Əksər vaxtlarda məktəbəqədər təhsil müəssisələrində və orta məktəblərdə uşaqlara təqdim edilən qida rasionunun tərkibi ilə bağlı ziddiyyətli fikirlər səsləndirilir. Bir qisim həkim və qida üzrə mütəxəssislər hesab edirlər ki, uşaq bağçalarında uşaqlara verilən qidanın əsas tərkibi karbohidratlardan təşkil olunur, bu da uşaqların inkişafına elə də müsbət təsir göstərmir.
Onlar, həmçinin, qeyd edirlər ki, adıçəkilən müəssisələrdə uşaqlara verilən qidalar elə də keyfiyyətli deyil. Bəzən onlar üçün hazırlanan xörəklərin köhnəlmiş qida məhsullarından bişirildiyi barədə də iddialar var. Hətta bəzi pediatrlar bildirirlər ki, uşaqlarda bağırsaq çöpü və s. xəstəliklərin yaranmasında bağça və məktəblərdə verilən qida məhsullarının rolu az deyil.
Uşaq bağçalarında və orta məktəblərdə verilən qidalarla bağlı yaranmış söz-söhbətlərin qarşısının alınması üçün artıq aidiyyəti dövlət qurumları tərəfindən addımlar atılmaq üzrədir. Belə ki, Səhiyyə Nazirliyi məktəbəqədər təhsil müəssisələri və orta məktəblərdə uşaqlar üçün qida rasionunun hansı formada olması ilə bağlı təkliflər hazırlayaraq Nazirlər Kabinetinə təqdim edib. Bunu mətbuata Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) sədri Qoşqar Təhməzli deyib. Q.Təhməzlinin sözlərinə görə, təkliflər Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq olunduqdan sonra AQTA həmin qidaların nə qədər təhlükəsiz olduğuna nəzarət edəcək: "Biz tövsiyə üçün "yaşıl", "sarı" və "qırmızı" vərəqələr də hazırlamışıq. Bunları daha sonra ictimaiyyətə açıqlayacağıq. "Yaşıl" vərəqələrdə məktəbəqədər müəssisələrdə və orta məktəblərdə uşaqlar üçün hansı qidaların qəbuluna tamamilə icazə verilməli olduğu qeyd edilib. "Sarı" vərəqələrdə əksini tapan qidalar diqqətli olmağı tələb edən qidalardır. "Qırmızı" vərəqələrdəki qidalar isə uşaqların qida rasionundan tamamilə çıxarılmalıdır. Bu vərəqələrdə qeyd olunanlar Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin mövqeyidir".
Q.Təhməzli bildirib ki, AQTA tərəfindən ölkəmizdə fəaliyyət göstərən 1600-ə yaxın uşaq bağçasının 500-də qida təhlükəsizliyi üzrə monitorinqlər həyata keçirilib. Hazırda bağçalarda yoxlamalar davam edir: "Yaxın zamanlarda bütün bağçalarda aparılan monitorinq barədə ictimaiyyətə məlumat verəcəyik. Hər il olduğu kimi, bu il də Təhsil Nazirliyi ilə birlikdə bütün ümumtəhsil müəssisələrində qidalanma məsələlərinə birgə nəzarət edəcəyik və həmin müəssisələrdə qida təhlükəsizliyinin qorunmasını təmin edəcəyik”.
Aida Əhmədova: “Yəqin ki, yeni rasionda meyvə daha çox olar”
Xətai rayonunda məktəbəqədər təhsil müəssisələri və orta məktəblər üzrə mütəxəssis həkim-pediatr Aida Əhmədova “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, indiyə qədər bağça və məktəblərdə tətbiq edilən qida rasionu nazirlik tərəfindən verilən rasion olub.
Mütəxəssisin sözlərinə görə, o, Səhiyyə Nazirliyinin hazırladığı yeni qida rasionu haqqında məlumatsızdır, lakin bu rasionun vitaminlərlə zəngin olacağına şübhə etmir. O qeyd etdi ki, ümumiyyətlə, uşaq bağçaları və orta məktəblərdə qida rasionunun dəyişməsi müsbət haldır. A.Əhmədovanın bildirdiyinə görə, hər zaman dövlət bağça və məktəblərin qida rasionunu diqqət mərkəzində saxlayır. “Hesab edirəm ki, Səhiyyə Nazirliyinin hazırladığı və təsdiq üçün Nazirlər Kabinetinə göndərdiyi təklif daha da faydalı olacaq. Ümumiyyətlə, indiyə qədər də tətbiq edilən qida rasionu keyfiyyətsiz olmayıb. Bağçalarda uşaqların qida rasionunda səhərlər kaşa, çay, süd, kəsmik, yağ-pendir, çörək, sonrakı saatlarda alma və digər meyvələr, günorta isə sulu yeməklə yanaşı, makaron, qreçka, ət, dolma, toyuq olur. Yəni indi də uşaqlara verilən qidalar pis deyil, yaxşıdır. Mən bir həkim kimi üç bağçada və 1 məktəbdə uşaqların qida rasionunu hazırlayıram və bu işə nəzarət edirəm. Uşaqlara yemək qaydasında verilir, lakin uşaqların heç də hamısı bu yeməkləri yemək istəmir. Kaprizli uşaqlar çoxdur. Yəqin ki, yeni qida rasionunda daha çox S vitamini ilə zəngin qidalara üstünlük veriləcək. Bu da uşaqların immunitetinin qalmasına səbəb olar və onlar qripə, infeksion xəstəliklərə az tutularlar. Yəqin ki, yeni rasionda meyvə daha çox olar. Bağçalar və orta məktəblər üçün qida rasionunun yenilənməsi və zənginləşdirilməsi çox müsbət olar”.
A.Əhmədovanın bildirdiyinə görə, orta məkəblərdə isə yemək bişirilmir, sudan tutmuş, qida məhsullarına qədər hamısı paketlənmiş şəkildə gəlir. “Yeni rasion müəyyən edildikdən sonra bunun bizim üçün də faydası olacaq, biləcəyik ki, uşaqlara hansı qidanı yazacağıq, hansını yazmayacağıq. Nazirliyin məsləhət gördüyü məhsulları yəqin bundan da keyfiyyətli olar. Biz isə hazırkı rasionu olduğu kimi təqdim edirik” - deyə mütəxəssis qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
