Sosial ipotekaya ayrılan pul artdı, amma...

Tarix: 15.10.2014 / 03:30
Bölmə: İqtisadiyyat

Gələn ilin büdcə xərcləri cari illə müqayisədə daha yüksək olacaq. Bu fonda isə diqqət çəkən məsələlərdən biri də ipotekaya ayrılan vəsaitlərin həcmi ilə bağlıdır. Söhbət sosial ipotekadan gedir. Belə ki, 2015-ci ildə sosial ipotekanın tətbiqinin genişləndirilməsi üçün Azərbaycan İpoteka Fonduna büdcədən 50 milyon manat vəsait ayrılması nəzərdə tutulur.
2015-ci ilin dövlət və icmal büdcələrinin layihələrinin təqdimatından aydın olur ki, sosial ipotekanın tətbiqinin genişləndirilməsi üçün İpoteka Fonduna 50 milyon manat vəsait ayrılıb, bu da 2014-cü illə müqayisədə 10 milyon manat və yaxud 25 faiz çoxdur. Təqdimatda qeyd olunur ki, fəaliyyətə başladığı dövrdən 2015-ci il də nəzərə alınmaqla dövlət büdcəsindən ayrılan və digər mənbələrdən daxil olan vəsaitlər hesabına İpoteka Fondunday 266 milyon manat məbləğində kredit verilib.
Qeyd edək ki, sosial ipotekanın maksimum məbləği 50 min manatdır. Bu hesabla indiki qiymətləri nəzərə alsaq, ayrılan 50 milyon manata ən çoxu 1000 mənzil almaq olar. Onu da xatırladaq ki, sosial ipoteka krediti 30 il müddətinə, illik 4%-lə verilir. Kreditin maksimal həcmi cari ilin yanvarında edilən dəyişikliyə görə artıq 50 min manat olub. Bu dəyişikliyə qədər həmin rəqəm 35 min manat olub. İlkin ödəniş 15% təşkil edir. Güzəştli ipoteka kreditindən istifadə etmək hüququna gənc ailələr, şəhid ailələri, milli qəhrəman ailələri, məcburi köçkünlər, ən azı 3 il dövlət qulluğunda çalışan şəxslər, elmlər namizədi və ya elmlər doktorları, idman sahəsində xüsusi xidməti olan şəxslər malikdir. Müdafiə Nazirliyi, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının və Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidmətinin ən azı 3 il hərbi xidmətdə olan hərbçiləri də bu kateqoriyaya aid şəxslərdir. Güzəştli kreditlər vətəndaşa yalnız 1 dəfə verilir. Bu iş hazırda 21 bankda həyata keçirilir.
Ekspertlər isə bildririr ki, əslində büdcə imkanları daha çox maliyyə vəsaitinin sosial ipotekaya yönləndirilməsinə imkan verir. Bu səbəbdən məbləğin daha da artırılması məqbul sayılır. Eyni zamanda, ipoteka şərtlərinin sadələşdirilməsi və faizlərin aşağı salınması da zəruri sayılır. Təkliflər səslənir ki, adi ipoteka üzrə faiz dərəcəsi 8 faizdən 4-5 faizə, sosial ipoteka üzrə isə 4 faizdən 2 faizə endirilsin. İndilikdə isə ölkəmizdə həyata keçirilən adi ipoteka kreditlərinin faiz dərəcələri olduqca yüksəkdir. Digər tərəfdən, maksimal məbləğ də artırılmalıdır. Ekspertlər hesab edir ki, mənzil bazarında qiymətlər kəskin artıbsa, maksimum 50 min manat güzəştli ipoteka kreditinin verilməsinin heç bir mənası yoxdur. Təxminən 2 il bundan əvvəl Bakıda 2 otaqlı mənzili 60-70 min manata almaq mümkün idisə, hazırda şəhərətrafı ərazilərdə bu qiymətə babat ev almaq problemə çevrilib. Şəhərin mərkəzində isə 2 otaqlı yaxşı təmirli mənzillərin qiyməti 100 minə çatıb. Belə olan təqdirdə maksimum 50 min manat sosial ipoteka kreditinin verilməsi ev almaq üçün kifayət etmir. Ekspertlərə görə, mənzil bazarında evlərin qiymət artımının qarşısını almaq mümkün deyilsə, güzəştli ipoteka kreditlərinin verilməsi şərtlərində ciddi dəyişiklik edilməlidir. Bu mənada güzəştli ipoteka kreditlərinin verilməsində nəzərdə tutulan maksimal məbləğ 50 mindən yuxarı olmalıdır. İpoteka kreditlərinin alınması sahəsində vətəndaşları narahat edən məsələlərdən biri isə ilkin ödəniş problemidir. 50 min manatlıq ipoteka krediti götürən vətəndaş 8-10 min manat məbləğində ilkin ödəniş etməlidir ki, bu da aztəminatlı ailələr üçün çətinlik yaradır. Bu səbəbdən İpoteka Zəmanət Fondunun yaradılması da önəmli sayılır. Belə ki, İpoteka Zəmanət Fondu yaradıldıqdan sonra vətəndaşlar ilkin ödəniş etmək məcburiyyətində qalmayacaq və yüz faizlik ipoteka krediti almaq imkanı əldə edəcək.
Onu da xatırladaq ki, hələ 3 il əvvəl Gənclər və İdman Nazirliyi sosial ipoteka kreditlərinin verilməsi şərtlərinin tezliklə dəyişdirilməsi təklifi ilə çıxış etmişdi. Bu məsələ "Azərbaycan gəncliyi 2011-2015-ci illərdə" Dövlət Proqramına daxil edilmişdi. Həmin təkliflərə görə, dövlət vəsaiti hesabına maliyyələşdirilən sosial ipoteka kreditləri üzrə faiz dərəcəsi illik 4 faizdən 2 faizədək endirilməli idi. Nazirlik, faizlərin endirilməsi ilə yanaşı, ipoteka alarkən ilkin ödəmənin ləğvi, kreditin maksimum məbləğinin artırılması təkliflərini də irəli sürmüşdü. Lakin təklif Milli Məclisdə müzakirəyə çıxarılmadı. Ekspertlər bu məsələyə yenidən baxılmasını zəruri sayır. Hökumətdə sosial ipteka şərtlərinin sadələşdirilməsində ilkin ödənişlə bağlı variantların nəzərdən keçirildiyinə dair məlumatlar səslənsə də, bununla bağlı konkret addımlar atılmayıb. Belə vəziyyət isə ipoteka kreditlərindən istifadə edənlərin sayının azalmasına gətirib çıxarır.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...