Kamran Əsədov: “Dünya reytinqində ilk sıralarda olan universitetlərin məzunlarına güzəştlər tətbiq olunmalıdır”
Məlumdur ki, “2007-2015-ci illərdə Azərbaycan Respublikası gənclərinin xarici ölkələrdə təhsili üzrə Dövlət Proqramı” çərçivəsində 3558 nəfər gənc dünyanın müxtəlif ölkələrinin qabaqcıl ali təhsil müəssisələrində bakalavr, magistr, doktorantura təhsili alıb. Həmin tələbələrin əksəriyyəti təhsili başa vuraraq ölkəyə qayıdıb, müxtəlif sahələrdə fəaliyyət göstərirlər.
Aparılan araşdırmalar zamanı məlum olub ki, həmin məzunların 60 faizi özəl, 40 faizi isə dövlət sektorunda fəaliyyət göstərir. Dövlət Proqramı çərçivəsində xaricdə təhsil alan məzunlarımızın böyük əskəriyyəti əmək fəaliyyəti ilə yanaşı, akademik fəaliyyət də göstərir.
Xaricdə dövlət proqramı çərçivəsində ali təhsil alan məzunların işlə təmin olunmasının hansı səviyyədə olduğunu aydınlaşdırmaq üçün təhsil eksperti Kamran Əsədova müraciət etdik. O, “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, xaricdə təhsil alan tələbələrə iki cür yanaşılır. Eyni universitetdə həm dövlət xətti ilə təhsil alan tələbələr var, həm də öz istəyi ilə oxuyanlar. Təəssüf ki, bu zaman Dövlət Proqramı çərçivəsində (2007-2015-ci illərdə) təhsil alanların kifayət qədər üstünlükləri var: “Dövlət qulluğu haqqında” Qanuna edilən dəyişiklikdən sonra yalnız 2007-2015-ci illərdə xarici ölkələrə təhsil almağa gedən şəxslər qayıdandan sonra onların işlə təmin olunmasında güzəşt tətbiq edilir. Bəllidir ki, onlar test mərhələsindən azaddırlar və birbaşa müsahibə mərhələsinə qədəm qoyurlar.
Nəzərə almaq lazımdır ki, həmin proqram çərçivəsində xaricdə təhsil alanların sayı az deyil. 3500 nəfər təhsil almaq üçün xarici ölkələrə gedib. Ancaq geri qayıdanların sayı isə azdır. Onu da deyim ki, geri qayıdanların bir qismi Təhsil Nazirliyinin özündə çalışır. Halbuki, dövlət onları xaricə göndərən zaman rəqabətə davamlı iqtisadiyyatın formalaşması üçün daha çox iqtisadi yönümlü və istehsalat sahələrində işləməsini məqsədəuyğun hesab edib. Onların hansısa nazirlikdə rəhbər postda çalışması üçün onlar xaricə oxumağa göndərilməyib. Xaricdə təhsil alan tələbələrin daha çox iqtisadiyyat, səhiyyə, sosial xidmət sahələrində çalışması məqsədəuyğundur. Çünki qeyd olunan sahələrdə ciddi kadr problemi yaşanır”.
Həmsöhbətimiz onu da vurğuladı ki, dünya reytinqində ilk sıralarda olan universitetlərin məzunlarına güzəştlər tətbiq olunmalıdır. Güzəşt tətbiq olunarsa, həm ölkənin əmək bazarında yaşanan ehtiyac aradan qaldırılar, həm də diplomları tanınar.
Günel CƏLİLOVA