Son illər Bakı şəhərində müşahidə edilən tikinti bumu çərçivəsində çoxsaylı çoxmərtəbəli yaşayış evləri, inzibati binalar inşa edilib. Ancaq diqqət etsək görərik ki, sözügedən binlar inşa edilərlkən çox vaxt tikinti normaları gözlənilmir. Necə gəldi binalar bir-birinə yaxın tikilir.
Görürsən ki, iki yeni çoxmərtəbəli yaşayış binasının arasında bina inşa olunub. Ancaq iki bina arasında inşa edilən tikili ilə qonşu binalar arasında məsafə olduqca azdır. Belə ki, binalar arasında təxminən 40-50 santimetr məsafə var. Belə binaların hansı tikinti normalarına əsasən inşa edildiyi aydın deyil. Məsələn, belə binalardan biri də Ziya Bünyadov prospektində tikilib.
Açıq-aydın görünür ki, bina tikilərkən heç bir tikinti normalarına məhəl qoyulmayıb. Halbuki, hər bir mənzil normal havalanmalı, günəş işığı mənzillərə paralel düşməli, nəmişlik və rütubət kimi problem yaranmamalıdır. Binanın hər bir tərəfinə günəş şüası düşməlidir. Bu baxımdan binalar arasında məsafənin olması mütləqdir. İstənilən tikinti zamanı bu normalar qorunmalıdır. Onu da qeyd edək ki, qanun 1 hektar ərazidə 1 bina tikməyə icazə verir. Bir bina da təxminən 15-20 min kvadrat metrdir. Bundan başqa, bir binanın hündürlüyü 30 metrdirsə, ona yanaşı olan binalarla arasında məsafə minimum 45 metr olmalıdır. Bu, təhlükəsizlik və fövqəladə hallar baxımından vacibdir.
Binalar o qədər bir-birinə yaxın tikilib ki, sabah hansısa bina qəzalı olsa və onun sökülməsi zərurəti ortaya çıxarsa, o zaman problemlər yaranacaq. Qəzalı binanın söküntüsü zamanı digər sağlam bina da zərər görəcək. Yaxud da hansısa yanğın və digər fövqəlada hal baş versə, müdaxilə etmək imkanları məhdudlaşir.
Bütün bu deyilənlərin fonunda, binaların bir-birinə həddən artıq yaxın tikilməsinin nə kimi təhlükəsi var?
Rəsul Cahangirli: “Nəticədə çoxsaylı insan tələfatı risqi böyükdür”
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Rəsul Cahangirlinin sözlərinə görə, binaların bir-birinə çox yaxın tikilməsi təhlükəlidir: “Bina tikilərkən, təəssüf ki, müvafiq tələblərə riayət olunmur. Binalar arasında bəlli bir məsafə qoyulmalıdır. Ancaq bir sıra binalar arasında məsafə 3-4 metrdir. Elə binalar var ki, onların arasında məsafə hətta bir neçə santimetrlə ölçülür. Belə binalarda yanğın baş verərsə, heç bir yanğınsöndürən maşın əraziyə daxil ola bilməyəcək. Nəticədə çoxsaylı insan tələfatı risqi böyükdür. O cümlədən, maddi itkilər də böyük olacaq. Həmçinin, digər fövqəlada vəziyyətlər yarananda müdaxilə imkanları məhdud olur. Odur ki, bina layihələndiriləndə tələblərə riayət olunmalıdır. Binalar şəhərsalmanın qaydasına uyğun tikilməlidir. Binalar arasındakı məsafə yan-yana binalarının hündürlüklərinin cəmi qədər olmalıdır. Minimum isə ikisinin hündürlüyünün cəminin yarısı qədər olmalıdır. Əgər evlərin arasında yol varsa, yolun eni ən azı iki metr olmalıdır. Yoldan sonra isə iki metr səki olmalıdır. Bütün bunlara riayət olunarsa, həmin evlərin arasında 20 metrə qədər məsafə yaranır. Ancaq paytaxtdakı binaların əksəriyyətində bu qaydalara riayət olunmur. Belə binalara gedən qaz xətləri yerin altı yox, üzəri ilə aparılmalıdır. Həmçinin müvafiq qurumlar qaz, elektrik xətlərini tez-tez yoxlamalıdırlar”.
Vidadi ORDAHALLI
