şənbə günü, 21 noyabr 2026
     

Qordion arxeoloji ərazisi Türkiyənin UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilmiş 20-ci tarixi irsi oldu

Image


Səudiyyə Ərəbistan Krallığının Ər-Riyad şəhərində keçirilən UNESCO-nun Ümumdünya İrs Komitəsinin Genişləndirilmiş 45-ci sessiyasında Türkiyənin paytaxtı Ankaradakı Qordion arxeoloji ərazisi “UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına” daxil edilib. Sentyabrın 18-də Qordion siyahıya daxil edilən Türkiyənin 20-ci irs sahəsi olaraq qeydə alınıb.

UNESCO-nun Ümumdünya İrs Konvensiyasında qədim Qordion şəhəri “Dəmir dövründən müstəqil bir krallıq olan Frigiyanın qədim paytaxtının qalıqlarını əhatə edən çoxqatlı qədim yaşayış məskəni” kimi təsvir edilmişdir. UNESCO əlavə edir: “Sahədəki arxeoloji qazıntılar və tədqiqatlar Frigiya mədəniyyətinə və iqtisadiyyatına işıq salan tikinti texnikasını, məkan quruluşlarını, müdafiə strukturlarını və inhumasiya təcrübələrini sənədləşdirən çoxlu qalıqlar aşkar edib.”
Qordion: Davamlı Məskunlaşma Yaşayan Nadir Qəsəbə
Ankaranın Polatlı rayonunda yerləşən qədim Qordion şəhəri Anadolu torpaqlarında iz qoymuş sivilizasiyaların zəngin qobelenlərinin diqqətəlayiq bir sübutudur. Möhtəşəm ümumbəşəri dəyərləri ilə Anadolu tarixinə işıq tutan şəhər Şərqlə Qərbin mühüm kəsişmə nöqtəsi idi.
Qordionun yerindəki məskunlaşma, əraziyə bitişik olan Yassıhöyük kurqanındakı Erkən Tunc dövrünə (təxminən eramızdan əvvəl 2500-cü il) aid dəlillər daşıyır. Qədim şəhərdə və onun ətrafında 4500 ildir fasiləsiz insan məskəninin olması Qordionu dünyada ən uzun fasiləsiz məskunlaşma tarixinə malik nadir ərazilər sırasına daxil edir. Ərazinin müxtəlif sivilizasiyalar üçün cəlbediciliyi bir sıra amillərlə, o cümlədən Anadolunun əhəmiyyətli ticarət yolları boyunca strateji mövqeyi, Sanqarios (indiki Sakarya) çayından əldə edilən bol su təchizatı və kənd təsərrüfatına yararlı geniş münbit torpaqlarla əlaqələndirilə bilər.

Qordionun tarixinə bir baxış
Qordion, eramızdan əvvəl 12-ci əsrdə Het İmperiyasının dağılması ilə yüksələn Frigiyanın siyasi və mədəni paytaxtı kimi tanınır. Buna görə də, bu, sivilizasiya haqqında fikir əldə edə bilmək üçün vacib bölgədir. Frigiyalılar Anadolu torpaqlarında indiki Ankara, Afyonkarahisar, Eskişehir və Kütahya vilayətlərini əhatə edən geniş bir bölgədə məskunlaşdılar. Frigiya Vadisi, Frigiya sivilizasiyasının izlərini daşıyan qaya parçaları və qədim xarabalıqları ilə dünyada digər bölgələrdən fərqli olaraq geniş landşaftdır. Frig ziyarətçilər artıq öz tarixi vətənlərinə Frigiyalıların izi ilə gedə bilərlər.
Frigiya dövrünün monumental tikililəri Qordionun landşaftında mühüm iz buraxmışdır. Erkən Frigiya qalasının binaları və şəhər hökmdarlarının kurqanları, hətta bu gün də ilkin nəzərdə tutulan effektə malikdir: Frigiya elitasının inanılmaz gücünü və nüfuzunu göstərir. Bu yer bir vaxtlar mifologiyada “qızıl toxunuş”la lənətlənmiş Kral Midasın hakimiyyəti altında olub. Qordiondakı Böyük Tumulus və ya Kral Midasın məzarı üçüncü ən böyük kurqandır və onun içindəki qəbir kamerası dünyanın ən qədim taxta binasıdır.
Qordion həm də bir çox qədim tarixçilərin danışdığı Qordi düyünü epizodu ilə birbaşa əlaqələndirilir. Rəvayətə görə, düyünü yalnız Asiyanın gələcək fatehinin açacağına inanırdılar. Odur ki, Qordionu Makedoniyalı İsgəndərin ziyarət etməsi və onu qılıncla kəsməyə cəhd etməsi təsadüfi deyildi.
Qordion yaxınlığındakı yaxşı qorunan istehkamlar və monumental tikililər bu gün Frigiyalıların tarixinə inanılmaz bir səyahət təklif etsə də, ərazidəki Qordion Muzeyində qazıntılardan çıxarılmış heyrətamiz parçalar da var. O, hər dövrü xarakterik nümunələrlə təmsil edən xronoloji ekranı nümayiş etdirir. Əsərlər arasında Erkən Dəmir dövrünə aid əl istehsalı saxsı məmulatlar, Erkən Frigiya dövrünə aid dəmir alətlər, qədim saxsı məmulatlar və xaricdən gətirilən mallar var. Bunlarla yanaşı ziyarətçilər Qordionda tapılan möhür və sikkə nümunələrinə də baxa bilərlər.

UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısında Türkiyənin İrsi:
1. Göreme Milli Parkı və Kapadokiyanın Qaya Sahələri
2. Divriği Ulu Məscidi və Xəstəxanası
3. İstanbulun tarixi əraziləri
4. Hattuşa: Xet Paytaxtı
5. Nemrut Dağı
6. Hierapolis-Pamukkale
7. Xanthos-Letoon
8. Safranbolu şəhəri
9. Troya arxeoloji ərazisi
10. Selimiye məscidi və onun ictimai kompleksi
11. Çatalhöyükün neolit dövrü
12. Bursa və Cumalıkızık: Osmanlı İmperatorluğunun Doğuşu
13. Perqamon və onun çoxqatlı mədəni mənzərəsi
14. Diyarbakır qalası və Hevsel bağları mədəni mənzərəsi
15. Efes
16. Ani arxeoloji ərazisi
17. Afrodiziyalar
18. Göbekli Təpə
19. Arslantepe kurqanı
20. Qordion
21. Orta əsrlər Anadolunun Taxta Hipostil Məscidləri

image-img-20231002-wa0011

image-img-20231002-wa0012

image-img-20231002-wa0008

image-img-20231002-wa0009

image-img-20231002-wa0006

Baki-xeber.com



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

Putin “nüvə çantası”nı özü ilə Çinə niyə aparmışdı...

Ermənilər Qarabağda Amaras udin-alban abidəsinə kor iddialardan əl çəkmirlər...

SON XƏBƏRLƏR

21.11.2026 / 22:23
Rusiya raketləri Polşada gərginliyi artırdı – NATO hərəkətə keçəcəyini açıqladı...

21.11.2026 / 22:05
Prezident İlham Əliyevin Vyetnama səfəri başa çatıb

21.11.2026 / 21:24
Trampdan İranla bağlı ŞOK PLAN – gələcək Ağ Ev rəhbərlərinin də əl-qolu bağlanacaq...

21.11.2026 / 20:19
Ukrayna ilə bağlı bənd Tramp-Si-Putin bəyanatından son anda çıxarıldı... Finlandiya prezidentindən sensasion iddia...

21.11.2026 / 19:50
Zelenski Krım körpüsünü hədəf göstərdi – “Rusiya müharibənin nə olduğunu hiss etməlidir”

21.11.2026 / 19:23
İran ABŞ F-16-sını vurduğunu iddia edir – Pentaqondan açıqlama gəldi...

21.11.2026 / 19:07
Məleykə Abbaszadənin Nərmin Heydərlini işdən çıxarması ilə bağlı xəbərlərə RƏSMİ REAKSİYA...

21.11.2026 / 18:28
Leyla Əliyeva Hanoy Tiсarət və Turizm Kollecində Bakı guşəsi və Azərbaycan kulinariya zonasının açılışında iştirak edib - FOTO

21.11.2026 / 17:42
Elektron hökumıət inkişafı üzrə Azərbaycanın nəticələrini hər ölkə göstərə bilməz...

21.11.2026 / 17:12
Rusiyada miqrantlara sərt nəzarət başlayır – dekabrın 1-dən hər addımları izlənəcək...

21.11.2026 / 16:27
Britaniyanın Aİ-yə qayıtması gündəmə gəldi – Londondan gözlənilməz açıqlama...

21.11.2026 / 15:35
TRIPP layihəsinə rəsmən start verilir... Paşinyan anons etdi - Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin enerji şəbəkəsinə qoşulur...

21.11.2026 / 15:34
Mehriban Əliyeva və Vyetnamın birinci xanımı Hanoyda İrs Evində olublar - FOTO

21.11.2026 / 15:05
Prezident: "Xüsusilə Vətən müharibəsi dövründə Vyetnamın verdiyi dəstəyə və ədalətli mövqeyinə görə minnətdarıq"

21.11.2026 / 15:02
"Vyetnam bizim üçün dost ölkə və strateji tərəfdaşdır" - Prezident İlham Əliyev

21.11.2026 / 14:59
"Tamamilə əminəm ki, Azərbaycan bundan da böyük inkişafa nail olacaq" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 14:56
"Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın bənzərsiz mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur" - To Lam

21.11.2026 / 14:53
Hanoyda Prezident İlham Əliyevin və Birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib - FOTO

21.11.2026 / 14:06
Almaniyadan İrəvana mesaj - sülh müqaviləsi üçün Konstitusiya dəyişdirilməlidir

21.11.2026 / 13:43
Trampın İranla müharibə planına maliyyə əngəli – Demokratlar Konqresə ultimatum verdi...

21.11.2026 / 13:25
Saxlanılan şəxsin üzərindən 5 kq-dan çox narkotik çıxdı

21.11.2026 / 13:14
İran təhdidi ABŞ nazirini hərbi bazaya sığınmağa məcbur etdi – Bessentdən Tehrana sərt mesaj...

21.11.2026 / 12:58
DİN narkotikə görə həbs olunan vəkil Orxan Kəngərli və digərləri ilə bağlı görüntülər yaydı - VİDEO

21.11.2026 / 12:31
Beynəlxalq Qalereyada İsrail Səfiri ilə mədəniyyət sahəsində əməkdaşliq müzakirə olunub

21.11.2026 / 12:10
Avtomobil almaq üçün götürdüyü krediti tanışı oğurladı....

21.11.2026 / 11:47
"Biz Azərbaycanı regionda daimi olaraq mühüm strateji tərəfdaş kimi qəbul etmişik" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 11:43
Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan-Vyetnam münasibətləri strateji əhəmiyyət daşıyır"

21.11.2026 / 11:28
Prezident İlham Əliyevin Vyetnam Prezidenti ilə geniş tərkibdə görüşü olub - FOTO

21.11.2026 / 10:14
Müdafiə Nazirliyində NATO nümayəndə heyəti ilə görüş olub

21.11.2026 / 09:36
Rusiya Türkiyənin S-400 sistemlərini üçüncü ölkəyə satması məsələsini müzakirə edir...

21.11.2026 / 09:11
Avtoxuliqanlıq edən daha bir sürücü həbs edildi

21.11.2026 / 08:51
Prezidentlər İlham Əliyev və To Lam Birgə Bəyanat qəbul ediblər, Azərbaycan-Vyetnam sənədləri mübadilə olunub - FOTO

21.11.2026 / 08:44
Prezident İlham Əliyev gürcüstanlı həmkarına başsağlığı verib

21.11.2026 / 08:41
Prezident İlham Əliyevin Hanoyda rəsmi qarşılanma mərasimi olub

20.11.2026 / 23:10
Minlərlə ailənin torpaq probleminin həlli istiqamətində mühüm addım - çıxarış almaq mümkün olacaq...

20.11.2026 / 22:37
İraqda məzhəb savaşı başlanır, işin içində yenə İran var

20.11.2026 / 22:15
Tramp Konqresdə nəzarəti itirməzdən əvvəl hərəkətə keçdi - Ukraynada sülh üçün son tarix açıqlandı...

20.11.2026 / 21:58
BMT-ni bərbad günə qoyanlar onun “köklü islahatına” qərar verdilər...

20.11.2026 / 21:43
Danimarka Rusiya hərbi attaşesini ölkədən qovur, ruslar üçün vizaları da dayandırır – vaxt verildi...

20.11.2026 / 21:35
Britaniya ordusu dron dövrünə hazırlaşır?

20.11.2026 / 21:24
Moskvadan Tallinn və Buxarestə etiraz - hər iki ölkənin diplomatları Rusiya XİN-ə çağırıldı

20.11.2026 / 21:16
Paşinyan “Qərbi Ermənistandan” imtina etdi ki, Bakı da Qərbi Azərbaycandan imtina etsin - Hay ki, hay...

20.11.2026 / 20:58
Qərbi Zəngəzurun tarixi irsinin UNESCO-da mənimsənilməsinə start verildi...

20.11.2026 / 20:41
Tramp Çindəki hadisədən sonra təyyarədaşıyan bir gəmini İranın "qapısından" çəkib apardı...

20.11.2026 / 20:22
Rəsmi Ankara NATO-ya sərt mesaj verdi – Alyans Türkiyəni Yaxın Şərqdə tək qoydu...

20.11.2026 / 20:07
Parlament buraxılır, Konstitusiya dəyişdirilir, müxalifət ləğv edilir - Paşinyan mürəkkəb ssenariyə baş vurdu...

20.11.2026 / 19:49
Azərbaycanda kitabxanalar 26 faiz azalıb, bəzi kəndlərdə onlar fəaliyyətini tamamilə dayandırıb

20.11.2026 / 19:44
Dədə Qorqud epoxasının memarlıq irsi:Nəzəri fikirlər, tarixi baxışlar və məkan semantikası

20.11.2026 / 19:25
Macarıstan Ukrayna siyasətini tam dəyişdi - Madyar Orbanı sildi...

20.11.2026 / 19:25
Vyetnam üçün Avropaya Azərbaycanın üzərindın yol açıldı...

20.11.2026 / 19:10
İŞİD-in “Vilayəti Xorasan” qruplaşmasının iki üzvü Azərbaycana gətirilərək həbs edildi - FOTO

20.11.2026 / 18:57
Moskvadan Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin Dublin görüşünə reaksiya...

20.11.2026 / 18:43
Maşın alan yoxdur, amma qiymətlər sürətlə artır

20.11.2026 / 18:27
Yeni Yalta sammiti alınmadı, amma Rusiya, Çin, ABŞ liderləri istəklərinə nail oldular

20.11.2026 / 18:11
Fransa və Hindistan BTQ-yə açıq savaş açdı - təşkilatın sosial media hesablarına kiberhücumlar başladı...

20.11.2026 / 17:57
Şəmkir xəstəxanasını su basdı - TƏBİB-dən açıqlama...

20.11.2026 / 17:51
İslam yaxın onillikdə dünyanın ən böyük dininə çevriləcək

20.11.2026 / 17:40
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı 2 milyonluq qalmaqal - iş prokurorluğa çıxdı...

20.11.2026 / 17:32
Almaniya və Ukrayna arasında fikir ayrılığı - Avropalı liderlər Moskvaya gedəcəkmi...

20.11.2026 / 17:26
Dünyanın "3 iddialı ağası" Qəzzada on minlərlə müsəlmanın faciəsinə susdu...

20.11.2026 / 17:12
Mehriban Əliyevanın sosial media hesablarında Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşünə dair paylaşım edilib

20.11.2026 / 17:05
Trampdan Ukrayna ilə bağlı mühüm açıqlama - Vaşinqton Kiyevsiz qərar verməyəcək...

20.11.2026 / 16:32
Kolleclərə qəbul qaydaları dəyişir - qiyabi təhsil ləğv edilir...

20.11.2026 / 16:25
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama rəsmi səfəri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

20.11.2026 / 16:09
Ermənilər pasportlarda doğulduğu yer kimi "Azərbaycan " yazdırırlar...

20.11.2026 / 16:02
Prezident İlham Əliyevin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində... - FOTO

20.11.2026 / 15:44
Çin lideri Putini niyə bu qədər soyuq qarşıladı...

20.11.2026 / 15:29
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO

20.11.2026 / 15:23
Azərbaycanda boşanmaların sayı artır - hər 100 nikahın 48-i dağılır...

20.11.2026 / 15:20
Bakı–Balakən–Bakı marşrutu üzrə qatarların hərəkəti bərpa olunur

20.11.2026 / 15:09
Rusiyanı Ukraynada yeni işğala ruhlandıran kimdir - ABŞ müdafiə nazirinin yanlışı...

20.11.2026 / 15:08
“Vətəndaşlar referendumda yeni Konstitusiyanın əleyhinə səs verərsə, istefa verməyə hazıram” - Paşinyan

20.11.2026 / 14:50
Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib - RƏSMİ AÇIQLAMA...

20.11.2026 / 14:45
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO

20.11.2026 / 14:44
Aİ və Böyük Britaniya tələbə mübadiləsi barədə razılığa gəldilər, lakin təhsil haqları dayandırıldı

20.11.2026 / 14:32
Əli Əsədov Kobaxidzeyə başsağlığı verdi

20.11.2026 / 14:24
Krım körpüsü Niderland raketləri ilə vurulmuşdu - Niderland və Avstriyanın Kiyevdəki səfirlikləri bombalandı...

20.11.2026 / 14:12
Əməkdar artist Nigar Şabanova icra hakimiyyətini tənqid etdi

20.11.2026 / 14:08
Polşanın Lublin şəhərində hava hücumu xəbərdarlığı edilib

20.11.2026 / 14:01
Milli Xalça Muzeyində “Ortaq irs: Türk xalçası” mövzusunda beynəlxalq simpozium təşkil olunacaq

20.11.2026 / 13:59
AĞDAMIN MƏDƏNİ YADDAŞI: DAŞLARA HƏKK OLUNMUŞ TARİX VƏ YENİDƏN DİRÇƏLƏN İRS

İnformasiya texnologiyaları Azərbaycanın inkişafında yeni güclü mənbə kimi özünü daha çox təsdiqləyir....

XƏBƏR ARXİVİ