Pandemiya səbəbindən ictimai nəqliyyatın şənbə və bazar günləri işləməsinə qadağa hələ də qüvvədədir.
Əksər vətəndaşlar və ekspertlər hesab edir ki, ictimai nəqliyyatın hərəkətinə tətbiq edilən qadağanın aradan tez bir zamanda qaldırılması yaxşı olardı. Təcrübə göstərir ki, Bakıda da, ölkənin hər yerində də şənbə və bazar günləri ictimai nəqliyyatda bir qayda olaraq ən aşağı sərnişin sıxlığı olur. Ona görə də iş günləri - I, V günlər ictimai nəqliyyatın tam gücü ilə işləməsi və şənbə-bazar günü işləməməsi, əslində, virusla mübarizədə bəlkə də ən səmərəli yol deyil.
Cəmi iki gün müddətində, özü də sərnişin sıxlığının ən aşağı səviyyədə olduğu müddətdə ictimai nəqliyyatın fəaliyyət göstərməməsinin hansı əhəmiyyəti ola bilər, virusla mübarizəyə hansı töhfəni verə bilər, sual altındadır. Çünki şənbə və bazar günləri insanların çoxu işə getmir, müəyyən obyektlər, müəyyən dövlət qurumları işləmir. Bir halda ki, ictimai nəqliyyat yoluxma risqi yüksək olan bir yerdir, o risq də sərnişin çox olanda baş verir ki, o günlər də I, V günlərdir.
Şənbə və bazar günləri ictimai nəqliyyatın işləməməsinin mənfi tərəfləri də var. Mənfi tərəfi ondan ibarətdir ki, az da olsa, bəzi müəssisə və təşkilatlar işləyir. Tutaq ki, fasiləsiz işləyən dövlət qurumlarının, həyati əhəmiyyətli obyektlərin (qaz, su, enerji təchizatı) işçiləri şənbə və bazar günləri əməlli-başlı əziyyət çəkirlər, nəqliyyat problemi yaşayırlar, taksilərin ümidinə qalırlar. Adi vətəndaşlar da, digər insanlar da şənbə və bazar günləri müəyyən bir xidmətlərdən istifadə etmək üçün, müəyyən bir ehtiyacları üçün harasa gedirlər, onlar da əziyyət çəkirlər. Bütün bunlar da iqtisadi baxımdan problemlərlə üzləşmələrinə səbəb olur.
İddialar var ki, bu qadağalar məmurların himayəsində olan taksi firmalarına milyonlar qazandırmaqda davam edir. İş o yerə çatıb ki, bəzi taksi şirkətləri şəhər işçində Bakıdan rayonlara gediş qiymətində xidmət göstərir. Həftəsonu qadağasından istifadə edən taksilərin qiymət siyasətinə hansısa qurum nəzarət etməlidirmi?
Ekspert İlqar Hüseynli “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, taksilərin qiymət məsələsi qanunvericiliklə normal şəkildə tənzimlənmir: “Onlar da bu məsələdən istifadə edib, ürəkləri istədikləri qiymətləri qoyurlar. Pandemiya fors-major bir vəziyyətdir. Bundan sonrakı dönəmdə də bu sahədə sağlam rəqabətin olması vacibdir. Əslində, qiymət siyasətinə dövlətin müdaxiləsi az olsa yaxşıdır. Onda bir neçə taksi şirkəti arasında sərbəst rəqabət olacaq. Vahid tarifə keçilməsinin yolu var. Onda bütün taksilərə taksometrlər qoyulmalıdır. Bu halda müştəri günündən asılı olmayaraq gedəcəyi məsafəyə görə pul ödəyəcək. Bizdə pandemiya qadağasına görə taksilərə tələbat çoxalır. Normalda isə qeyri-iş günlərində taksilərə sifariş az olmalıdır. Bu da, taksilərdən daha çox, həmin qərarı verənlərin günahıdır. Düşünürəm ki, BNA taksilərlə bağlı optimal bir tarif müəyyənləşdirsə yaxşı olar. Bu qiymət də elə qoyulmalıdır ki, həm şirkətə, həm sürücülərə, həm də əhaliyə sərf etsin. Bu da sərnişinlə sürücülər arasında mübahisələrə son qoyacaq. Hazırda taksilərin qiyməti yalnız həftə sonlarına görə dəyişmir. Hətta sutkanın müəyyən saatlarına görə bu dəyişikliyi hiss edirik. Gecə saatlarında bir tarif olur, gündüz başqası. Elə etmək lazımdır ki, sistem özü-özünü tənzimləsin. Bunun da ən optimal yolu vahid qiymət əsasında ödənişlərin taksometrlərə görə müəyyənləşməsidir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
