Son zamanlar Azərbaycanın bir sıra dövlət qurumu və banklara qarşı genişmiqyaslı kiberhücumlar həyata keçirilir. Bu hücumların dövlət təhlükəsizliyinə təhdid yaratmaq və gizli məlumatları əldə etmək üçün nəzərdə tutulduğu da bildirilir.
Hətta Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi yanında Elektron Təhlükəsizlik Xidmətinin yaydığı məlumatda da qeyd edilir ki, DDoS tipli bu hücumların əsas məqsədi informasiya ehtiyatları vasitəsilə təqdim olunan xidmətlərin əlçatanlığını məhdudlaşdırmaqdır. O da bildirilir ki, banklara və digər müxtəlif xidmət sahələrinə məxsus bir sıra internet informasiya ehtiyatlarının fəaliyyətində qısamüddətli fasilələr yaranıb.
Qeyd edək ki, zamanla bir sıra dövlət qurumlarına və banklara qarşı kiber hücumlar olub.
Osman Gündüz: “Mövcud vəziyyət hazırda bu sahədə ciddi çatışmazlıqların və problemlərin olmasından xəbər verir”
İnformasiya texnologiyaları üzrə ekspert Osman Gündüz bildirdi ki, mövcud vəziyyət hazırda bu sahədə ciddi çatışmazlıqların və problemlərin olmasından xəbər verir: “Prezidentin müvafiq fərmanı əsasında hazırlanmalı olan “Kritik informasiya infrastrukturunun təhlükəsizliyinin təmin edilməsi haqqında Qaydalar” tez bir zamanda qəbul edilməlidir. Kritik hesab olunacaq qurumların siyahıları təsdiqlənməlidir. Eyni zamanda, fərdi məlumatların qorunması haqqında qanunvericiliyimiz də son zamanlar qəbul edilən yeni Avropa standartlarına uyğunlaşdırılmalıdır. Fərdi məlumatları qoruya bilməyən dövlət və özəl sektora qarşı cəzalar sərtləşdirilməlidir”.
Sadiq Mirzəyev: “Kiber təhlükəsizliyin təmin edilməsi və möhkəmlənməsində yalnız aidiyyəti qurumlar cavabdehlik daşıyır”
İnformasiya texnologiyaları üzrə mütəxəssis Sadiq Mirzəyevin sözlərinə görə, müasir dövrdə dövlətlərarası müharibə təkcə səngərlərdə və sərhədlərdə yox, həmçinin virtaul cəbhədə də aparılır: “Bildiyimiz kimi, dövlət əhəmiyyətli məlumatlar və rəsmi sənədlər idarəetmə sistemini təmin edən proqramlarda cəmlənib. Bunu yaxşı bilən düşmən qüvvələrin ünsürləri məqsədyönlü şəkildə dövlət saytlarına, dövlətin xidməti strukturlarına hücumlar təşkil edirlər. Bu hücumlarda onların bir məqsədi yalnız gizli məlumatları əldə etmək, öyrənmək, pul oğurlamaq, ən pis halda isə bütün sistemi çökdürməkdir”.
Ekspert onu da əlavə etdi ki, kiber təhlükəsizliyin təmin edilməsi və möhkəmlənməsində yalnız aidiyyəti qurumlar cavabdehlik daşıyır: “Hər dövlət qurumu istənilən kiberhücumlardan qorunmalı, bununla bağlı ciddi tədbirlər görməlidir. Bu hücumların qarşısının alınması üçün ilk növbədə bir sıra təcrübələr həyata keçirilməlidir. Kiberhücumların növləri çoxdur, dövlət bütün bunların hamısına hazır olmalıdır. Edilən hücumlara qarşı mübarizəni gücləndirmək üçün mütləq şəkildə xüsusi sistem yaradılmalıdır, informasiya texnologiya sistemində təhlükəsizlik tədbirləri sərtləşdirilməlidir. Bu işlər görülməlidir ki, dövlətin önəmli proqramlarına və xidməti qurumlarına ziyan dəyməsin”.
Günel CƏLİLOVA
