Məhəmməd Əsədullazadə: “Bu dövlətlər Türkiyənin regional güc, söz sahibi olmasını istəmirlər”
Məlum olduğu kimi, Suriyada vəziyyət yenidən gərginləşib. Belə ki, martın 6-dan Suriyanın keçmiş prezidenti Bəşər Əsədin tərəfdarları Latakiya əyalətinin Cebla bölgəsində yeni hakimiyyətin təhlükəsizlik əməkdaşlarına qarşı silsilə hücumlar təşkil ediblər.
Günlərdir davam edən döyüşlər nəticəsində 1500-dən çox insanın, o cümlədən Əsədin aid olduğu ələvi icmasına mənsub min mülki şəxsin öldürüldüyü bildirilib. Qeyd edək ki, ən gərgin döyüşlər Əsəd ailəsinin mənsub olduğu dini azlıq – ələvilərin yaşadığı Cəblə şəhərində qeydə alınıb.
Məlumat üçün qeyd edək ki, dekabrın 8-də Suriya rejiminin keçmiş lideri Bəşər Əsəd hakimiyyəti tərk edib Moskvaya qaçdı və idarəçiliyi “Təhrir əş-Şam” qruplaşması ələ aldı. Bir müddət sonra Suriyanın müvəqqəti hökumətinin prezidenti Əhməd əl-Şaraa seçildi. Əsəd devriləndən sonra belə üsyan olmayıb. Bu isə onu göstərir ki, bunun arxasında dayanan ölkələr var. Ən çox İranın, Rusiyanın, İsrailin və ABŞ-ın adı hallanır. Çünki bu dövlətlərin dördü də Türkiyənin Suriyada söz sahibi olmasını istəmir. Əgər belədirsə, o zaman Türkiyə təklənir. Maraqlıdır, niyə?
“Latakiyada üsyan planının mərkəzi Tartusda Rusiya hərbi bazasıdır”
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən politoloq Məhəmməd Əsədullazadənin fikrincə, əsasən İran, Rusiya və İsrail Türkiyənin regional güc olmasını istəmir: “Ona görə də Suriyada ixtişaşları körükləyib ölkəni parçalamaq istəyirlər. Bu, Suriyadan sonra ən çox Türkiyənin zərərinədir. Məsələ ondadır ki, İran və Rusiya ələvilərin sıx məskunlaşdığı Latakiya bölgəsində silahlı üsyana hazırlıq işləri aparırdı. Suriya hökuməti proseslərin qarşısını almaq üçün Latakiyada təmizləmə əməliyyatına başladı. Rusiya və İran Latakiyada ələvilərin yeni muxtariyyətini yaradib, Suriyada təhlükəsizliyin təmin edilməməsi və Türkiyənin mövqeyinin zəifləməsi istiqamətində vahid şəkildə işləyib. Latakiyada üsyan planının mərkəzi Tartusda Rusiya hərbi bazasıdır. İsrail Hizbullaha qarşı hərbi əməliyyatları Suriyaya görə tam dayandırıb. Çünki Hizbullah Suriya hökumətinə qarşı radikal mövqeyə malikdir. Artıq İran və Rusiyaya Suriyada zərbə vuruldu. D.Tramp administrasiyası İsrailə görə Suriya məsələsində Türkiyə ilə əməkdaşlığı inkişaf etdirmir. İsrail baş naziri Benyamin Netanyahu Suriya siyasətində İran və Rusiyanın siyasətini dəstəkləyir. Göründüyü kimi, anti-Turkiyə koalisiyasında İsrail və İran ayrı-ayrılıqda olsa da, eyni cəbhədədirlər. Türkiyə və Suriya Latakiyada İran-Rusiya tandeminin planının qarşısını alıb. İsrailin druzlardan istifadə edərək Suriyanın cənubunda möhkəmlənməsi Türkiyə və İsrail arasında növbəti mərhələdə gərginliyə səbəb ola bilər. Tramp və administrasiyası məhz B.Netanyahunun istəyi ilə Türkiyə əleyhinə Suriyadan hərbiçilərini çıxarmır. Suriya ilə bağlı proseslər gərgin situasiyada davam edəcək”.
Vidadi ORDAHALLI
