Bu ilin yanvar-mart aylarında Azərbaycan xarici ölkələrlə 9 milyard 407 milyon ABŞ dolları dəyərində ticarət əməliyyatı aparıb. Bu, ötən ilin eyni dövrünə nisbətən 21,9 % azdır. Ümumilikdə isə, Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi ötən ilin müvafiq dövründəki 12 milyard dollardan 9.4 milyard dollara qədər geriləyib.
Dövlət Gömrük Komitəsinin məlumatına əsasən, hesabat dövründə ölkə üzrə ixrac 15.4% azalaraq 5 milyard 402.21 milyon ABŞ dolları olub. İdxal isə 29.29% azalaraq 4 milyard 4.65 milyon ABŞ dolları təşkil edib. Hesabat dövründə xarici ticarət dövriyyəsinə 1 milyard 397.56 milyon dollarlıq müsbət saldo yaranıb. Ötən illərlə müqayisədə bu rəqəm olduqca aşağıdır. İqtisadiyyatda makrosabitliyi təmin edən göstəricilərdən biri xarici ticarət dövriyyəsi, yəni, bunun həcmi, idxalın ixracdan və ya ixracın idxaldan üstün olması faktoru sayıldığından, tədiyyə balansı və valyuta bazarında vəziyyət məhz buna əsasən müəyyən olunur. Xarici ticarətin azalmasına gəlincə, bu, neft-qaz sektoruna daxil məhsullar üzrə ixracın azalması ilə bağlıdır. Belə ki, xüsusən xam neft hasilatı üzrə ölkədə hasilatın davamlı olaraq enişi getdikcə hətta qlobal bazarlarda qiymətlər indikindən də yuxarı olduğu təqdirdə bunu sığortalaya bilmir. Neft-qaz sektoruna aid məhsulların ixracda payı yüksək olduğundan, onun azalmasına münasibətdə qeyri-neft-qaz sektoruna daxil məhsulların ixracda artması sürəti gərək daha yüksək olsun. Lakin bu, reallıqda belə deyil. Hələlik Çin faktoru xarici ticarətdə daha xoşagəlməz mənzərənin yaranmasının qarşısını nisbətə nalır. Bu ilin birinci rübündə Azərbaycanla Çin arasında ticarət dövriyyəsi ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 7.3 faiz artaraq 1 milyard 103 milyon ABŞ dollarını üstələyib.
Dövlət Gömrük Komitəsinin statistikasına görə, Çindən Azərbaycana idxal 6.9 faiz artaraq 1 milyard 74 milyon dollar təşkil edib. Çin 2024-cü ildən etibarən Azərbaycanın idxal tərəfdaşları arasında Rusiyanı geridə qoyaraq birinci yerə yüksəlib. Azərbaycandan Çinə ixrac edilən məhsulların dəyəri 25.2 faiz artaraq 29 milyon dollara çatıb. Çinlə ticarət əməliyyatları ölkənin ümumi dövriyyəsinin 11.73 faizini təşkil edir. Qeyd edək ki, son illər Azərbaycan və Çin arasında həm iqtisadi, həm də siyasi baxımdan yaxınlaşma müşahidə olunur. 2024-cü il iyulun 3-də "Azərbaycan Respublikası ilə Çin Xalq Respublikası arasında strateji tərəfdaşlığın qurulması haqqında Birgə Bəyannamə" qəbul edilib. Ötən il də "Azərbaycan ilə Çin arasında ümumvətəndaş pasportlarına malik vətəndaşların vizadan qarşılıqlı azad edilməsi haqqında Saziş" qüvvəyə minib. Son aylar isə iki ölkə qurumları arasında birgə investisiya fondunun yaradılması ilə bağlı addımlar atılır.
Ramil QULİYEV
