şənbə günü, 21 noyabr 2026
     

Xəzərdən Qara dənizə uzanan coğrafiyada yaranan böyük təhlükə...

Image


Qafqazda, Qara dənizdə baş verən son proseslər bu bölgələrin dəhşətli müharibələr üçün yeni məkan olmaq ehtimalını getdikcə yüksəldir. Hadisələrin bu səpkidə inkişafından region ölkələri, o cümlədən Azərbaycanın əsas müttəfiqi olan qardaş Türkiyə də ciddi narahatlıq ifadə edir. Yaranmış gərginliyə səbəb isə NATO ordularının tədricən Qafqaza gəlişi və buna cavab olaraq Rusiyanın adekvat addımlar atması, o cümlədən Qara dənizdə hərbi mövqelərini gücləndirməsidir.
Belə bir vaxtda isə bəlli olub ki, Gürcüstanda NATO-nun daimi qoşun hissəsi yerləşdiriləcək. Ölkənin müdafiə naziri Tina Xidaşelinin sözlərinə görə, həmin dəstə mayın 13-dən başlayan "Noble Partner - 2016" hərbi təlimlərindən sonra təqdim olunacaq: "Məhz bu təlimlərin bitməsindən sonra Gürcüstanda NATO operativ reaksiya qüvvələrinin sertifikatlanmış dəstəsi yerləşdiriləcək. Bu, NATO nişanları daşıyacaq ilk rəsmi dəstə olacaq".
"Noble Partnet-2016" təlimləri mayın 26-na qədər davam edəcək və təlimlərdə 1300 nəfər, o cümlədən 600 amerikalı, 500 gürcü və 150 britaniyalı hərbçi iştirak edir. Rusiya artıq bu təlimləri təxribat adlandırıb. Gürcü ekspert Vaxtanq Maisaya isə bildirir ki, "Noble Partnet-2016" hərbi təlimi Gürcüstan üçün çox vacibdir. Onun sözlərinə görə, hazırda Qafqazda geostrateji vəziyyət çətinləşib: "Buna görə də NATO və Rusiya bir-birini düşmən kimi görür. İstənilən hərəkət qarşı tərəfdən təhdid kimi qəbul edilir. NATO və Rusiya arasında qarşıdurma Baltikyanı ölkələr və Qara dənizdə baş verə bilər. Tərəflərdən heç biri geri çəkilmək istəmir. Gürcüstan və Ukrayna hazırda soyuq müharibə cəbhəsində yerləşir".
Qafqazla yanaşı Qara dənizdə də mümkün toqquşmanı Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan da istisna etmir. O, hətta Qara dənizin "rus gölünə" çevrilməsindən gileylənib. Prezident, həmçinin, Rusiyaya qarşı durmaq üçün NATO-nu Qara dənizdə fəal iştiraka çağırıb: "Biz Qara dənizdə koordinasiyamızı və əməkdaşlığımızı gücləndirməliyik. İyulun 8-də Varşavada NATO-nun sammitinin nəticələrinə ümid edirik. Qara dəniz sabitlik dənizinə çevrilməlidir. Mən NATO-nun baş katibinə onların, demək olar ki, Qara dənizdə olmamalarını və bu səbəbdən də dənizin az qala "rus gölünə" çevrildiyini bildirmişəm. Biz Qara dənizə çıxışı olan ölkə kimi öz borcumuzu yerinə yetirməliyik. Tədbir görməsək, tarix bizi bağışlamayacaq".
Moskva isə həm Qara dənizdə, həm də Qafqazda hərbi fəallığını artırır. Ukrayna Müdafiə Nazirliyinə bağlı Kəşfiyyat Təşkilatının nümayəndəsi Vadim Skibitski qeyd edir ki, Rusiya Qara dənizə artıq xeyli müddətdir yeni tip silahlar gətirir: "Krımın ilhaqından əvvəl Rusiya Qara dənizə gətirə bilmədiyi müasir silah növləri və hərbi vasitələrini indi rahatlıqla bölgəyə yerləşdirir.
Məsələn, oraya qanadlı raketlərlə silahlanan yeni nəsil dənizaltılar gətirildi. Sahillərdə raket sistemləri yerləşdirilir. Həm təyyarə, həm də gəmi qrupları gücləndirilir".
Ukraynanın Müdafiə Nazirliyi Kəşfiyyat Xidməti daha əvvəl də Rusiya Hava Qüvvələrinin Qara dəniz regionunda NATO üzvü ölkələrə qarşı potensial kəşfiyyat və bombalama əməliyyatının detalları üzərində çalışdığını bildirmişdi. Bu məlumata görə, keçirilən manevrlərdə bir ədəd İL-20 kəşfiyyat təyyarəsi Rumıniya, Bolqarıstan və Türkiyənin hərbi və dövlət bazasından ibarət hədəfləri təsbit etmək və vurmaq məqsədilə uçuş təlimlərinə başlamışdı.
Bundan başqa, Rusiya "soyuq müharibə" dövrünün Amerikanı ən çox qorxudan silahını, yəni nüvə qatarını işə salmağa qərar verib. Rusiya Müdafiə Nazirliyi dəmiryol döyüş raket kompleksi "Barquzin"in yaradılmasına dair qərarı açıqlayıb. Rusiya Hərbi Hava Qüvvələri komandanının MDB ölkələri üzrə Birləşmiş hava hücumundan müdafiə sistemlərini kurasiya edən müavini, general-leytenant Ayteç Bijev deyib ki, "Barquzin" raket-qatarı xarici görkəminə görə adi sərnişin qatarından fərqlənməyəcək və Rusiyanın dəmir yolları şəbəkəsi ilə hərəkətdə olacaq: "Belə qatarların sayı bir neçə olacaqsa, onlar müxtəlif vaxtlarda və müxtəlif yerlərdə hərəkət edəcəklər. Siqnal daxil olanda raket-nüvə zərbəsi endirəcəklər. Belə siqnal alınanda qatar dayanır, ondan kontakt məftillərini kəsmək üçün xüsusi qayçılar ayrılır. Bundan sonra raket qurğusu yerləşdirilmiş vaqonlardan biri qatardan açılır və nüvə zərbəsinə hazırlaşır".
Beləliklə, Qafqaz və Qara dəniz tədricən qaynar nöqtələrə çevrilir. Burada, hərblə yanaşı, digər maraqlar da var. Məsələn, Qara dənizdən Xəzərə qədər uzanan coğrafiya "Cənub Qaz Dəhlizi"nin marşrutunun da keçdiyi ərazidir.
Burada yaranın gərginlik həmin marşruta da hədə yarada bilər və Moskva da elə bunu istəyir. Qərb Rusiya qazından asılılığını azaltmaq və ya tam aradan qaldırmaq üçün Xəzər və Yaxın Şərq ölkələrinin təbii sərvətlərindən faydalanmaq istəyir.
Moskva isə birmənalı şəkildə bunun əleyhinədir. NATO-nun "Genişləndirilmiş Qara dəniz" layihəsini Xəzərə qədər uzatması isə Moskvanı həm də Xəzərdə aktivləşdirir. Təsadüfi deyil ki, Rusiya burada da hərbi gücünü artırmaqda davam edir.
Tahir TAĞIYEV 



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

Putin “nüvə çantası”nı özü ilə Çinə niyə aparmışdı...

Ermənilər Qarabağda Amaras udin-alban abidəsinə kor iddialardan əl çəkmirlər...

SON XƏBƏRLƏR

20.11.2026 / 23:10
Minlərlə ailənin torpaq probleminin həlli istiqamətində mühüm addım - çıxarış almaq mümkün olacaq...

20.11.2026 / 22:37
İraqda məzhəb savaşı başlanır, işin içində yenə İran var

20.11.2026 / 22:15
Tramp Konqresdə nəzarəti itirməzdən əvvəl hərəkətə keçdi - Ukraynada sülh üçün son tarix açıqlandı...

20.11.2026 / 21:58
BMT-ni bərbad günə qoyanlar onun “köklü islahatına” qərar verdilər...

20.11.2026 / 21:43
Danimarka Rusiya hərbi attaşesini ölkədən qovur, ruslar üçün vizaları da dayandırır – vaxt verildi...

20.11.2026 / 21:35
Britaniya ordusu dron dövrünə hazırlaşır?

20.11.2026 / 21:24
Moskvadan Tallinn və Buxarestə etiraz - hər iki ölkənin diplomatları Rusiya XİN-ə çağırıldı

20.11.2026 / 21:16
Paşinyan “Qərbi Ermənistandan” imtina etdi ki, Bakı da Qərbi Azərbaycandan imtina etsin - Hay ki, hay...

20.11.2026 / 20:58
Qərbi Zəngəzurun tarixi irsinin UNESCO-da mənimsənilməsinə start verildi...

20.11.2026 / 20:41
Tramp Çindəki hadisədən sonra təyyarədaşıyan bir gəmini İranın "qapısından" çəkib apardı...

20.11.2026 / 20:22
Rəsmi Ankara NATO-ya sərt mesaj verdi – Alyans Türkiyəni Yaxın Şərqdə tək qoydu...

20.11.2026 / 20:07
Parlament buraxılır, Konstitusiya dəyişdirilir, müxalifət ləğv edilir - Paşinyan mürəkkəb ssenariyə baş vurdu...

20.11.2026 / 19:49
Azərbaycanda kitabxanalar 26 faiz azalıb, bəzi kəndlərdə onlar fəaliyyətini tamamilə dayandırıb

20.11.2026 / 19:44
Dədə Qorqud epoxasının memarlıq irsi:Nəzəri fikirlər, tarixi baxışlar və məkan semantikası

20.11.2026 / 19:25
Macarıstan Ukrayna siyasətini tam dəyişdi - Madyar Orbanı sildi...

20.11.2026 / 19:25
Vyetnam üçün Avropaya Azərbaycanın üzərindın yol açıldı...

20.11.2026 / 19:10
İŞİD-in “Vilayəti Xorasan” qruplaşmasının iki üzvü Azərbaycana gətirilərək həbs edildi - FOTO

20.11.2026 / 18:57
Moskvadan Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin Dublin görüşünə reaksiya...

20.11.2026 / 18:43
Maşın alan yoxdur, amma qiymətlər sürətlə artır

20.11.2026 / 18:27
Yeni Yalta sammiti alınmadı, amma Rusiya, Çin, ABŞ liderləri istəklərinə nail oldular

20.11.2026 / 18:11
Fransa və Hindistan BTQ-yə açıq savaş açdı - təşkilatın sosial media hesablarına kiberhücumlar başladı...

20.11.2026 / 17:57
Şəmkir xəstəxanasını su basdı - TƏBİB-dən açıqlama...

20.11.2026 / 17:51
İslam yaxın onillikdə dünyanın ən böyük dininə çevriləcək

20.11.2026 / 17:40
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı 2 milyonluq qalmaqal - iş prokurorluğa çıxdı...

20.11.2026 / 17:32
Almaniya və Ukrayna arasında fikir ayrılığı - Avropalı liderlər Moskvaya gedəcəkmi...

20.11.2026 / 17:26
Dünyanın "3 iddialı ağası" Qəzzada on minlərlə müsəlmanın faciəsinə susdu...

20.11.2026 / 17:12
Mehriban Əliyevanın sosial media hesablarında Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşünə dair paylaşım edilib

20.11.2026 / 17:05
Trampdan Ukrayna ilə bağlı mühüm açıqlama - Vaşinqton Kiyevsiz qərar verməyəcək...

20.11.2026 / 16:32
Kolleclərə qəbul qaydaları dəyişir - qiyabi təhsil ləğv edilir...

20.11.2026 / 16:25
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama rəsmi səfəri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

20.11.2026 / 16:09
Ermənilər pasportlarda doğulduğu yer kimi "Azərbaycan " yazdırırlar...

20.11.2026 / 16:02
Prezident İlham Əliyevin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində... - FOTO

20.11.2026 / 15:44
Çin lideri Putini niyə bu qədər soyuq qarşıladı...

20.11.2026 / 15:29
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO

20.11.2026 / 15:23
Azərbaycanda boşanmaların sayı artır - hər 100 nikahın 48-i dağılır...

20.11.2026 / 15:20
Bakı–Balakən–Bakı marşrutu üzrə qatarların hərəkəti bərpa olunur

20.11.2026 / 15:09
Rusiyanı Ukraynada yeni işğala ruhlandıran kimdir - ABŞ müdafiə nazirinin yanlışı...

20.11.2026 / 15:08
“Vətəndaşlar referendumda yeni Konstitusiyanın əleyhinə səs verərsə, istefa verməyə hazıram” - Paşinyan

20.11.2026 / 14:50
Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib - RƏSMİ AÇIQLAMA...

20.11.2026 / 14:45
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO

20.11.2026 / 14:44
Aİ və Böyük Britaniya tələbə mübadiləsi barədə razılığa gəldilər, lakin təhsil haqları dayandırıldı

20.11.2026 / 14:32
Əli Əsədov Kobaxidzeyə başsağlığı verdi

20.11.2026 / 14:24
Krım körpüsü Niderland raketləri ilə vurulmuşdu - Niderland və Avstriyanın Kiyevdəki səfirlikləri bombalandı...

20.11.2026 / 14:12
Əməkdar artist Nigar Şabanova icra hakimiyyətini tənqid etdi

20.11.2026 / 14:08
Polşanın Lublin şəhərində hava hücumu xəbərdarlığı edilib

20.11.2026 / 14:01
Milli Xalça Muzeyində “Ortaq irs: Türk xalçası” mövzusunda beynəlxalq simpozium təşkil olunacaq

20.11.2026 / 13:59
AĞDAMIN MƏDƏNİ YADDAŞI: DAŞLARA HƏKK OLUNMUŞ TARİX VƏ YENİDƏN DİRÇƏLƏN İRS

20.11.2026 / 13:59
AMEA-nın strukturunda dəyişiklik edilib

20.11.2026 / 13:55
Le Penin partiyasının qərargahında məlumat sızması ilə əlaqədar axtarış aparılıb

20.11.2026 / 13:50
Çin "üçlüyünün" bəyanatları Avroatlantik məkanı parçaladı...

20.11.2026 / 13:35
Putinin təhdidlərindən saatlar sonra Rusiya ordusu Kiyevə üç ballistik raket atdı - körpülər vuruldu...

20.11.2026 / 13:18
Lukaşenko kənd təsərrüfatı nazirini söydüyünü etiraf etdi - sonra ondan üzr istəyirəm...

20.11.2026 / 13:03
Vyetnam Azərbaycanda səfirlik açır...

20.11.2026 / 12:51
Jurnalistlər üçün müsabiqə elan edildi

20.11.2026 / 12:36
ABŞ-da hakerlər “Visa”, “Mastercard” və “JPMorgan Chase” müştərilərinin məlumatlarını ələ keçirdi…

20.11.2026 / 12:21
Sahibə Qafarova Qurbanqulu Berdiməhəmmədovla görüşdə iştirak edib

20.11.2026 / 12:14
Uşaqların energetik içkilərə marağı artır – nəzarət gücləndirilə bilər...

20.11.2026 / 12:01
Media və Yayım Şurasının müsabiqələrinin keçirilməsi qaydalarında yenilik edildi

20.11.2026 / 11:50
İspaniya futbolunun dörd nəhəngi İstanbulda üz-üzə gəlir

20.11.2026 / 11:37
Jurnalist müsabiqəsində sosial media aktivliyi də nəzərə alınacaq - YENİ QAYDA...

20.11.2026 / 11:23
Keçmiş təhsil nazirinə yeni vəzifə verildi...

20.11.2026 / 11:09
Dəbilqəsiz elektroskuter sürmək qadağan edilə bilər - Ombudsmandan təklif...

20.11.2026 / 10:54
Bu halda media subyektinə yardım dayandırılacaq...

20.11.2026 / 10:36
Sülhə mane olan sənəd Ermənistanın rəsmi saytlarında açılmır

20.11.2026 / 10:18
Prezident İlham Əliyev Hanoyda Vyetnam Milli Assambleyasının sədri ilə görüşüb - FOTO/YENİLƏNDİ

20.11.2026 / 10:03
Tramp İrana yeni hücumla bağlı yeni tarix açıqladı – nələrin baş verəcəyini görəcəyik…

20.11.2026 / 09:47
Abşeron-Xızı Təhsil İdarəsinin müdiri yeni vəzifəyə təyin edildi...

20.11.2026 / 09:30
Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Agentliyi 2027-ci il üzrə kiçik və böyük qrant müsabiqələrini elan edir

20.11.2026 / 09:20
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Vyetnamın Baş naziri ilə görüşü olub - FOTO/YENİLƏNDİ

20.11.2026 / 08:41
Prezident İlham Əliyev Hanoyda Ho Şi Minin məqbərəsini ziyarət etdi - FOTO

20.11.2026 / 08:21
Ukraynanın NATO-ya üzvlüyü gündəmdə - yalnız ərazi güzəşti qarşılığında…

20.11.2026 / 08:11
Netanyahunun əsas rəqibi hərəkətə keçdi - Ayzenkot ərəb partiyaları ilə koalisiyaya gedir

20.11.2026 / 08:10
Prezident İlham Əliyev Hanoyda “İnqilab şəhidləri” abidəsini ziyarət edib - FOTO

20.11.2026 / 08:01
Senat Trampın İrana qarşı müharibə səlahiyyətini məhdudlaşdırmaq cəhdini rədd etdi

20.11.2026 / 00:45
Beynəlxalq Məhkəmədən tarixi qərar... Myanma Arakan müsəlmanlarına qarşı rəsmən soyqırımda ittiham olundu – təzminat ödəyəcəklər…

20.11.2026 / 00:11
Qarakənd faciəsindən 35 il ötür...

20.11.2026 / 00:01
Bu gün Ağdam Şəhəri Günüdür - Qarabağın dirçəliş rəmzinə çevrilən Ağdam...

19.11.2026 / 22:53
Azərbaycan tarixinin öyrənilməmiş səhifələri

19.11.2026 / 22:35
Sadiq həmişə müharibənin qələbə ilə bitəcəyini deyirdi…

19.11.2026 / 21:58
Yeni prezident seçkilərinə qədər Əkrəm İmamoğluna “siyasətlə məşğulluq” qadağası qoyuldu...

19.11.2026 / 21:35
“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

İnformasiya texnologiyaları Azərbaycanın inkişafında yeni güclü mənbə kimi özünü daha çox təsdiqləyir....

XƏBƏR ARXİVİ