların səviyyəsi ilə düz mütənasibdir. Yəni investisiyalar nə qədər çox olarsa, iqtisadiyyatın inkişaf sürəti də buna adekvat olacaq və əksinə. Keçən ilin iqtisadi göstəriciləri bir daha göstərdi ki, investisiyaların azalması nə deməkdir. Dünya Bankının məlumatlarına əsasən 2024-cü ildə Azərbaycana və bizə qonşu olan ölkələrə gələn və çıxan kapitalın həcminə dair məlumatlara nəzər salaq.
(milyon ABŞ dolları):
Ölkə Gələn kapital Çıxan kapital Fərq
Azərbaycan 231,3 742,4 -511,1
Gürcüstan 1602,9 461,9 +1141,0
Ermənistan 131, 6 56,8 +74,8
Bu rəqəmlər bir daha onu göstərir ki, ölkədən kapital axını ölkəyə gələn kapitalın həcmindən 3 dəfədən çox aşağıdır. Bu göstərici özlüyündə hökumətin üzərində ciddi düşünməli olduğu məsələdir”.
Vidadi ORDAHALLI
