Məlum olduğu kimi, Azərbaycandakı özəl orta məktəblərdə və liseylərdə dərslərə sentyabrin 1-dən başlanılıb, bu müəssilərdə əyani tədris həyata keçirilir. Azərbaycanda dərslərin adətən sentyabrın 15-də başlamasına baxmayaraq, özəl məktəblər dərslərə sentyabrın 1-dən start verib.
Ölkəmizdə fəaliyyət göstərən ali məktəblərin bir coxu da öz tədris qaydalarını açıqlayıb. Bəzi universitetlər bəyan edir ki, ənənəvi tədrisə keçməyəcəklər və distant təhsil verəcəklər. Təhsil Nazirliyi isə deyir ki, hələ tədrisin hansı formada başlanılacagı ilə bağlı qərar verməmişik.
Ali və orta təhsil sahəsində bu qədər pərakəndəlik, fikir ayrılığı nədən yaranır? Bunun səbəbi nədir? Özəl orta məktəblər və liseylər, eləcə də bəzi universitetlər özbaşına qərar qəbul edir. Təhsil Nazirliyi isə ölkədə rəsmən tədrisin nə zaman başlayacağı barədə hələ hər hansı bir qərar verməyib.
Həbib Zərbəliyev: “Anlaşılmaz vəziyyət yaranıb...”
Tanınmış mütəxəssis, professor Həbib Zərbəliyev bizimlə söhbətində baş verən proseslərdə ciddi anlaşılmazlıq olduğunu dedi. “Mən ÜST-ün bəyanatını oxudum, orada təxminən belə ifadə vardı ki, xəstəliyin tez aradan qaldırılması üçün mütləq ümumtəhsil məktəblərində dərslər başlamalıdır. Bu nə isə çox paradoksal bir fikir idi. Bunun nə demək olduğunu anlaya bilmədim. ÜST Azərbaycan hökümətini orta ümumtəhsil məktəblərində ənənəvi tədrisi bərpa etməyə çağırır, digər tərəfdən özəl məktəblərdə dərslərin başlanması ilə bağlı qərar qəbul edilir, dərslərə başlanılır, bu da anlaşılmazlıq yaradır. Əgər xəstəlik varsa, bu hamı üçündür, burada heç kəs kənarda qalmır. Hətta azyaşlıların immunitetinin güclü olması da onlar arasında xəstəliyin yayılmayacağı anlamına gəlmir. Özəl məktəblərdə tədrisə başlanılması, dövlət orta və ali məktəblərin isə hələ təhsilə başlamaması bir qədər absurd görünür. Prosesə nazirlik ciddi nəzarət etməlidir. Eyni zamanda universitetlər də öz-özlərinə qərar qəbul edə bilməzlər. Əgər dərslər başlayacaqsa, hamısında eyni qaydada başlamalıdır. Amma Təhsil Nazirliyi özü də az qala qeyri-müstəqil bir qurumdu, onu TƏBİB-dən asılı ediblər. TƏBİB də ağlına gələn qərarı verir...
Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın təqdim etdiyi yoluxma sayı reallığı əks etdirirsə, onda nə özəl məktəblərdə dərslər başlamalı idi, nə də dövlət ali və orta məktəblərində, kolleclərdə və sair tədris məktəblərində. Yəni vəziyyət belə kritik olduğu halda ənənəvi tədrisin bərpası doğru olmazdı. Anlaşılmaz vəziyyət yaranıb, bu anlaşılmazlıq insanları çaşdırır. Siz Təhsil Nazirliyindən qərar gözləməyin, çünki bu nazirlik hər hansı bir qərar vermir, o sadəcə, təhsil barədə verilən qərarı təhsil işçilərinə, təhsil alanlara çatdırır...”
Kamran Əsədov: “Təhsil Nazirliyi təhsillə bağlı hər hansı bir qərar vermək səlahiyyətinə malik olan qurum deyil”
Tanınmış təhsil eksperti Kamran Əsədov isə hesab edir ki, özəl orta məktəblərin, eləcə də universitetlərin verdiyi qərar tamamilə qanunamüvafiqdi. “Hazırda qüvvədə olan qanunvericiliyin tələblərinə görə, 15 sentyabrda və hətta ondan əvvəl tədrisin ənənəvi qaydada X-XI siniflər istisna olmaqla başlamasında heç bir problem yoxdur. Yəni Nazirlər Kabinetinin bu barədə son qərarı 2021-ci ilin fevralında yerilib. Orada tədrisin hibrid formada bərpasına, eyni zamanda hazırlıq və repetitor kurslarının 10 nəfərdən artıq olmayan tərkibdə faəliyyətinə icazə verilib. Qüvvədə olan qanuna görə, özəl məktəblərin və mərkəzlərin tədris prosesini bərpa etməsi ilə bağlı atdığı addımlar qanunsuz deyil. Sadəcə, biz bunun əksini özündə əks etdirən qanunu görməmişik. Söhbət nədən gedir. Təhsil Nazirliyi dövlət qurumudur və bu qurum Nazirlər Kabinetinin verəcəyi qərar əsasında tədris ilini davam etdirəcək. Oktyabrın 1-nə qədər olan qaydalara, qüvvədə olan qanunvericilik aktlarına görə tədris bərpa edilir. Təbii ki, universitetlərdə tədris yalnız tibb və mühəndislik ixtisaslarında ənənəvi qaydada olacaq. Amma digərlərində bu yoxdu. O ki qaldı dərslərin açılması məsələsinə, dərslər birmənalı şəkildə açılmalıdır. Ona görə məktəblər açılmalıdır ki, yoluxmuş şəxslər müəyyənləşdirilsin və onlar cəmiyyətdən təcrid olunsunlar. Çox təəssüf ki, operativ qərar verməkdən çəkinirik. Bütün göstəricilər tədrisin bərpasını qaçılmaz edir. Təhsil Nazirliyinin indiyə qədər qərar verməməsi isə Operativ Qərargahdan asılıdı. Ona görə ki, Təhsil Nazirliyi qərarverici orqan deyil, icraedici orqandı, nazirlik yuxarı qurumdan verilən qərarı icra edir. Yəni Təhsil Nazirliyi təhsillə bağlı hər hansı bir qərar vermək səlahiyyətinə malik qurum deyil”-deyə K.Əsədov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA