“Nəinki məsələ qaldırılmayıb, heç araşdırma aparılmadan tikintiyə sərəncam verilib”
Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsinin sədr müavini Dövlətxan Dövlətxanovun açıqlamasından məlum olub ki, Bakıda 400-ə yaxın bina şəhərsalma qaydalarına uyğun tikilməyib. Məlum olub ki, 400-ə yaxın MTK tərəfindən aparılan tikinti obyektləri şəhərsalma qaydalarına uyğun deyil.
Bütövlükdə görünən odur ki, bu sahədə çoxsaylı nöqsanlar var. Necə gəldi binaların tikilməsi bununla bağlı müvafiq normaların pozulmasına gətirib çıxarıb. Bu həm paytaxtın ümumi arxitektur ansamblını pozub, həm də digər problemlərin yaranmasına səbəb olub. Yaranmış problemlərin həlli isə illərlə vaxt tələb edir. Cavabdeh qurumlar öz işlərinə məsuliyyətlə yanaşsaydılar, heç şübhəsiz, vəziyyət bu dərəcədə kritik səviyyəyə gəlib çıxmazdı. Onu da qeyd edək ki, Bakı ərazisində tikintilərin qanunsuz, heç bir norma və şəhərsalma qaydalarına əməl olunmadan həyata keçirilməsi ölkə prezidenti tərəfindən də çox kəskin tənqid olunub. Nazirlər Kabinetinin 2018-ci ilin 6 ayının sosial-iqtisadi yekunlarına həsr olunmuş iclasındakı çıxışında Prezident İlham Əliyev bildirib ki, narahatlıq doğuran sahələrdən biri də inşaat sektorudur: “Bir çox hallarda aparılan tikintilər heç bir meyara sığmır, nə şəhərsalma meyarlarına, nə tikinti meyarlarına. Bəzən memarlıq baxımından çox eybəcər binalar tikilir. Buna son qoymaq üçün çox ciddi tədbirlər görülməlidir və qanunsuz tikililərə son qoyulmalıdır. Bir çox hallarda bu işləri bir-birinin üstünə atırlar. Şəhər icra hakimiyyəti bələdiyyələrin üstünə, bələdiyyələr şəhər icra hakimiyyətinin üstünə. Amma faktiki olaraq bələdiyyələr şəhər icra hakimiyyətinin icazəsi olmadan belə hərəkət edə bilməz”. Prezidentin bu çıxışından bir neçə gün sonra BŞİH-in Memarlıq və Şəhərsalma Baş İdarəsi Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsinin tabeliyinə verildi. Bununla bağlı ölkə başçısı fərman imzaladı. İstənilən halda, 400-ə yaxın binanın şəhərsalma qaydalarına uyğun tikilməməsi böyük rəqəmdir. Bu cür böyük nöqsana görə kim məsuliyyət daşıyır? Hansı qurum daha çox günahkardır?
Məsələyə münasibət bildirən əmlak məsələləri üzrə ekspert Ramil Osmanlı bununla bağlı bir sıra məqamlara toxundu: “Konkret olaraq kimin daha çox məsuliyyət daşıdığını demək bir qədər çətindir. Ancaq ümumilikdə götürəndə bunda daha çox günahkar rayon icra hakimiyyəti orqanları və Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətidir. Bu qurumların yaranan belə vəziyyətdə məsuliyyəti daha böyükdür. Çünki həm sərəncam verən orqan kimi, həm də tikinti prosesinə nəzarət edən orqan olaraq rayon icra hakimiyyətlərinin və BŞİH-nin məsuliyyəti daha böyükdür. Ona görə ki, ərazidə hansısa tikinti aparılırsa, ilk növbədə həmin tikintinin şəhərsalma qaydalarına uyğun olub-olmamasının araşdırılması üçün dərhal icra hakimiyyəti aidiyyəti orqanlar qarşısında məsələ qaldırmalıdır. Ancaq məlum olur ki, nəinki məsələ qaldırılmayıb, heç araşdırma aparılmadan tikintiyə sərəncam verilib. Bundan başqa, tikinti prosesi dövründə qaydaların pozulması, layihədən kənara çıxılması və yekunda onlara istismar haqqının verilməsi də bura daxildir. Bütün bunlarla yanaşı, bütün günahı icra hakimlərinin üzərinə yıxmaq doğru olmaz. Burda ayrı-ayrı məsələlərdə günahkar olan tərəflər də var. Texniki şərtləri verən, tikintiyə nəzarət edən, onun təhlükəsizliyini təmin edən, əmək qanunvericiliyinin tələblərinin pozulmasına görə nəzarət etməli orqanlar da məsuliyyət daşıyır. Deməyim odur ki, bütün qurumların ayrı-ayrılıqda məsuliyyəti var. Ancaq buna görə daha böyük məsuliyyət, dediyim kimi, rayon icra hakimiyyətlərinin və BŞİH-in üzərindədir”.
Vidadi ORDAHALLI
