Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi (AİHM) rəsmi Bakıya noyabrın 16-da Ermənistanın sərhədyanı Sünik (Zəngəzur) vilayəti zonasında gedən döyüşlər zamanı əsir götürülmüş erməni hərbi qulluqçular barədə məlumat təqdim etməsi üçün dekabrın 1-dək vaxt verib.
Ermənistanın AİHM-dəki nümayəndəs Yegişe Kirakosyanın sözlərinə görə, Azərbaycan əsirlər barədə tam məlumat verdikdən sonra məhkəmə onların hüquqlarının müdafiəsi üçün aralıq tədbir barədə qərar verəcək. Erməni mediası yazır ki, bu yaxınlarda Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan mətbuat konfransında onda olan, lakin yoxlanmamış informasiyaya əsasən 32 erməni hərbçinin əsir düşdüyünü bildirmişdi. Qeyd edilir ki, əsirlərdən birinin qaytarılmasına görə indi AİHM qalan 31 nəfərin taleyi ilə maraqlanacaq.
O da məlumdur ki, Ermənistan təkcə Birinci Qarabağ müharibəsi zamanı 4 min nəfərə yaxın əsir və itkin düşmüş azərbaycanlılar barəsində indiyə qədər heç bir məlumat vermir. Müxtəlif vasitələrlə bundan yayınır və əsirlərin olduğunu inkar edir. Buna görə beynəlxalq qurumlar indiyə qədər Ermənistandan hesabat tələb etməyib. O baxımdan, bütün bunlar AİHM-i narahat etmədiyi halda, niyə 15 gün əvvəl baş verənlərə görə belə əl-ayağa düşüblər?
“AİHM-in belə həyasızlığına qəti və sərt cavab verilməlidir”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən “Səs” Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Bəhruz Quliyevin fikrincə, bütün bunlar AİHM-in ikili standartlar siyasətindən irəli gəlir: “Həm Birinci Qarabağ müharibəsi, həm də İkinci Qarabağ müharibəsi dövründə təcavüzkar Ermənistanın hərbi-siyasi rəhbərlikləri Azərbaycana qarşı işğalçılıq siyasəti apararkən öz hərbi cinayətkarlıqları ilə dinc əhalimizi də hədəfə alıb. İstər əsir düşmüş hərbçilərimiz olsun, istərsə də hərbi mükəlləfiyyətləri olmayan vətəndaşlarımız olsun – onların hər biri bilavasitə erməni vəhşiliklərinin qurbanı hesab olunur. Çünki bugünə kimi 4 minə qədər əsir və itkin düşmüş vətəndaşımız barədə ümumiyyətlə heç bir məlumatlar verilməyib. Baxmayaraq ki, Azərbaycan dəfələrlə sözügedən məsələ ilə bağlı istər AİHM-ə, istərsə də digər müvafiq beynəlxalq insan hüquqları strukturlarına illər boyu çoxsaylı müraciətlər ünvanlayıb. Bu müraciətlərin heç birinə cavab verilməyib. Halbuki, AİHM bununla bağlı İrəvan qarşısında qəti tələblər qoymalıydı. Lakin təəssüfedici və hiddət yaradan fakt budur ki, bu gün Ermənistanın hərbi-siyasi rəhbərliyi noyabrın 16-da Zəngəzur vilayəti ərazisində məhz ermənilərin aşkar təxribatı nəticəsində baş vermiş silahlı qarşıdurma zamanı əsir düşmüş hərbçiləri ilə bağlı AİHM-ə müraciət edib və adıçəkilən qurum da dərhal həmin müraciəti cavablandırmaqla Azərbaycan tərəfinə dekabrın 1-nə qədər vaxt verib. Beləliklə, biz burada aşkar tərəfkeşlik, ikili yanaşma faktını müşahidə edirik. Yəni 4 min azərbaycanlının taleyi Avropa üçün heç nə hesab edilir, bir neçə nəfər təxribatçı erməni hərbçisi isə Avropa üçün çox əhəmiyyətliymiş (?!) Maraqlıdır, hansı fərqliliyə görə? Yoxsa Avropanın insan hüquqları platforması üçün türklər, müsəlmanlar xristian ermənilərdən sonra müəyyən edilən aşağı qruplara aid edilir? Bu kimi yanaşmanın özü insan hüquqlarına zidd hesab edilə bilməzmi? Və ya bu faktı diskriminasiya kimi qiymətləndirmək mümkündürmü? Belə görünür ki, mümkündür, çünki fakt ortadadır. 30 ilə yaxın müddətdə dörd min azərbaycanlının taleyi barədə heç bir məlumat olmadığı halda, heç bir ayı tamam olmayan erməni əsirlər barədə AİHM-in əl-ayağa düşməsi, haray-həşir qaldırması, üstəlik Azərbaycana vaxt, müddət şərti irəli sürməsi isə, deyərdim ki, həm siyasi, həm də mənəvi həyasızlıqdır. Təbii ki, Bakı bu cür qəbulolunmaz “standartlarla” illərdir və dəfələrlə rastlaşıb və təəssüf ki, bu gün də haqqında bəhs etdiyimiz mövzu həmin “standartların” tərkib hissəsində yer almaqdadır. Hesab edirəm ki, AİHM-in belə həyasızlığına qəti və sərt cavab verilməli, əldə olan bütün çoxsaylı faktlar rəsmi qaydada bu qurumun müvafiq orqanları qarşısına qoyulmalı və hətta 4 min azərbaycanlının taleyi barədə Ermənistana vaxtın verilməsi barədə tələblər irəli sürülməlidir. Artıq dünyanın siyasi çalarları dəyişir və əvvəllər olduğu kimi heç nə daha öncəki “standartlarla” ölçülə bilməz. Belə ki, dünyada yeni və ədalətli standartlar yaranır, yanaşmalar müəyyənləşdirilir - AİHM də, ona bənzər digər strukturlar da bu yeni standartlarla ayaqlaşmağa məhkumdur”.
Politoloq onu da qeyd etdi ki, yaxşı olardı, AİHM uzun illər bir milyon azərbaycanlının Ermənistanın işğalçılıq siyasətinin qurbanı olması, evlərindən, ellərindən didərgin düşməsi, ailə üzvlərini itirmələri, soyqırımlara məruz qalmaları barədə düşünsün. Onların hüquqlarını qorusun, İrəvan qarşısında şərtlər irəli sürsün.
Vidadi ORDAHALLI
