Məlum olduğu kimi dekabrın 25-də Azərbaycanın Xankəndi şəhərində erməni sakinlər mitinq keçirib. Aksiya iştirakçıları Laçın yolunun açılmasını tələb ediblər.
Mitiqnin izdihamlı olması üçün Qarabağdakı separatçı rejim rəhbərliyi xeyli səy göstərməli olub. Belə ki, maksimum kütləvilik yaratmaq üçün bütün “inzibati təşkilatlar”a tapşırıq verilib. “İnzibati strukturlar”da çalışanlara mitinqdə iştirakın məcburi olduğu, müəllimlər və həkimlərə iştirak etməyəcəyi təqdirdə, işdən qovulma ilə bağlı xəbərdarlıq edilib. “Ali məktəb” tələbələri aksiyaya qatılmayacaqları halda ciddi problemlərlə üzləşəcəkləri ilə bağlı xəbərdar olunublar. Həmçinin ətraf kəndlərdən əhalinin Xankəndi meydanına gətirilməsi uçun avtobuslar ayrılıb. Bununla yanaşı, mitinqə könüllü gəlmək istəyənlərə pulsuz yanacaq verilir. Mitinqə gələn hər bir kəsə 30-40 dollar verilib. Hadisə yerindən çəkiliş etmək üçün pulsuz internet paketləri paylanılıb. Əhali ilə aparılan danışıqların bir çoxunda sadə vətəndaşlar ailəlikcə mitinqdə iştiraka təhrik olunub. Hətta uşaqlar da aksiyaya cəlb olunub. Elə bu fonda Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın həyat yoldaşı Anna Akopyan Qarabağ ermənilərini azyaşlı uşaqlardan siyasi məqsədlər üçün sui-istifadə etməkdə suçlayıb. O, sosial şəbəkədə yazıb: “2020-ci il dekabrın 25-də Ermənistan KİV-də bu başlıqlı materiallarla dolmuşdu: “Xankəndində qalmaqal. Qarabağ sakinlərinin xahişi ilə Anna Akopyanın fondu tərəfindən quraşdırılan çadırlar və milad yolkası sökülüb”. Həqiqətən də, yolka və uşaq pavilyonlarını sökdülər, tədbir ləğv olundu. Kiçik qəlblərinə müharibənin bütün qəddarlıqlarını sığdıran uşaqlara üçgünlük də olsa acı həqiqətdən qopmağa qoymadılar. Böyüklər, anladığınız kimi, qəlbsizdir. Özü də onlardan bu heç tələb də olunmurdu”. O vurğulayıb ki, təşkil olunmuş tədbir böyüklər üçün deyildi: “Onlar nə plastilindən evciklər qurmalı, nə kimyəvi təcrübələr aparmalı, nə də nağıllar danışmalı idilər”. Baş nazirin həyat yoldaşı bildirib ki, heç bir konsertin planlaşdırılmamasına baxmayaraq, Qarabağ erməniləri uşaqlara qarşı eqoistcəsinə davranıb: “Qısası, böyüklərin uşaqlara qarşı daha eqoist davranışı ola bilməzdi. Ancaq, görünür, bu sadəcə başlanğıc idi. İndi də həmin böyüklər eyni uşaqların əlinə ürəkağrıdan yazılar verir, yolkaların qarşısına qoyur, şəkil çəkdirirlər. Onlar uşaqlara kədərli mətnləri əzbərlədir və videolar çəkir, onların iştirakı ilə müxtəlif aksiyalar təşkil edir və mərhəmət hissini oyatmaq və çadırları sökmək üçün dünyanın hər yerinə aparırlar”. A.Akopyanın sözlərinə görə, valideynlər 3, 4, 5 yaşlı övladlarına siyasi mövzular daxil olmaqla müxtəlif mətnlər əzbərləməyə məcbur edirlər: “Uşaqların ərazi məsələlərindən başı çıxmır və suallar isə mütləq ortaya çıxacaq. Onlar heç vaxt başa düşməyəcəklər ki, Xankəndinin mərkəzində onlar üçün qurulmuş çadırlar necə oldu ki, atalar və anaları tərəfindən bu qədər asanlıqla söküldü. Bu sual, şübhəsiz ki, böyüklərə ünvanlanacaq və çətin ki, təsəlliverici cavab tapa biləcəklər”. Paylaşımın sonunda baş nazirin həyat yoldaşı Qarabağ ermənilərinə müraciət edib: “Nə vaxtsa uşaqların, 18-20 yaşlı əsgərlərin arxasında gizlənməyə son qoymalıyıq. Və o gün nə qədər tez gəlsə, faciələrimiz bir o qədər tez bitəcək”. Separatçılar aksiyaya 70 min adamın gəldiyini bildirsələr də burada 18 minə yaxın insan iştirak edib. Açıq meydanda toplaşan insan kütləsinin sayını hesablamaq üçün "Mapcheking" əlavəsindən istifadə də bunu təsdiq edir. Mitinqdə çıxış edən Qarabağdakı separatçı qurumun “dövlət naziri”Ruben Vardanyan bildirib ki, yerli erməni əhalisinin qarşısında üç seçim var: “Birincisi – Azərbaycana inteqrasiya olunuruq, ikincisi, burdan köçüb gedirik, üçüncüsü, savaşırıq. Mən 2 sentyabrda qərar vermişəm ki, Azərbaycana tabe olmayacam, burdan getməyəcəm, mübarizə aparacam. Hər şeyimi müstəqilliyə qurban verəcəm. Möcüzə gözləməyin, möcüzə olmayacaq, qarşıda bizi olduqca çətin yol gözləyir”.
Hesab edilir ki, əslində, Vardanyan Qarabağ ermənilərinin çıxılmaz durumda olmasını etiraf edib. Həmçinin Azəraycanın Qarabağ iqtisadi rayonunda faydalı yataqların qanunsuz istismarı əleyhinə Xankəndi-Laçın yolunda keçirilən etiraz aksiyası da artıq istənilən nəticəni verir. Bunu Ermənistanda da etiraf edirlər. Ermənistanın “Qraparak” nəşri bu xüsusda yazır: “Laçın yolundakı 10 günlük blokadanın nəticələrini ümumiləşdirsək, qeyd edə bilərik ki, dəhliz yoxa çıxıb, adi yola çevrilib. Sonda azərbaycanlılar istədiklərinə nail oldular, artıq onlar Laçın dəhlizinə nəzarət edirlər. Bir müddətdən sonra azərbaycanlılar yolu açacaqlar, lakin Azərbaycanın güc strukturlarının nümayəndələri yola nəzarətdən əl çəkməyəcəklər. Azərbaycan uzun müddətdir ki, Laçın dəhlizinə nəzarəti bərqərar etməyə çalışır, lakin Ermənistan tərəfi daim müqavimət göstərirdi. Laçın dəhlizinə nəzarət edən Rusiya sülhməramlıları da başa düşürdülər ki, əgər onlar yola nəzarəti Azərbaycanla bölüşsələr, onların rolu xeyli azalacaq, mövcudluğu mənasız olacaq. Təsəvvür edin ki, rus əsgəri kiməsə o yolu keçməyə icazə verir, azərbaycanlı isə bundan imtina edir. İndi ruslar yola nəzarəti tamamilə itiriblər, onlara təsəlli verə biləcək yeganə şey odur ki, azərbaycanlılar hələ də rusların öz qoşunlarını lazımi ərzaq və yanacaqla təmin etməsinə mane olmurlar. Ya Rusiya Azərbaycan-Türkiyə ilə münaqişəyə girmək istəmirdi, ya da başqa razılaşmalar var. Qarabağdakı ermənilər nə edəcəklər? Onlar azərbaycanlıların nəzarəti altında maşın sürməyə razılaşacaqlar və razılaşmayanların seçimi olacaq: Qarabağı birdəfəlik tərk etmək və bir daha o yolla getməmək. Ermənistan hökuməti heç bir şəkildə vəziyyətə müdaxilə etmir və bununla da Qarabağın Azərbaycanın daxili məsələsi olması mövqeyindən çıxış edir. Azərbaycanın Laçın dəhlizinə nəzarəti bərqərar etməsi, insanların və malların daşınmasına nəzarət etməsi Paşinyan üçün sərfəlidir. O, ümid edir ki, bundan sonra Azərbaycanın Ermənistandan Naxçıvana qoşulmaq üçün dəhliz tələb etməyə daha legitim haqqı olmayacaq. İndiyədək Azərbaycan və Türkiyə Ermənistan ərazisindən keçən dəhlizin Laçın dəhlizi ilə eyni hüquqi statusa malik olacağını təkrar edirdi. Bütün bunlar yalnız ilk baxışdan düzgün görünür. Azərbaycan nəinki dəhliz tələbindən əl çəkməyəcək, əksinə, buna nail olmaq üçün hər şeyi edəcək”.
Nahid SALAYEV